Sad nhưng true, nhiều phụ huynh đang mắc sai lầm này mà không biết luôn á!
Nghe vô lý nhưng có thật nha! Hồi xưa NASA muốn tìm những thiên tài công nghệ để chinh phục vũ trụ, nên họ nhờ Tiến sĩ George Land và Beth Jarman thiết kế bài test đo tư duy phân kỳ (Divergent Thinking) - tức là khả năng nghĩ ra nhiều cách giải quyết sáng tạo cho một vấn đề. Và test này work quá chừng nên họ quyết định thử nghiệm luôn trên 1.600 bé mầm non (4-5 tuổi).
Plot twist đây: 98% lũ trẻ đạt điểm "thiên tài" về tư duy sáng tạo luôn! Nhưng rồi NASA quyết định theo dõi tiếp những em bé này sau 5 năm (lúc 10 tuổi) thì số điểm thiên tài chỉ còn... 30% thôi. Đến 15 tuổi? Chỉ còn 12% giữ được. Và đỉnh điểm là khi test trên hàng trăm nghìn người lớn (trung bình 31 tuổi), chỉ còn đúng 2% giữ được tư duy thiên tài ban đầu. Đau lòng vô cùng!
Vậy tại sao khả năng thiên bẩm lại "bay màu" theo thời gian? Tiến sĩ George Land giải thích là trẻ con vốn có hai loại tư duy chạy song song: Tư duy phân kỳ (tưởng tượng, sáng tạo) và Tư duy hội tụ (phê bình, đánh giá, lọc bỏ). Nhưng vấn đề nằm ở chỗ: thay vì dạy trẻ cách dùng lần lượt hai loại tư duy này, hệ thống giáo dục và cha mẹ lại bắt trẻ "dùng chúng cùng một lúc" luôn.
Cụ thể là sao? Khi con bé nghĩ ra ý tưởng mới, thay vì được động viên phát triển thêm, các em bị dội gáo nước lạnh ngay với mấy câu kiểu: "Làm thế có đúng không?", "Tiền đâu mà làm?", "Ý tưởng này vớ vẩn vãi"... Việc liên tục phải đánh giá ngay khi vừa nảy ra ý tưởng khiến não bộ trẻ bị "chập mạch" luôn. Dần dần các bé sợ sai, sợ bị judge rồi tự động chuyển sang chế độ chỉ chọn những đáp án an toàn trong sách vở thôi.
Trong thời đại AI có thể làm hầu hết mọi việc tính toán, ghi nhớ, thì tư duy sáng tạo chính là tài sản vàng nhất đó!
Mất đi khả năng tư duy phân kỳ = trở thành người máy, chỉ biết làm theo quy trình có sẵn. Kiểu "con ngoan trở giỏi" trong trường thì okie, nhưng ra đời gặp thách thức cần đột phá thì... toang!
Nghiên cứu của NASA như một cái tát: Chúng ta không hề dạy trẻ trở thành thiên tài, mà đang làm cho trẻ "kém thông minh" đi bằng cách ép chúng đi theo một con đường duy nhất. Trong tương lai, người thành công sẽ là người biết kết nối những ý tưởng rời rạc thành giải pháp mới - thứ mà 98% chúng ta vốn làm được lúc 5 tuổi đó!
Vậy làm sao để giữ lại "tố chất thiên tài" cho con?
Cha mẹ cần học cách tách biệt quá trình sáng tạo và đánh giá. Khi con kể về giấc mơ kỳ lạ hay ý tưởng "điên khùng", đừng vội dùng cái nhìn người lớn để judge nhé! Thay vào đó hãy hỏi: "Còn cách nào khác nữa không con?", "Nếu điều đó xảy ra thì thế giới sẽ thế nào?"... Để con được tự do bay cao trước khi dạy con cách hạ cánh!
Nguồn: soha.vn
Nghe vô lý nhưng có thật nha! Hồi xưa NASA muốn tìm những thiên tài công nghệ để chinh phục vũ trụ, nên họ nhờ Tiến sĩ George Land và Beth Jarman thiết kế bài test đo tư duy phân kỳ (Divergent Thinking) - tức là khả năng nghĩ ra nhiều cách giải quyết sáng tạo cho một vấn đề. Và test này work quá chừng nên họ quyết định thử nghiệm luôn trên 1.600 bé mầm non (4-5 tuổi).
Plot twist đây: 98% lũ trẻ đạt điểm "thiên tài" về tư duy sáng tạo luôn! Nhưng rồi NASA quyết định theo dõi tiếp những em bé này sau 5 năm (lúc 10 tuổi) thì số điểm thiên tài chỉ còn... 30% thôi. Đến 15 tuổi? Chỉ còn 12% giữ được. Và đỉnh điểm là khi test trên hàng trăm nghìn người lớn (trung bình 31 tuổi), chỉ còn đúng 2% giữ được tư duy thiên tài ban đầu. Đau lòng vô cùng!
Vậy tại sao khả năng thiên bẩm lại "bay màu" theo thời gian? Tiến sĩ George Land giải thích là trẻ con vốn có hai loại tư duy chạy song song: Tư duy phân kỳ (tưởng tượng, sáng tạo) và Tư duy hội tụ (phê bình, đánh giá, lọc bỏ). Nhưng vấn đề nằm ở chỗ: thay vì dạy trẻ cách dùng lần lượt hai loại tư duy này, hệ thống giáo dục và cha mẹ lại bắt trẻ "dùng chúng cùng một lúc" luôn.
Cụ thể là sao? Khi con bé nghĩ ra ý tưởng mới, thay vì được động viên phát triển thêm, các em bị dội gáo nước lạnh ngay với mấy câu kiểu: "Làm thế có đúng không?", "Tiền đâu mà làm?", "Ý tưởng này vớ vẩn vãi"... Việc liên tục phải đánh giá ngay khi vừa nảy ra ý tưởng khiến não bộ trẻ bị "chập mạch" luôn. Dần dần các bé sợ sai, sợ bị judge rồi tự động chuyển sang chế độ chỉ chọn những đáp án an toàn trong sách vở thôi.
Trong thời đại AI có thể làm hầu hết mọi việc tính toán, ghi nhớ, thì tư duy sáng tạo chính là tài sản vàng nhất đó!
Nghiên cứu của NASA như một cái tát: Chúng ta không hề dạy trẻ trở thành thiên tài, mà đang làm cho trẻ "kém thông minh" đi bằng cách ép chúng đi theo một con đường duy nhất. Trong tương lai, người thành công sẽ là người biết kết nối những ý tưởng rời rạc thành giải pháp mới - thứ mà 98% chúng ta vốn làm được lúc 5 tuổi đó!
Vậy làm sao để giữ lại "tố chất thiên tài" cho con?
Cha mẹ cần học cách tách biệt quá trình sáng tạo và đánh giá. Khi con kể về giấc mơ kỳ lạ hay ý tưởng "điên khùng", đừng vội dùng cái nhìn người lớn để judge nhé! Thay vào đó hãy hỏi: "Còn cách nào khác nữa không con?", "Nếu điều đó xảy ra thì thế giới sẽ thế nào?"... Để con được tự do bay cao trước khi dạy con cách hạ cánh!
Nguồn: soha.vn