"Ai còn ngờ gì nữa không, Mỹ chính là cường quốc thích xét lại mọi thứ đấy!" - Bộ Ngoại giao Nga hôm 6/12 cực kỳ bức xúc khi nói về động thái mới nhất của Mỹ liên quan đến quần đảo tranh chấp Kuril.
Theo RT (Nga) đưa tin, mới đây giới chức Mỹ đã có một yêu cầu khá... gắt: các công dân Nga đang sống trên quần đảo tranh chấp Kuril muốn xin thẻ xanh Mỹ (thẻ thường trú nhân) thì phải khai quốc tịch là... người Nhật Bản luôn Và dĩ nhiên, Nga không happy tí nào với chuyện này!
Cụ thể hơn nè, báo Nhật Bản Hokkaido Shimbun ngày 3/12 tuần trước trích lại quy định xin thẻ xanh từ trang web của Bộ Ngoại giao Mỹ, cho hay những người Nga sinh ra trên các đảo Habomai, Shikotan, Kunashir và Iturup (thuộc quần đảo Kuril) sẽ phải khai báo nơi sinh là Nhật Bản. Và rồi cục xuất nhập cảnh Mỹ sẽ coi họ là... công dân Nhật luôn
Ước tính khoảng 20.000 người đang sống trên các đảo này gồm người gốc Nga, Ukraine, Belarus, Tartar, cộng thêm người Ainu bản địa nữa.
Lịch sử một chút cho mọi người: năm 1945, Liên Xô đã tiếp quản quần đảo Kuril. Nhưng sau khi Thế chiến II kết thúc, hai nước Nga và Nhật vẫn chưa ký hiệp ước hòa bình. Với cái "drama" tranh chấp chủ quyền biển đảo này, quần đảo Kuril từ đó đến giờ vẫn là "điểm nóng" căng thẳng giữa Nga và Nhật Bản ở khu vực Đông Bắc Á.
Theo RT, vào cuối Thế chiến II, Mỹ từng tham gia ký Thỏa thuận Yalta - trong đó có việc chuyển giao quần đảo Kuril cho Liên Xô; thậm chí Mỹ còn hỗ trợ Liên Xô thực hiện chuyện này nữa đấy. Nhưng plot twist là sau đó Mỹ lại đổi ý và quay sang ủng hộ Nhật Bản trong nhiều vấn đề liên quan đến quần đảo Kuril
Bộ Ngoại giao Nga hôm 6/12 đã lên tiếng cực gắt, khẳng định quần đảo Kuril đã được trao cho Liên Xô từ năm 1945, và nhắc nhở Mỹ nên biết "các giới hạn và chỉ giới đỏ" của mình.
"Năm 1945, quần đảo Kuril đã được trao cho Liên Xô rồi. Nhưng giờ Bộ Ngoại giao Mỹ lại muốn xét lại kết quả của Thế chiến II, và khuyến khích chủ nghĩa phục thù về vấn đề lãnh thổ," phát ngôn viên của Bộ Ngoại giao Nga bình luận. "Liệu chúng ta có cần thêm bằng chứng để khẳng định rằng Mỹ là cường quốc xét lại hay không?"
Năm 2019, Ngoại trưởng Nga Sergey Lavrov từng cảnh báo Tokyo rằng sự hiện diện của các binh sĩ Mỹ và mối quan hệ thân thiết giữa Nhật Bản và Mỹ là một trở ngại lớn trên con đường cải thiện quan hệ Nga-Nhật.
Tháng 11/2018, cựu Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe và Tổng thống Nga Vladimir Putin từng nhất trí tăng cường các nỗ lực giải quyết tranh chấp dựa trên Tuyên bố chung năm 1956 giữa Nhật Bản và Liên Xô.
Moskva cũng đã thỏa hiệp một số điều để giảm căng thẳng ngoại giao giữa hai bên, như việc miễn thị thực cho công dân Nhật Bản đến thăm đảo Kuril, hay cho phép các tàu cá Nhật đánh bắt trong vùng biển thuộc chủ quyền của Nga xung quanh đảo Kuril. Tuy nhiên, những chính sách này không phải lúc nào cũng hiệu quả, điển hình là vụ ngư dân Nhật bị tàu Nga bắn chết tại quần đảo Kuril vào năm 2006.
Nga đưa tên lửa S-300 đến quần đảo tranh chấp Kuril
Ngày 1/12, Nga tuyên bố triển khai hệ thống phòng không mới S-300V4 đến quần đảo tranh chấp Kuril với mục đích tham gia diễn tập tác chiến. Kênh Zvezda TV của Bộ Quốc phòng Nga cho biết hệ thống S-300V4 đã được đưa đến đảo Iturup thuộc quần đảo này.
Tokyo coi quần đảo Nam Kuril là vùng "lãnh thổ phương Bắc" của nước mình, và đang tìm cách đưa quần đảo này trở lại chủ quyền.
Nguồn: soha.vn