Chắc bạn cũng thấy Mỹ và Trung Quốc giờ căng thẳng kiểu "không đội trời chung" rồi đúng không? Mối quan hệ giữa hai cường quốc này đang "xuống dốc không phanh" và gay gắt nhất kể từ khi hai bên bình thường hóa quan hệ ngoại giao hơn 4 thập kỷ trước. Gần đây nhất là việc Mỹ yêu cầu đóng cửa Tổng lãnh sự quán Trung Quốc tại Houston - drama thật sự luôn!
Từ quốc phòng, thương mại, công nghệ đến nhân quyền, hai bên cứ "ăn miếng trả miếng" liên tục. Dù Tổng thống Trump từng khẳng định quan hệ cá nhân với Chủ tịch Tập Cận Bình rất tốt đẹp, nhưng thực tế thì... không phải vậy nhé!
Orville Schell - giám đốc Trung tâm Quan hệ Mỹ - Trung tại Hiệp hội châu Á cho biết: "Tôi cho rằng quan hệ Mỹ - Trung đang ở trong vòng xoáy nguy hiểm, không phải là không có nguyên nhân nhưng sẽ không có kỹ năng ngoại giao phù hợp nào có thể kìm lại xu hướng này". Theo anh chàng này thì mức độ nghiêm trọng của cuộc xung đột "đã vượt khỏi những thách thức cụ thể có thể giải quyết sang cuộc xung đột về hệ thống và các giá trị" rồi đó!
Craig Allen - Chủ tịch Hội đồng Doanh nghiệp Mỹ - Trung Quốc cũng lo lắng khi hai nền kinh tế lớn nhất thế giới (chiếm 40% sản lượng kinh tế toàn cầu luôn đó) cứ căng thẳng thế này. Ông nói: "Nếu chúng ta la hét vào mặt nhau và đóng sầm những cánh cửa, thế giới sẽ trở thành một nơi vô cùng bất ổn và các doanh nghiệp không thể lên kế hoạch làm ăn". Thật ra thì cũng đúng ha!
Giờ mình cùng điểm qua 6 "điểm nghẽn" khiến quan hệ Mỹ - Trung "trượt dài" không phanh nhé:
## 1. Covid-19 - Drama khoét sâu rạn nứt
Tổng thống Trump và team Mỹ đổ lỗi Trung Quốc làm lây lan đại dịch Covid-19 (bùng phát lần đầu ở Vũ Hán cuối năm ngoái). Trump và Ngoại trưởng Pompeo còn gọi SARS-CoV-2 là "virus Trung Quốc" và "virus Vũ Hán" - việc này khiến Trung Quốc phản ứng siêu gắt luôn!
Ngày 4/7, Trump khẳng định Trung Quốc "sẽ phải chịu hoàn toàn trách nhiệm" về đại dịch. Mỹ còn ngừng tài trợ và rút khỏi WHO vì cáo buộc tổ chức này "tiếp tay" cho Trung Quốc.
Ngày 21/7, Bộ Tư pháp Mỹ tố hacker Trung Quốc đang cố đánh cắp thông tin nghiên cứu vaccine Covid-19 của Mỹ. Căng không bạn ơi!
Còn Trung Quốc thì bác bỏ tất cả, chỉ trích Mỹ phản ứng yếu kém với dịch bệnh. Một số quan chức Trung Quốc còn tung giả thiết không căn cứ rằng quân đội Mỹ có thể đã mang virus đến Vũ Hán trong chuyến thăm tháng 10 năm ngoái. Ối giời ơi drama cứ chồng drama!
## 2. Cuộc chiến thương mại không hồi kết
Trump thắng cử năm 2016 một phần nhờ cáo buộc Trung Quốc lợi dụng quan hệ thương mại - bán hàng cho Mỹ nhiều hơn là mua lại.
Từ khi lên làm Tổng thống, Trump đánh thuế trừng phạt hàng hóa Trung Quốc liên tục, còn Bắc Kinh thì "ăn miếng trả miếng". Cuộc chiến thương mại kéo dài hơn 2 năm rồi đó!
Dù đã có thỏa thuận thương mại Giai đoạn 1 có hiệu lực từ tháng 1/2020 nhưng hầu hết thuế quan vẫn chưa được dỡ bỏ. Vậy là ký cho có à trời?
## 3. Căng thẳng ở Biển Đông
Chính quyền Trump tăng cường thách thức các tuyên bố chủ quyền phi pháp của Trung Quốc ở Biển Đông - tuyến đường biển siêu quan trọng của thế giới.
Tuần trước, Ngoại trưởng Mike Pompeo gọi Trung Quốc là mối đe dọa an ninh lớn, tuyên bố yêu sách của Trung Quốc ở Biển Đông là "hoàn toàn phi pháp" và cho biết Mỹ đang chuẩn bị cho nguy cơ đối đầu giữa hải quân Mỹ và Trung Quốc ở Thái Bình Dương. Nghe xong mà run luôn á!
## 4. "Chiến tranh" công nghệ và truyền thông
Trump cáo buộc Trung Quốc đánh cắp công nghệ của Mỹ từ lâu rồi. Căng thẳng tiếp tục leo thang khi Nhà Trắng đưa Huawei - công ty công nghệ lớn nhất Trung Quốc vào danh sách đen, kêu gọi các nước khác "tẩy chay" Huawei trong các dự án viễn thông.
Giám đốc Tài chính Huawei - Mạnh Vãn Châu bị bắt ở Canada từ tháng 12/2018 theo lệnh dẫn độ tới Mỹ vì tội danh lừa đảo. Drama liên hoàn cảnh luôn!
Tuần trước, Vương quốc Anh tuyên bố đứng về phía Mỹ khi cấm sử dụng sản phẩm Huawei trong hệ thống mạng không dây tốc độ cao.
Về truyền thông, Trump hạn chế số công dân Trung Quốc làm việc trong các hãng tin Trung Quốc tại Mỹ. Trung Quốc đáp trả bằng cách trục xuất nhà báo của New York Times, Washington Post và Wall Street Journal.
Lo ngại về việc nhà báo ở Trung Quốc bị hạn chế hoạt động, tuần trước New York Times thông báo di dời nhiều cơ quan tại Hong Kong sang Seoul, Hàn Quốc. Chuyển nhà hàng loạt luôn á!
## 5. Trục xuất sinh viên
Chính quyền Trump hủy bỏ visa của hàng nghìn sinh viên và nghiên cứu sinh Trung Quốc tại Mỹ - những người có liên hệ với các trường đại học liên quan đến Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc.
Động thái này có nguy cơ khiến các quy định hạn chế về giáo dục tiếp tục được đưa ra và Trung Quốc có thể đáp trả bằng cách cấm visa cho công dân Mỹ. Sinh viên vô tội mà chịu!
## 6. Vấn đề Hong Kong và Tân Cương
Hong Kong cũng là điểm nóng khi hồi tháng 5/2020, Trump cho biết sẽ chấm dứt tình trạng đối xử đặc biệt về thương mại của Hong Kong sau khi Trung Quốc thông qua luật an ninh quốc gia đối với đặc khu này. Trung Quốc chỉ trích ngay và tuyên bố sẽ đáp trả.
Cũng trong tháng này, Mỹ trừng phạt các quan chức Trung Quốc về "vấn đề nhân quyền" với cộng đồng dân tộc thiểu số ở Tân Cương, kể cả Bí thư Đảng ủy Tân Cương.
Trung Quốc cảnh báo đáp trả với các cơ quan và cá nhân Mỹ, chỉ trích Mỹ can thiệp nghiêm trọng vào vấn đề nội bộ, vi phạm các nguyên tắc cơ bản của quan hệ quốc tế và quan hệ Trung - Mỹ.
Chiều 13/7, Trung Quốc tuyên bố trừng phạt 1 ủy ban và 4 cá nhân của chính phủ và Quốc hội Mỹ để trả đũa các lệnh trừng phạt tương tự của Mỹ liên quan đến Tân Cương. Drama liên tiếp không ngừng nghỉ!
Nguồn: soha.vn