Không chỉ sát cánh với con trong hành trình hòa nhập cộng đồng, chị Nga giờ còn là cô giáo, là "mẹ thứ hai" của bao nhiêu em nhỏ khiếm thính khác trong một lớp học đặc biệt mang tên "Lớp học của Trẻ Điếc". Tại đây, chị không chỉ truyền đạt kiến thức mà còn thắp lên niềm tin, sự tự tin và hy vọng cho các em, giúp các bé từng bước vươn tới một tương lai tươi sáng hơn
Từ hành trình đồng hành cùng con, giúp bé hòa nhập với cộng đồng, đến việc trở thành cô giáo dạy trẻ điếc, câu chuyện của chị Tống Thị Nga là minh chứng sống động cho tình mẫu tử vô bờ bến, sự kiên trì và nhẫn nại không ngừng nghỉ đối với những em nhỏ kém may mắn. Đây là câu chuyện về một "phiên dịch viên" đặc biệt, người đã không chỉ bền bỉ đồng hành cùng con mình, mà còn trở thành ánh sáng dẫn đường cho nhiều trẻ em khiếm thính khác
"PHIÊN DỊCH VIÊN" THẦM LẶNG CỦA CON
Chị phát hiện con mình là người khiếm thính như thế nào? Lúc đó chị nghĩ gì?
Khi con được khoảng 6 tháng tuổi, bản năng làm mẹ đã khiến tôi cảm nhận được con mình có vấn đề về nghe. Con có thể ngủ rất ngon, ngay cả khi các anh chị trong nhà chơi ầm ĩ bên cạnh. Tôi đã tìm hiểu về trẻ điếc, trẻ khiếm thính rồi, nhưng mà không bao giờ nghĩ con mình sẽ bị điếc...
Đến lúc con gần 20 tháng tuổi, trong một lần ra Hà Nội, hai vợ chồng quyết định đưa con đi khám chuyên sâu. Lúc đó, bác sĩ kết luận con đã bị điếc, mất thính lực độ 4. Tuy vậy, hai vợ chồng vẫn mong rằng bác sĩ chẩn đoán nhầm. Khi biết con bị điếc như thế, đầu tiên là hai vợ chồng rất buồn, tự hỏi không biết mình đã làm gì sai mà ông trời bất công như thế, tại sao con mình lại phải chịu điều này Nhưng rồi sau cùng, vợ chồng cũng bảo nhau gắng gượng, tìm mọi cách để hỗ trợ con. Khi ấy nhà tôi làm nông, còn khó khăn lắm, nhưng tôi chỉ nghĩ về con thôi.
Với những bạn nhỏ có khiếm khuyết, việc tìm trường học phù hợp cho con quả thực không dễ dàng chút nào. Vậy động lực lớn nhất thôi thúc chị cho con đi học là gì?
Tôi đã bắt đầu tìm hiểu thông tin về những trường học dành cho trẻ điếc ngay sau khi phát hiện ra tình trạng của con. Thời điểm đó, cả tỉnh Nam Định chỉ có một trung tâm nuôi dạy trẻ khuyết tật. Hai vợ chồng đến, cô giáo ở trung tâm nói rằng ở đây có những bạn đã học 5 năm rồi và bây giờ đã có thể nói được "mẹ", "mẹ ơi"... được hai ba từ như thế. Nhưng tôi thì không mong muốn con mình sẽ chỉ nói được vài ba từ đơn giản như vậy. Tôi mong con sẽ phải được hơn như thế nữa. Chính vì vậy, hai vợ chồng đã quyết định cho con lên Hà Nội học, mặc dù khi ấy trong tay không có gì cả.
Với những người có khiếm khuyết bẩm sinh thì việc hòa nhập cộng đồng ít nhiều cũng sẽ gặp khó khăn do trở ngại ngôn ngữ, chị đã đồng hành cùng con như thế nào để giúp bạn cảm thấy tự tin hơn, mạnh dạn hơn?
Khi cho con đi học, may mắn là con trên lớp được cô dạy như thế nào thì về nhà bạn ấy sẽ dạy lại mẹ y chang. Thế là tôi biết được cách cô đang dạy con và sau đó áp dụng phương pháp đó để hỗ trợ con học ở nhà. Tất cả những buổi hội thảo mà tôi biết được về việc dạy con khiếm thính, tôi đều xin nghỉ làm để tham gia. Tham gia để có thể học và dạy con.
Rồi hai mẹ con cứ đồng hành cùng nhau như thế. Đến năm con 2 tuổi, con lần đầu tiên được học nghe nói. Ngày qua ngày, con cũng đã có thể nói tương đối ổn, phát âm được và nói ra được những mong muốn của mình nhưng vẫn còn ngọng.
Chị có thể chia sẻ thêm về hành trình đồng hành cùng con không? Được biết chị còn học cả ngôn ngữ ký hiệu để giao tiếp với con được tốt hơn, vậy đâu là động lực để chị học ngôn ngữ này?
Khi con 4 tuổi, có một dự án gọi là "Dự án giáo dục trẻ điếc trước tuổi đến trường", sẽ có giáo viên người điếc đến nhà dạy miễn phí ngôn ngữ ký hiệu cho con. Khi tôi chia sẻ thông tin này với giáo viên dạy con và bác sĩ thì được khuyên không nên cho con học vì con đang phát triển ngôn ngữ rất tốt. Nếu bây giờ cho con học ngôn ngữ ký hiệu, con sẽ có thể không nói nữa mà con sẽ chỉ dùng ngôn ngữ ký hiệu, bởi đây là ngôn ngữ rất dễ học. Tuy nhiên, bản thân tôi lại cho rằng đây có thể là một cơ hội mới. Vì muốn con có thể học một ngôn ngữ mới, tôi quyết định đăng ký cho con học ngôn ngữ ký hiệu.
Khi mới bắt đầu học ngôn ngữ ký hiệu, giáo viên đến nhà dạy nhưng con không chịu học. Thời đó con mới chỉ 4 tuổi nên nghịch lắm! Đó cũng là lần đầu tiên tôi thấy "người điếc lớn". Tôi cũng nhận ra đây là một ngôn ngữ rất hay và thú vị, chính điều đó đã thúc đẩy tôi học ngôn ngữ ký hiệu.
Khi thầy cô dạy cho mẹ, con thường đi xung quanh và học lỏm rất nhanh. Sau các buổi học, lúc thầy cô ra về, con lại dùng chính những ký hiệu đấy để giao tiếp với mẹ. Tôi thấy đây cũng là một cách học rất hay. Không dừng lại ở đó, tôi đã đăng ký học thêm ngôn ngữ ký hiệu. Rồi từng ngày, tôi cứ vừa dạy con nói vừa dạy ngôn ngữ ký hiệu - hai phương thức giao tiếp tưởng như tách biệt nhưng lại cùng chung một mục tiêu: giúp con từng bước tiếp cận với ngôn ngữ và hòa nhập với cộng đồng. Khi gặp một từ chưa biết cách diễn đạt bằng lời, con sẽ sử dụng ngôn ngữ ký hiệu để truyền đạt. Mẹ sẽ đoán từ đó là gì, nếu đúng, mẹ sẽ dạy con cách phát âm từ đó và cung cấp luôn ký hiệu tương ứng. Nhờ vậy, con được học song song cả ngôn ngữ nói và ngôn ngữ ký hiệu
Giây phút nào chị cảm thấy đáng nhớ nhất trong suốt hành trình đồng hành ấy? Niềm vui lớn nhất của chị là gì?
Sau này, khi hai mẹ con ở Hà Nội, mọi khoảng thời gian rảnh, tôi đều dành hết cho con. Khi chỉ có hai mẹ con, từng giây phút bên nhau đều trở thành cơ hội để học hỏi và yêu thương. Tôi đọc sách, kể chuyện và đưa con đi khắp nơi trong thành phố - bất cứ đâu có thể. Với tôi, Hà Nội không còn là phố thị đông đúc mà còn là lớp học mở giữa thiên nhiên. Có khi chỉ ngồi dưới một gốc cây ven đường, tôi cũng tận dụng từng chi tiết nhỏ nhất để dạy con. "Đây là gốc cây, đây là nhựa cây, đây là đất, đây là con giun…" - những từ ngữ đời thường trở thành chất liệu quý giá để tôi có thể bồi đắp vốn từ cho con từng ngày.
Tôi cố gắng đưa con tham gia tất cả những buổi giao lưu, gặp gỡ cộng đồng nhiều nhất có thể. Mỗi cơ hội ấy đều là một bước đệm để con tự tin hơn, dần dần học cách hòa nhập, không còn cảm giác bị cô lập hay sợ hãi trước thế giới rộng lớn. Dù ở bất kỳ không gian nào, mẹ luôn là "phiên dịch viên" thầm lặng, luôn đồng hành để giúp con hiểu - và được hiểu.
Nhớ lúc con mới đeo máy trợ thính được khoảng 10 tháng, con đã bắt đầu bập bẹ nói được vài từ. Con gọi "bố", "ông", "bà" – tất cả mọi người ai cũng được nghe, chỉ riêng từ "mẹ" là chưa một lần được cất lên. Tôi là người trực tiếp dạy con, đồng hành cùng con mỗi ngày, cùng con luyện tập từng âm tiết, từng chữ cái. Nhưng suốt một thời gian dài, tiếng "mẹ" vẫn là một điều gì đó rất xa vời. Mỗi lần thấy con gọi tên mọi người, tim tôi như thắt lại. Không phải ghen tị hay trách móc gì, chỉ là... thấy hơi tủi thân một chút vậy nhưng tôi vẫn kiên nhẫn chờ đợi. Và rồi tận năm tháng sau, khi con bất ngờ cất tiếng gọi "mẹ... mẹ..." – chỉ là hai tiếng đơn giản thôi, nhưng với tôi, đó là âm thanh đẹp nhất, là món quà mà bản thân đã chờ đợi suốt bao tháng ngày. Tôi sững lại rồi bật khóc vì quá đỗi hạnh phúc
GIEO MẦM HY VỌNG CHO TRẺ ĐIẾC
Có lẽ cái duyên bắt đầu từ việc tôi là người ở quê và không có nhiều cơ hội học tập như các bạn ở thành phố. Khi lên thành phố, tôi thấy rằng việc được đi học mở ra cho các bạn rất nhiều cơ hội và tôi muốn con của mình cũng sẽ có cơ hội được học hành đàng hoàng, để phát triển và có một tương lai tốt hơn.
Nguồn: svvn.tienphong.vn