Các bro ơi, tin được không? Bụi phóng xạ từ các vụ thử bom hạt nhân hồi những năm 1950-1960 giờ vẫn còn lẩn khuất trong mật ong Mỹ đấy! Một nghiên cứu mới vừa bóc phốt sự thật này luôn
Theo đài Sputnik (Nga) đưa tin, nhớ vụ Chernobyl năm 1986 không? Những chú ong sống gần Nhà máy điện hạt nhân Chernobyl bị ảnh hưởng nặng nề, khả năng sinh sản giảm sút rõ rệt sau thảm họa. Bụi phóng xạ lúc đó bay khắp nơi luôn á
Các vụ thử vũ khí hạt nhân trong khí quyển ngày xưa đã khiến bụi phóng xạ bay tứ tung, làm ô nhiễm đất, nước và thực phẩm trong hàng chục năm. Fast forward đến gần 3/4 thế kỷ sau, các nhà khoa học vẫn phát hiện ra những vùng mới bị ảnh hưởng - và lần này là mật ong nè!
"Phần lớn bức xạ từ bom hạt nhân sẽ phân hủy trong vài ngày đầu, nhưng có một 'ông trùm' sống dai là xêsi-137 (Cs-137), với chu kỳ bán rã phóng xạ khoảng 30,2 năm," nghiên cứu trên tạp chí Nature Communications cho biết.
James Kaste - một nhà địa chất học tại Đại học William & Mary, Virginia - đã giao nhiệm vụ cho team sinh viên đi mua sắm các sản phẩm địa phương, rồi mang về lab test xêsi. Plot twist đây rồi!
Hầu hết mẫu test đều ổn áp, hàm lượng xêsi rất thấp. Nhưng mà... một số mẫu mật ong thô từ Raleigh, Bắc Carolina lại có hàm lượng xêsi cao hơn 100 lần so với mẫu khác! Sốc chưa?
Kaste quyết tâm đào sâu vụ này. Cô cùng 2 nhà khoa học khác thu thập 122 mẫu mật ong từ khắp bờ biển phía đông nước Mỹ. Kết quả: 68 mẫu có hàm lượng phóng xạ trên 0,03 becquerel/kg Cs-137, cao nhất là 19,1 becquerel/kg Cs-137 ở Florida.
Nhưng đừng panic nhé! Không mẫu nào vượt mức an toàn của FDA (1.200 becquerel/kg Cs-137) cả. Kaste còn tự tin khẳng định:
"Tôi không lo lắng chút nào. Thậm chí giờ tôi ăn nhiều mật ong hơn trước khi bắt đầu nghiên cứu. Tôi cũng cho các con ăn luôn nha"
Nghiên cứu nhấn mạnh rằng mấy thập kỷ trước, hàm lượng xêsi trong mật ong có thể cao hơn nhiều, nhưng do tính phóng xạ không ổn định nên phần lớn đã phân hủy rồi.
Fun fact: Từ 1951 đến 1963, Mỹ đã thực hiện 100 vụ thử vũ khí hạt nhân trên mặt đất tại Bãi thử hạt nhân Nevada và 928 vụ thử dưới lòng đất khác trước 1973. Khủng không?
Sau đó Mỹ mới ký hiệp ước cấm thử vũ khí hạt nhân. Nhưng damage đã done rồi - bụi phóng xạ từ các cuộc test này đã len lỏi vào khắp nơi, xâm nhập cả hệ sinh thái và thức ăn của con người.
Giải thích thêm tí: Xêsi-137 có tính chất hóa học giống kali - một nguyên tố cực phổ biến trong quá trình sinh học. Thế nên cây cối hay nhầm lẫn, hấp thụ nhầm phóng xạ tưởng là kali. Rồi ong bay đến hút mật từ hoa → bùm, phóng xạ lọt vào mật ong luôn
Nguồn: soha.vn