HoangCheReal
New member
Lần đó đi thực địa ở khu căn cứ Trung ương Cục miền Nam (xã Tân Lập, huyện Tân Biên, tỉnh Tây Ninh), ekip Bảo tàng Quân khu 7 bỗng nhận được một tin "hot" khiến ai cũng phải "dậy sóng" : có tận 651 bức mật điện về Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968 đang được cất giữ tại Bảo tàng Tây Ninh!
Nghe tin xong là cả đoàn bỏ luôn lịch trình, quay xe về thị xã Tây Ninh tìm người chứng kiến và lên thẳng Bảo tàng với hi vọng được "flex" khối tài liệu siêu xịn này.
May mắn là anh Giám đốc Bảo tàng tỉnh cũng từng là chiến sĩ, giờ lại là đồng nghiệp cùng ngành di sản văn hóa nên cả đoàn được xem 20/651 mật điện luôn
Các tài liệu cơ yếu này được giấu kín trong một thùng đạn đại liên chôn sâu dưới lòng đất tại căn cứ Trung ương Cục miền Nam, do bà con địa phương đào được. Số còn lại chưa xem được vì Bảo tàng báo là hiện vật còn lộn xộn, dính đầy đất cát chưa kịp bảo quản.
20 mật điện mà anh em Bảo tàng Quân khu 7 được cầm trên tay đều là những tờ giấy mỏng manh đã ngả màu vàng ố, có mấy bức chữ nhòe hết, rách lung tung, nhiều trang còn ướt sũng. Xem xong ai cũng phải "oa" lên không ngớt, đặc biệt là Đại tá, họa sĩ Phan Oánh (lúc đó là Giám đốc Bảo tàng Quân khu 7).
Từ lúc cầm những bức thư lên, anh Oánh xúc động đến mức người yếu hẳn xuống, tay run run mở từng trang giấy. Nhớ lại những tháng ngày trong Sư đoàn 7 tấn công vào Sài Gòn năm 1968, anh như người mất hồn và đang tính toán gì đó trong đầu...
Trên xe về đơn vị, anh nói: "Chúng ta phải có trách nhiệm với lịch sử. Mặc dù Bảo tàng Tây Ninh đang giữ số hiện vật này nhưng mình phải tìm cách để có được nội dung của nó"
Ít lâu sau, cả ngàn trang tài liệu đã được cả ekip, đặc biệt là anh Phan Oánh "cày cuốc" không biết mệt để chụp và sao lưu toàn bộ. Những ngày làm việc miệt mài, nhiều hôm quên luôn cả uống nước, ăn trưa, không biết trời tối từ bao giờ – nhưng cuối cùng cũng xong xuôi! Hiện số tài liệu sao chụp này đang được trưng bày và phát huy giá trị tại Bảo tàng Quân khu 7 nhé
Khối tài liệu cơ yếu này quá là "có giá trị" trong việc nghiên cứu khoa học, tổng kết cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968. Càng về sau, giá trị lịch sử của sự kiện Mậu Thân 1968 càng được làm sáng tỏ hơn
Các hiện vật phản ánh sống động cuộc chiến đấu của quân dân ta trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968, diễn ra khắp miền Nam từ Quảng Trị, Thừa Thiên - Huế đến tận Cà Mau, từ Tây Nguyên (Mặt trận B3) đến duyên hải Nam Trung bộ - Khu 5, đồng bằng sông Cửu Long, từ đô thị đến nông thôn...
Từ diễn biến "nóng hổi" của chiến trường đến sự hối hả của Sở Chỉ huy ở hậu phương, những giờ phút căng não của chỉ huy mặt trận...; từ viên đạn, khẩu súng, lương khô, áo quần của chiến sĩ đến khối lượng vật chất khổng lồ chuẩn bị cho một chiến dịch lớn; từ chỉ đạo tác chiến đến công tác hậu cần kỹ thuật; từ trong căn cứ đến tiền tuyến địch; từ công tác huấn luyện đến sơ kết, tổng kết rút kinh nghiệm trận đánh...
Các tài liệu là những mật thư của các đơn vị chủ lực, lực lượng vũ trang địa phương, cơ quan tác chiến, hậu cần và cơ quan nghiệp vụ. Số lượng điện nhiều nhất thuộc về Công trường 9 (Sư đoàn 9) với 69 bức và Công trường 7 (Sư đoàn 7) với 62 bức. Thời gian sớm nhất là điện số 11/TK ngày 04/01/1968 và muộn nhất là điện số 453/TK ngày 17/12/1968 của Bộ Quốc phòng.
Có nhiều mật điện ghi rõ tên cơ quan, đơn vị nhưng cũng có những bức điện còn nguyên mã hóa, bí danh, địa danh, mật danh, ký hiệu đơn vị, nhiều số liệu về tổ chức biên chế, thương binh tử sĩ...
Trong đó, có những nội dung cần phải giải mã để phục vụ công tác nghiên cứu, viết lịch sử, tìm hài cốt liệt sĩ, tìm người mất tin, mất tích, bỏ ngũ, đầu hàng địch... Đáng chú ý trong những bí danh, mật danh đó phải kể đến: Bác Hương, Cậu Vũ, Năm Trường, Ba, Văn, Dũng, Hàm, Thiện... ️
Trung ương Đảng và Bộ Quốc phòng, Bộ Tổng tham mưu cực kỳ quan tâm, theo dõi sát sao diễn biến của chiến trường, chỉ đạo kịp thời các hoạt động của ta và hành động của địch. Mật điện số 453/TK ngày 17/12/1968 của Bộ gửi anh An, anh Trọng viết:
"1/ Hiện nay địch đã đưa lực lượng mới (2 lữ dù 101) vào Biên Hòa và chúng đang dùng lực lượng sư 25 Mỹ và ngụy, trước mắt hoạt động nhỏ, thọc sâu vào căn cứ ta và có thể nổ ra dọc biên giới nhằm phá kho tàng, ngăn chặn hoạt động của ta.
Đây là thời cơ tốt để tiêu diệt quân địch nổ ra ngoài công sự mà không phải đánh điểm mới diệt được địch ra viện. Diệt được bọn này thì vừa bảo vệ được các cơ quan kho tàng ta vừa phá được kế hoạch thăm dò của địch.
2/ Cần bám sát bọn 101 dù xem ý định của chúng làm gì và có kế hoạch tập kích phủ đầu làm cho chúng bị thiệt hại và mất tinh thần ngay khi mới vào.
3/ Theo âm mưu của địch đưa thêm 2 lữ dù mới của Mỹ và vừa hoạt động vào ranh giới giáp Miên. Đồng thời chuẩn bị để truy kích ta trên đất Miên, ngoài này dự đoán có thể sắp đến địch sẽ hành quân lớn đánh vào các cơ sở quan trọng của ta và có thể đổ quân vào đất Miên.
Vậy cần theo sát âm mưu của địch..."
Cùng với quân dân toàn miền Nam, quân dân Tây Nguyên bước vào trận với khí thế cách mạng tiến công cực "máu lửa" Bộ Tư lệnh B3 báo cáo 115 ngày tổng công kích, tổng khởi nghĩa (30/01-25/5/1968). Trong mật điện số 322/TK ngày 14/5/1968 có đoạn viết:
"Thực hiện quyết tâm chiến lược của Trung ương, toàn chiến trường Tây Nguyên đã mở giai đoạn TCK-TKN bằng một loạt trận tấn công mãnh liệt vào 03 thị xã và thị trấn Tân Cảnh, nhiều quận lỵ khác.
Ta đã đánh chiếm hầu hết và tiêu diệt một bộ phận quan trọng cơ quan đầu não ngụy quân ngụy quyền tấn công vào các căn cứ hậu cần, sân bay, kho tàng, cầu, riêng đường số 19 Pleiku - An Khê, đánh 40 trận diệt 1.229 tên Mỹ, phá hủy 495 xe, có 69 xe bọc thép, bắn rơi 05 phi cơ, 03 pháo.
Tinh thần địch sa sút dao động hơn lúc nào hết.
Những ngày đầu của giai đoạn TCK-TKN phối hợp với chiến trường toàn Quân khu, ở chiến trường Tây Nguyên đã thu được những thắng lợi chưa từng có và cũng là thất bại nặng lớn nhất của địch từ trước đến nay đó là một sự thất bại nặng nề toàn diện, một sự thất bại có ý nghĩa chiến lược.
...Khí thế cách mạng của các dân tộc Tây Nguyên cũng được phát động cao nhất từ trước đến nay, mở ra một vùng bàn đạp mới vùng phụ cận, nhân dân sẵn sàng đứng dậy đánh đổ ngụy quyền, diệt kìm kẹp bảo tồn chính quyền cách mạng, sẵn sàng khi giải phóng thị xã, tích cực giúp đỡ bộ đội, đã đóng góp sức người sức của phục vụ chiến đấu"
Đọc những tài liệu đó, ai cũng cảm nhận được không khí hào sảng của người vô trận, khí thế ra quân của các đơn vị chủ lực, bộ đội địa phương, dân quân du kích và sự nổi dậy của nhân dân miền Nam với niềm tin đập tan bộ máy chính quyền của quân xâm lược Mỹ và bọn tay sai bán nước, giành chính quyền về tay nhân dân.
Thắng lợi của cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968 đã được nhắc đến trong các cuộc tổng kết, hội thảo khoa học và các xuất bản phẩm.
Nguồn: soha.vn