Tin fake đang là "nỗi đau" không lời giải trên mạng xã hội hiện tại. Và plot twist là: metaverse (vũ trụ ảo) có thể khiến mọi thứ còn chạm đáy hơn nữa
Tại một hội thảo công nghệ ở Lisbon, các đại biểu được gặp gỡ trợ lý ảo tên David. Mọi thứ bắt đầu weird khi David chia sẻ quan điểm về vắc xin - toàn là info sai lệch, thậm chí còn khẳng định vắc xin nguy hiểm hơn cả bệnh dịch mà nó phòng chống
Team dev của David cho biết họ có plan thêm bộ lọc cho các chủ đề nhạy cảm. Nhưng màn "tấu hài" của David đã show rõ: con người sẽ dễ dàng chạm mặt content độc hại trong metaverse thế nào, và việc kiểm soát? Đúng là mission impossible luôn!
Những ông lớn công nghệ như Apple, Microsoft và Meta (mẹ của Facebook đó) đang chạy đua build thế giới trải nghiệm kỹ thuật số đắm chìm, mà nhiều người tin rằng nó sẽ thay thế một phần tương tác IRL (in real life) giữa người với người.
Dù công nghệ này còn "non và xanh" nhưng các chuyên gia đã bật cảnh báo đỏ: những thách thức đang tệ hại trên mạng xã hội sẽ càng horror hơn ở các thế giới VR (thực tế ảo) và AR (thực tế tăng cường).
Chính sách lỏng lẻo của các công ty công nghệ về nội dung kích động, đặc biệt là hàng ngàn trang tài liệu nội bộ bị leak của Meta, đã bóc trần việc thuật toán của Facebook làm thông tin sai lệch, thuyết âm mưu, ngôn ngữ thù hận và bạo lực lan tràn như thế nào
"Dù đã đổi tên công ty, nhưng Meta vẫn để user lan truyền fake news trên các app của mình", ông Alex Cadier, Giám đốc quản lý News Guard tại Anh, spill tea. "Nếu công ty không thể control hiệu quả info độc hại trên Facebook và Instagram, thì trên metaverse? Impossible luôn nhé!"
Ban lãnh đạo Meta khẳng định công ty sẽ tính toán cả vấn đề bảo mật và an toàn user trong phát triển nền tảng, và metaverse thế hệ mới sẽ không chỉ là sân chơi riêng của Meta, mà còn là môi trường chung của các kỹ sư, creator và công ty công nghệ khác nhau.
"Trước đây, tốc độ của công nghệ mới khiến chính sách và luật pháp nhiều khi phải chạy theo", Nick Clegg, Phó chủ tịch quan hệ toàn cầu của Meta, phát biểu. "Nhưng giờ đây, còn nhiều năm nữa metaverse mà chúng ta hình dung mới có thể thành reality".
VR và AR mở ra cơ hội trải nghiệm thế giới theo những cách trước đây chỉ có trong mơ. Các công ty có thể tổ chức meeting trên phòng họp kỹ thuật số, nơi nhân viên ở các địa điểm khác nhau nhưng vẫn feel like đang cùng chung một chỗ. Hội bạn thân có thể chọn avatar, cùng nhau "dịch chuyển tức thời" đến concert, lớp gym hay chơi game 3D
Nhưng các chuyên gia cũng cảnh báo: cùng với content bổ ích thì content độc hại cũng sẽ nở rộ. Cảm giác chân thực của các trải nghiệm VR có thể trở thành vũ khí nguy hiểm trong tay những kẻ xấu với âm mưu kích động thù hận, bạo lực và khủng bố
"Các tài liệu bị leak của Facebook cho thấy platform này có thể trở thành tool chủ chốt của những kẻ tuyển dụng khủng bố cực đoan, và metaverse sẽ càng khiến bạo lực dễ viral hơn", Karen Kornbluh, giám đốc Quỹ đổi mới kỹ thuật số và là cựu đại sứ Mỹ tại Tổ chức hợp tác và phát triển kinh tế (OECD), cho biết.
Việc lạm dụng vốn đã xuất hiện trên các sản phẩm VR rồi. User nền tảng VRChat (thế giới ảo online cho phép người dùng tương tác với nhau bằng avatar 3D) cho biết họ thường xuyên gặp phải tình trạng phân biệt chủng tộc, kỳ thị LGBTQ+. Một số thế giới ảo còn tràn ngập avatar của Hitler và KKK (tổ chức kỳ thị chủng tộc)
Từ năm 2018, VRChat tuyên bố sẽ giải quyết vấn đề "một số user có hành vi thiếu tôn trọng hoặc độc hại" thông qua team kiểm duyệt liên tục. Tuy nhiên, nhiều năm sau, vấn đề này vẫn còn nguyên đấy. User có thể tắt tiếng hoặc block những người độc hại, nhưng tần suất hành vi xấu xuất hiện là quá nhiều.
Các hãng mạng xã hội như Meta, Twitter và YouTube chủ yếu dựa vào hệ thống AI (trí thông minh nhân tạo) để rà soát hình ảnh, văn bản và video có dấu hiệu vi phạm. Một số hệ thống có chức năng tự động xóa bài vi phạm, trong khi số khác có thể dán nhãn hoặc giới hạn views với content xấu.
Theo giáo sư Andrea Emilio Rizzoli, giám đốc Viện trí tuệ nhân tạo Dalle Molle (Thuỵ Sỹ), việc metaverse có thể trở thành không gian an toàn hay không phụ thuộc vào việc các công ty "đào tạo" AI - công nghệ có thể phát hiện và gỡ bỏ nội dung xấu nhưng đồng thời cũng có khả năng khuếch đại thông tin sai lệch.
Các chuyên gia cũng cho rằng metaverse sẽ ảnh hưởng tới privacy của user. Ví dụ như việc những người đeo kính AR phát triển bởi Snap và Meta có thể vô tình lưu giữ chi tiết những người khác xuất hiện quanh họ hoặc tình trạng user bị theo dõi lén lút trên thế giới ảo
"Trong thế giới vật lý, bạn sẽ phải làm thêm một số việc để theo dõi một ai đó. Nhưng trên thế giới ảo, mọi chuyện sẽ dễ dàng hơn", Neil Chilson, nghiên cứu viên cấp cao về đổi mới và công nghệ tại Viện Charles Koch, cho biết.
Quản lý mạng xã hội từ trước tới nay là bài toán không hề easy với cơ quan chức năng. Với sự xuất hiện của metaverse, các nhà quản lý toàn cầu cần có những quy định mới về quyền riêng tư, kiểm duyệt nội dung cũng như các vấn đề khác nữa để đảm bảo không gian kỹ thuật số an toàn hơn với người dùng ️
(Theo Bloomberg)
Nguồn: soha.vn