Dùng động mạch lâu ngày, cộng thêm đủ thứ yếu tố nguy hiểm, là mạch máu dễ bị xơ vữa luôn đó các bạn ơi!
Xơ vữa động mạch - một dạng đặc biệt của xơ cứng động mạch, nghe thì tưởng chỉ người già mới mắc nhưng không phải đâu nhé! Giới trẻ cũng phải coi chừng lắm. Khi tình trạng này nghiêm trọng, các mảng xơ vữa cứ to dần lên, mạch máu hẹp dần, máu khó chạy, thiếu máu cục bộ ở nhiều nơi, rồi đủ thứ hậu quả kinh khủng như đau tim, đột quỵ, phải cắt chân tay, tàn tật hay thậm chí... bay màu luôn
Nếu cơ thể có 3 biểu hiện dưới đây thì coi chừng mạch máu đang "kêu cứu" đấy, đừng lơ nha!
**1. Đau ngực khi tập thể dục hoặc cảm xúc dâng trào **
Động mạch vành là "đường ống" cung cấp máu nuôi tim. Khi nó bị hẹp, máu khó chạy, tim thiếu máu, là bạn sẽ cảm thấy đau ngực liền. Nhất là lúc tập gym, chạy bộ hay lúc quá hưng phấn - tức là lúc tim phải làm việc nhiều hơn, triệu chứng dễ lên đỉnh lắm, gọi là đau thắt ngực đó.
Nếu hẹp nặng hoặc tắc nghẽn cấp tính thì có thể dẫn đến nhồi máu cơ tim cấp, nguy hiểm tính mạng luôn á!
**2. Chóng mặt khi quay đầu, đứng dậy bất thình lình **
Khi động mạch cảnh (dẫn máu lên não) bị hẹp đến mức nhất định, lượng máu lên não bị giảm, sẽ xuất hiện triệu chứng chóng mặt, nặng hơn khi quay đầu, đứng phắt dậy, thậm chí ngất luôn.
Mạch máu não bị hẹp cũng gây thiếu máu não. Nhẹ thì chỉ thoáng qua, nặng thì có thể dẫn đến nhồi máu não - nghe đã thấy sợ rồi!
**3. Chân bàn chân lạnh ngắt, tê và đau **
Những bạn hay bị đau bắp chân khi đi bộ, dừng lại nghỉ một lúc thì đỡ, hoặc hay bị lạnh chân bàn chân, nhất là mùa đông xuân hoặc ban đêm dù đã mang tất kín mít rồi - đừng nghĩ đó là chuyện bình thường của tuổi già hay do trời lạnh nhé!
Tình trạng này thường liên quan đến hẹp hoặc tắc mạch máu do xơ vữa động mạch đó. Xơ vữa và hẹp động mạch chi dưới khiến chân thiếu máu, bạn sẽ thấy đau, chân nặng nề, nhất là khi vận động phải dừng lại nghỉ ngơi - gọi là đau cách hồi.
Nếu tình trạng này cứ phát triển gây hẹp và tắc nghẽn nặng hơn, thậm chí có thể dẫn đến hoại tử phải cắt chân luôn á! Nghiên cứu còn cho thấy người bị đau cách hồi có nguy cơ nhồi máu cơ tim tăng gấp 4 lần nữa kìa!
Ngoài ra, các mảng xơ vữa có thể vỡ ra, theo máu chảy đi gây huyết khối cấp tính, tắc mạch và hoại tử ở chỗ cung cấp máu nữa.
Lưu ý nha, chuột rút chân thường xuyên cũng phải để ý đó! Không phải lúc nào cũng do thiếu canxi đâu, còn nhiều nguyên nhân khác lắm. Chuột rút chân ban đêm tăng theo tuổi và có thể do xơ vữa động mạch hoặc cục máu đông gây ra đấy!
**Ăn gì để ngăn chặn xơ vữa động mạch? **
Một nghiên cứu đăng trên Tạp chí Nghiên cứu Tim mạch của Hiệp hội Tim mạch Châu Âu tháng 7/2021 cho thấy nhiều loại thực phẩm khác nhau có thể ngăn ngừa xơ vữa động mạch. Nó chỉ ra, với người trưởng thành khỏe mạnh, để giảm nguy cơ xơ vữa động mạch thì nên hạn chế muối và ăn ít đồ động vật.
Ngược lại, hãy ăn nhiều thực phẩm có nguồn gốc thực vật hơn, bao gồm ngũ cốc nguyên hạt, rau củ quả, các loại đậu, hạt, đồng thời thay bơ và mỡ động vật bằng dầu ô liu và các loại dầu khác giàu axit béo không bão hòa nha!
**- Thịt: Thịt đỏ và thịt chế biến sẵn làm tăng nguy cơ tim mạch đáng kể **
Về thịt thì thịt đỏ và thịt chế biến sẵn (như xúc xích, giò chả) làm tăng nguy cơ tim mạch khá nhiều, còn thịt gia cầm ăn vừa phải thì không ảnh hưởng đáng kể. Nghiên cứu khuyến cáo thỉnh thoảng mới nên ăn thịt chế biến sẵn, thịt đỏ hạn chế không quá 2 khẩu phần/tuần (khoảng 200g/khẩu phần). Thịt gia cầm có thể ăn vừa phải, không quá 3 khẩu phần/tuần (khoảng 300g/khẩu phần).
**- Trứng: Nên ăn 1 quả mỗi ngày **
Nghiên cứu cho thấy dựa trên bằng chứng hiện tại, người khỏe mạnh có thể ăn tối đa 3 khẩu phần/tuần (2 quả/khẩu phần) hoặc 1 quả trứng mỗi ngày.
Dù nhiều người lo về hàm lượng cholesterol của nó, nhưng nhiều nghiên cứu đã chỉ ra lợi ích dinh dưỡng của việc ăn một quả trứng mỗi ngày cao hơn nhiều so với hàm lượng cholesterol đó!
**- Sản phẩm từ sữa: Uống sữa điều độ không làm tăng nguy cơ tim mạch **
Nghiên cứu chỉ ra bằng chứng hiện tại ủng hộ việc uống một ly sữa mỗi ngày và ăn ba phần nhỏ (mỗi phần 50g) phô mai mỗi tuần, bao gồm một phần (200g) sữa chua mỗi ngày. Dù là sữa nguyên chất hay sữa ít béo, uống điều độ với chế độ ăn cân bằng sẽ không làm tăng nguy cơ tim mạch đâu!
**- Cá: Ăn cá điều độ cũng ngăn ngừa xơ vữa động mạch **
Bằng chứng nghiên cứu cho thấy ăn 2-4 khẩu phần (300g/khẩu phần) cá mỗi tuần có thể ngăn ngừa xơ vữa động mạch luôn nha!
**- Quả hạch: Mỗi ngày ăn một nắm (khoảng 30g) **
Các loại hạt giàu chất xơ và là nguồn cung cấp axit linoleic tốt. Các nghiên cứu phát hiện tiêu thụ 28g hạt mỗi ngày có thể giảm 25% nguy cơ mắc bệnh tim mạch vành. Đánh giá cho thấy tiêu thụ 30g hạt/ngày có thể tăng cường sức khỏe tim mạch đáng kể!
**- Rau củ quả: Ăn ít nhất 400g mỗi ngày **
Nghiên cứu phát hiện tiêu thụ 400g rau/ngày có thể giảm 18-21% nguy cơ mắc bệnh tim mạch vành và giảm 34% nguy cơ tử vong. Tiêu thụ 400g trái cây/ngày liên quan đến giảm 10-18% nguy cơ mắc bệnh tim mạch và 21-32% nguy cơ tử vong. Đánh giá khuyến nghị nên tiêu thụ ít nhất 400g rau và trái cây mỗi ngày nha!
**- Ngũ cốc nguyên hạt: Ngũ cốc có chỉ số đường huyết thấp làm giảm nguy cơ tim mạch **
Nghiên cứu phát hiện việc tiêu thụ thường xuyên ngũ cốc tinh chế liên quan đến tăng nguy cơ mắc bệnh tim mạch, trong khi ngũ cốc nguyên hạt có thể giúp giảm nguy cơ. Cứ tăng tiêu thụ 30g ngũ cốc nguyên hạt/ngày liên quan đến giảm 8% nguy cơ tử vong từ bệnh tim mạch vành đó!
**- Dầu: Dầu thực vật 25-30g mỗi ngày **
Nghiên cứu chỉ ra so với bơ và các loại mỡ động vật khác hoặc dầu giàu chất béo bão hòa, dầu ô liu, đậu nành, hạt hướng dương và dầu ngô là những lựa chọn healthy hơn và lượng tiêu thụ hàng ngày nên từ 25-40g.
**- Muối: Trung bình mỗi ngày nên ăn ít hơn 5g **
Nhiều nghiên cứu phát hiện chế độ ăn nhiều muối (natri) liên quan đến nguy cơ mắc bệnh và tử vong do bệnh tim mạch cao hơn so với chế độ ăn ít muối. Mỗi lần tăng 1g lượng natri trong chế độ ăn liên quan đến tăng 6% nguy cơ mắc bệnh tim mạch. Đánh giá khuyến cáo người trưởng thành khỏe mạnh nên tiêu thụ trung bình ít hơn 5g muối/ngày, tương đương với 2,3g natri.
**- Đồ uống: Có thể làm tăng nguy cơ tim mạch đáng kể **
Nghiên cứu phát hiện uống 250ml đồ uống có đường mỗi ngày có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh tim mạch vành từ 15-22%. Do đó nên cân nhắc tiêu thụ chúng một cách hợp lý nhé!
Nguồn và ảnh: CCTV, Healthline
Nguồn: kenh14.vn