NắngHạDễThương
New member
Chuẩn bị tâm lý đi các bạn ơi, vì những gì các nhà khoa học vừa tìm ra sẽ làm đảo lộn mọi thứ bạn học ở SGK Địa Lý! Hoá ra Trái Đất của chúng ta có tận 8 lục địa, chứ không phải 7 như vẫn tưởng.
Các nhà khoa học vừa công bố một khối đất liền siêu to khổng lồ rộng gần 1,9 triệu dặm vuông (tức khoảng 4,9 triệu km vuông nhé) đã nằm im lìm dưới Nam Thái Bình Dương từ bao đời nay. Cái tên của nó nghe cũng fancy phết: Zealandia
Thế giới bí mật dưới đáy biển này giờ mới lộ diện thật, chỉ có mấy phần nhỏ như New Zealand nhô lên trên mặt nước thôi. Và giờ đây, các phát hiện địa chất mới cuối cùng đã tiết lộ ranh giới thực sự của lục địa thứ 8 này, làm thay đổi hoàn toàn những gì chúng ta biết về quá khứ cổ đại của hành tinh này luôn!
Câu chuyện bắt đầu từ hơn 100 triệu năm trước
Các nhà khoa học tin rằng drama của Zealandia bắt đầu từ hơn 100 triệu năm về trước, khi các lục địa của Trái Đất còn "đi chung" với nhau trong một siêu lục địa khổng lồ tên là Gondwana. Khối đất liền khủng này bao gồm cả Nam Mỹ, Châu Phi, Nam Cực, Úc và một phần Châu Á nữa đó!
Qua hàng triệu năm, Gondwana từ từ vỡ tung ra (giống kiểu breakup vậy ) và một mảnh vỡ trôi dạt cuối cùng trở thành Zealandia ngày nay.
Nhóm nghiên cứu do Nick Mortimer dẫn đầu phát hiện rằng các chuyển động kiến tạo mạnh mẽ đã dần đẩy Zealandia ra khỏi Tây Nam Cực khoảng 85 triệu năm trước, trước khi nó tách khỏi Úc luôn. Khi khối đất liền này bị cô lập, vỏ của nó bị kéo căng, mỏng đi và nguội dần theo thời gian. Sự suy yếu đó khiến phần lớn lục địa này dần chìm xuống dưới bề mặt đại dương mất rồi
Tại sao giờ mới phát hiện ra?
Trong nhiều thập kỷ qua, nhiều nhà địa chất có nghi ngờ khu vực dưới nước rộng lớn này không chỉ là tập hợp của các mảnh vỡ phân tán đâu. Tuy nhiên, không có bằng chứng xịn thì cộng đồng khoa học vẫn e dè trong việc gọi các cao nguyên và dãy núi chìm này là một lục địa thực sự, thường bác bỏ chúng như những tàn tích của các khối đất liền lớn hơn thôi.
Nhưng quan điểm đó đã thay đổi nhờ công nghệ hiện đại và dữ liệu mới nè! Các nhà nghiên cứu đã sử dụng phương pháp địa thời học - một kỹ thuật chuyên nghiệp đo sự phân rã phóng xạ trong khoáng vật để xác định chính xác tuổi của đá, nhằm xây dựng một dòng thời gian chính xác về sự ra đời của khu vực này.
Các nhà nghiên cứu giải thích rằng bằng cách xác định niên đại của các loại đá này và nghiên cứu các dị thường từ tính mà chúng thể hiện, họ đã có thể lập bản đồ các đơn vị địa chất chính trên khắp Bắc Zealandia.
Bằng chứng thép không thể chối cãi
Bằng cách lấy các mẫu từ đáy biển bằng thiết bị nạo vét xịn xò, nhóm nghiên cứu đã thu hồi được đá sa thạch, đá cuội núi lửa và dung nham bazan. Những vật liệu này có niên đại từ các thời kỳ Phấn trắng sớm (Early Cretaceous) và Eocene, đã cung cấp bằng chứng thép cần thiết đó!
Các phát hiện xác nhận rằng khối ẩn giấu này sở hữu cùng cấu trúc địa chất DNA được tìm thấy trong 7 lục địa mà chúng ta công nhận ngày nay, cuối cùng đã củng cố vị thế của nó như một thế giới riêng biệt luôn!
Các nhà khoa học cũng dựa vào dữ liệu từ tính để khám phá cấu trúc ẩn giấu của Zealandia dưới đại dương. Bằng cách nghiên cứu các mô hình từ tính bất thường bị chôn vùi sâu dưới đáy biển, các nhà nghiên cứu đã xác định được dấu vết của hoạt động núi lửa cổ đại giúp phác thảo ranh giới của lục địa chìm.
Các tín hiệu từ tính này khớp chặt chẽ với niên đại của các loại đá được thu thập từ các mẫu nạo vét, bao gồm các khu vực rộng lớn của bazan nội mảng được hình thành trong các thời kỳ Phấn trắng và Eocene. Khám phá này đã cung cấp cho các nhà nghiên cứu bằng chứng mạnh mẽ hơn cho thấy Zealandia không chỉ là những mảnh vụn của vỏ đại dương đâu nhé!
Thay vào đó, các mô hình địa chất có tổ chức cho thấy khối đất liền dưới nước có cùng kiểu cấu trúc được thấy ở các lục địa đã được công nhận, tiếp tục củng cố vị thế của Zealandia là lục địa thứ 8 ẩn giấu của Trái Đất đấy!
Tại sao phát hiện này lại quan trọng?
Các nhà nghiên cứu tin rằng Zealandia mang đến cơ hội hiếm có để hiểu rõ hơn về cách các lục địa thay đổi và tiến hóa khi các mảng kiến tạo của Trái Đất dịch chuyển qua hàng triệu năm. Vì hầu hết khối đất liền vẫn ẩn dưới đại dương, nó đã bảo tồn được bằng chứng địa chất có thể không còn tồn tại trên các lục địa lộ ra trên mực nước biển rồi đó!
Một nhà nghiên cứu tại GNS Science tuyên bố rằng việc Zealandia nằm dưới nước không làm giảm đi tầm quan trọng về địa chất của nó tẹo nào.
Các nhà khoa học cho biết lục địa chìm này cung cấp cái nhìn quan trọng về cách các chuyển động của mảng có thể định hình lại các lục địa theo thời gian. Các nghiên cứu về đá trầm tích của Zealandia cho thấy một số khu vực có khả năng vẫn ở trên mặt nước rất lâu sau khi khối đất liền tách khỏi các lục địa lân cận trong thời kỳ Phấn trắng muộn. Trong khi đó, các mẫu bazan chỉ ra các đợt hoạt động núi lửa trẻ hơn xuất hiện khi các ranh giới mảng kiến tạo mới phát triển.
Còn nhiều bí ẩn chưa được giải đáp
Ngay cả với những đột phá gần đây, phần lớn Zealandia vẫn chưa được khám phá dưới đáy Nam Thái Bình Dương. Các nhà nghiên cứu tin rằng các công cụ tiên tiến như hình ảnh địa chấn và khoan biển sâu có thể tiết lộ nhiều hơn về cấu trúc, lịch sử và sự hình thành của lục địa chìm này trong những năm tới.
Các nghiên cứu và thực địa quốc tế trong tương lai dự kiến sẽ tiếp tục khám phá vai trò của Zealandia trong hoạt động kiến tạo toàn cầu và sự di chuyển của lục địa. Đồng thời, khám phá này tiếp tục gây ra tranh luận giữa các nhà khoa học về những gì thực sự tạo nên một lục địa nữa đó! ️
Nói chung là đây là một phát hiện bùng nổ luôn các bạn ơi! Ai mà nghĩ được Trái Đất vẫn còn giấu bí mật to đùng thế này chứ!
Nguồn: kenh14.vn