Cả thế giới toát mồ hôi với quân Nguyên - Mông thời đó, mà Trần Hưng Đạo cùng anh em Đại Việt vẫn "flex" chiến thắng ngoạn mục. Vậy làm sao mấy anh lính triều Trần - người dân mô tả cao chỉ khoảng 1m5 - lại "cân" được lũ kỵ binh Nguyên - Mông cao to hung hãn trong 2 lần kháng chiến 1285 và 1288? Đọc xong mới thấy "chiến thần IQ 200" là có thật!
Xem video:
Chiến lược của Trần Hưng Đạo khi đối phó với kẻ thù hùng mạnh.
Kỵ binh Nguyên - Mông: Boss khó nhằn cỡ nào?
Từ câu chuyện của ông Trần Duy Khang - Thủ từ Đền A Sào và mấy cuốn sách về nghệ thuật quân sự của Hưng Đạo Đại Vương Trần Quốc Tuấn, chúng mình sẽ cùng "unbox" chiến thuật đỉnh cao giúp quân Đại Việt triều Trần đánh bại đội quân kỵ binh Nguyên - Mông - lũ từng khiến cả châu Âu và châu Á phải run sợ.
Ông Trần Duy Khang siêu tự hào vì tổ tiên ông - An Sinh Vương Trần Liễu (cha của Trần Quốc Tuấn) đã lập ấp ở A Sào. Những câu chuyện về điền trang A Sào, về thời gian Trần Hưng Đạo ở đây, về cách chế tạo vũ khí "xịn sò" và chiến thuật "hack não" địch đều là truyền miệng của các cụ cao niên trong họ.
Thế kỷ XIII, kỵ binh Nguyên - Mông = đội quân "imba" nhất hai lục địa Âu - Á luôn! Theo cuốn "Trần Hưng Đạo - nhà quân sự thiên tài" (NXB Chính trị Quốc gia - 2000) của các tác giả Trịnh Vương Hồng, Phan Đại Doãn, Nguyễn Danh Phiệt, Nguyễn Cảnh Minh, Lê Đình Sỹ: Tuy yếu về trang bị so với kỵ binh châu Âu và kém về tổ chức so với quân Tống, nhưng bọn họ "buff" bằng số lượng áp đảo, xếp hàng ngang siêu rộng, chia nhiều tuyến liên tục lao vào, đánh từ chính diện đến sườn để "phá tan" trận địa phòng ngự.
Trần Hưng Đạo chơi chiêu gì?
Đối đầu với một "ông trùm" dày dặn kinh nghiệm và tàn bạo như thế, theo các tác giả cuốn "Trần Hưng Đạo - nhà quân sự thiên tài", Trần Quốc Tuấn đã "hack" bằng cách cho quân thủy cùng tham chiến với phương châm "dĩ đoản chế trường" (lấy ngắn chống dài) - nghe đã thấy "slay" rồi!
Qua trận Bạch Đằng và nhiều trận khác, Trần Quốc Tuấn cùng các tướng lĩnh đã "show" tài năng trong việc kết hợp bộ binh và thuỷ binh cực mượt. Thuỷ chiến vốn là thế mạnh truyền thống của quân Đại Việt từ Bạch Đằng (938) đến Đông Kênh (1077) rồi.
Thấy hạn chế của kỵ binh trong hai cuộc chiến năm 1258 và 1285, đến năm 1288 quân Nguyên - Mông cũng dùng thêm quân thuỷ. Nhưng xin lỗi nhé, quân thuỷ của chúng "so deep" với quân thuỷ Đại Việt, thậm chí còn thua cả quân thuỷ Nam Hán, Bắc Tống mà ta đã "chiến thắng" hồi thế kỷ X.
Đội hình "flexible" đến không ngờ!
Theo các tác giả, trên chiến trường, Trần Quốc Tuấn không chơi kiểu dàn hàng ngang "cứng nhắc" để phòng ngự. Ông áp dụng đội hình cơ động, "biến hoá" mau lẹ: để một bộ phận kỵ binh đánh chính diện, "kéo" địch đến địa hình có lợi (đã có quân mai phục sẵn rồi nha), rồi kết hợp bộ binh - kỵ binh theo đội hình tán binh "gank" sườn địch.
Chiến thuật cụ thể:
• Giặc muốn đánh lớn → ta đánh nhỏ
• Giặc muốn tập trung → ta phân tán
• Buộc chúng đánh theo "luật chơi" của ta
• Khi giặc yếu → ta phản công "bùng nổ" bất ngờ, địch không kịp trở tay!
Phương pháp này càng "OP" khi kỵ binh địch vào vùng trung châu và đồng bằng. Kỵ binh dù "pro" đến mấy cũng khó cơ động trên địa hình lầy lội, nhiều sông ngòi như ở mình. Đúng kiểu "khi đến tuyến có hồ ao, sình lầy thì kỵ binh phải dừng lại" - gg luôn!
Xem thêm:
Tin liên quan
Bạch Đằng: Combo bộ binh + thuỷ binh "bá đạo"
Các tác giả kết luận: Rõ ràng là sự kết hợp chặt chẽ giữa quân bộ và quân thuỷ trong trận Bạch Đằng đã giúp ta giành thắng lợi "bùng nổ". Tại đây, quân thuỷ ta "troll" địch cực đỉnh, dụ chúng vào trận địa mai phục và tiêu diệt một phần để bộ binh phục kích hai bên bờ "finish" toàn bộ đoàn thuyền chiến lớn của Ô Mã Nhi.
Giáo sư Sử học Lê Văn Lan "spoil" chi tiết nhiều người không để ý: Chính hỏa công mới là "dame chính" phá thuyền giặc!
"Cọc trên sông không hề đâm thủng thuyền mà chỉ có tác dụng ngăn cản thuyền chạy, làm ùn ứ. Khi đoàn thuyền không còn khả năng cựa quậy thì hỏa công bắt đầu 'gáy'… Đó chính là mưu trí của Trần Hưng Đạo", Giáo sư Lê Văn Lan khẳng định với phóng viên VTC News.
Đội hình quân Đại Việt: Ai cũng "main" vai trò riêng
Các tác giả cho rằng ở Đại Việt, Trần Quốc Tuấn cũng như triều đình nhà Trần không chủ trương phát triển kỵ binh để "ăn miếng trả miếng" với kỵ binh như một số nhà quân sự thế giới đương thời. Thời Trần, bộ binh được coi là binh chủng chính, phát huy truyền thống anh hùng trong giáp chiến, phục kích, tập kích và tạo thời cơ đánh giặc.
Bên cạnh bộ binh có tượng binh (voi chiến) và kỵ binh. Tuy chưa phát triển thành binh chủng độc lập, nhưng kỵ binh và voi chiến lúc nào cũng "combo" hiệu quả với bộ binh. Voi chiến với ưu thế khủng của nó trở thành "nightmare" của quân xâm lược mỗi lần gặp phải!
Thời Trần, voi chiến tham gia các trận Bình Lệ Nguyên, Nội Bàng, Vạn Kiếp…, đã từng giẫm nát bộ binh và chặn đứng quân kỵ của giặc. Kỵ binh Đại Việt tuy chưa nhiều nhưng thường xuất hiện bất ngờ trong chiến đấu phối hợp hoặc khi truy kích quân địch.
Thuỷ binh Đại Việt: Đội hình "xịn xò" nhất!
Đặc biệt, thuỷ binh Đại Việt là loại quân tinh nhuệ với truyền thống nghề sông nước, giỏi thuỷ chiến "xịn sò". Xuất thân từ vùng ven biển, lại mê võ, nhà Trần càng ý thức được vai trò của sông biển và thuỷ quân. Lê Phụ Trần (tức Lê Tần) - võ quan có công lớn trong cuộc kháng chiến năm 1258 - được phong chức Thủy quân đại tướng quân. Trần Khánh Dư được Trần Quốc Tuấn tin tưởng trao chức phó tướng, trấn giữ vùng biển Vân Đồn, xây dựng căn cứ hải quân và tổ chức những đơn vị hải quân độc lập đầu tiên - đội quân Bình Hải.
Chiến thuyền thời Trần có đủ size, trong đó có loại hiện đại nhất thời bấy giờ như thuyền Châu Kiều, thuyền Đinh Sắt, Trung tàu tải lương hay Cổ lâu thuyền với hàng trăm tay chèo có khả năng vượt biển xa và trang bị "xịn xò". Thuỷ thủ gọi là các đoàn đội "trạo nhỉ", xuất thân từ dân chài lưới quen nghề sông nước, giỏi bơi lội và thuỷ chiến "như cá gặp nước".
Nguồn: soha.vn