SunHong5061
New member
Hồi còn ngồi trên ghế nhà trường, ai mà chẳng nghĩ môn Sử khô khan nhạt nhẽo lắm đúng không? Nếu so với mấy cuốn tiểu thuyết fantasy thì đúng là vậy thật! Nhưng mà đợi đã, so thế là không fair đâu nha. Các nhân vật lịch sử có khi bị bệnh rồi die một cách... chẳng drama gì cả, lại còn thiếu hẳn mấy đoạn quan trọng nữa chứ. Vậy sao vẫn có đám mê Sử như điếu đổ?
Câu trả lời cực đơn giản: Nó thực sự đã xảy ra!
Lịch sử bắt nguồn từ thực tế theo cái cách khác hoàn toàn với giải trí. Từ những bài phát biểu trọng đại đến những lá thư cá nhân, những cuộc bầu cử then chốt đến những trận chiến sống còn - tất cả đều thực sự xảy ra. Lịch sử chính là album "best hit" từ mọi sự kiện của loài người luôn!
Khi đọc lịch sử, mình có thể tưởng tượng như đang trong câu chuyện đó, xem có học được gì không. Bạn đọc về các leader huyền thoại như Caesar, Roosevelt hay Napoleon, đặt mình vào vị trí của họ - liệu những chiến thắng hay fail của họ có dạy được gì cho hiện tại? Chắc chắn rồi!
Mặc dù ý tưởng này khá cool, nhưng chưa phải tất cả đâu nha. Khi hoàng đế Caesar chuẩn bị một trận chiến (hay thậm chí đi Nghị viện vào một ngày mùa xuân bình thường), ông cũng không có "spoiler" lịch sử rõ ràng, mà phải đưa ra quyết định dựa trên thông tin không hoàn hảo và dưới áp lực của chính thời đại mình. Còn khi bạn đọc lịch sử, bạn sẽ thấy mọi thứ ghép lại dễ dàng, nhưng điều đó hoàn toàn khác với việc nhận thức các sự việc đang diễn ra ở hiện tại. Lịch sử không thể rèn cho bạn loại kỹ năng này.
Vậy cái gì có thể? Chính là Game!
Game, cũng giống như lịch sử, bắt nguồn từ thực tế theo một cách khác với tiểu thuyết viễn tưởng. Khi chơi game, chúng ta đang viết ra một câu chuyện mới, nhưng đó là câu chuyện đang thực sự diễn ra. Và khác với lịch sử, nó không mắc kẹt trong quá khứ. Chơi game chính là trải nghiệm đưa ra lựa chọn hành động và định hướng sự kiện ngay trong hiện tại.
Game có thể bao gồm những câu chuyện giả tưởng, và nhiều khi đây là điều cực kỳ quan trọng, nhưng không thực sự là điều thú vị nhất. Ma thuật của game nằm ở trong những suy nghĩ, cảm xúc, và quyết định của người chơi. Tuy nhiên có vẻ như yếu tố "xác lập thực tế trong thực tại" này thường hay bị "ngó lơ". Frank Lantz, giám đốc Trung tâm Game NYU đã mô tả sự rời rạc này trong một buổi tranh luận:
"A: Khi nào sẽ có những game về con người và cảm xúc?
B: Ý a là con người giả tưởng và cảm xúc giả tưởng.
A: Vâng, tất nhiên rồi."
Đây là điều khá đáng thất vọng đấy, bởi lẽ như Frank nói, chúng ta vẫn thực sự hứng thú với những sự kiện thực mà game có thể tạo ra - không phải câu chuyện của nhân vật, mà đó là câu chuyện của người chơi! Một số game lịch sử-viễn tưởng đã thực hiện rất tốt điều này, như Subterfuge hay Assassin's Creed. Tất nhiên chúng là những câu chuyện hư cấu và có chút cải biên khác với lịch sử thật, nhưng những hành động, quyết định của bạn sẽ thực sự tạo nên sự khác biệt trong game. Mỗi người chơi có thể đi theo hướng riêng, và kết quả nhận được sẽ khác nhau, diễn biến game sẽ thay đổi theo đó. Tất nhiên mọi thứ vẫn phải nằm trong khuôn khổ tổng quan của trò chơi, song những quyết định và hành động của người chơi là có thực - họ đã tự viết nên câu chuyện riêng của mình!
Vậy tại sao nhà phát triển game nên quan tâm đến điều này?
Chúng ta có thể học được bài học từ việc so sánh với lịch sử. Sự hấp dẫn của lịch sử không phải ở nội dung giải trí, mà là ở cơ sở thực tế của nó. Bỏ qua những "thiếu sót" trong vấn đề tường thuật, bởi lẽ những tác giả viết sử bị hạn chế bởi những sự kiện thực (cũng giống như video game làm ra những thước phim "trung bình").
Nếu như lịch sử "biên tập" lại sự thật để trở nên "giải trí" hơn, và người đọc phát hiện ra rằng câu chuyện không đúng với thực tế, nó sẽ mất đi phẩm chất quan trọng nhất và mọi thứ sẽ phản tác dụng. Tương tự, nếu game đưa ra luật lệ rồi sau đó bẻ cong nó, kể cả với mục đích cải thiện trải nghiệm người chơi, nó cũng sẽ tự "đốt" chính mình.
Hãy tạo ra trải nghiệm game giống như lịch sử - dựa trên sự thật. Để khi kết quả của những sự kiện trong game có ra sao, người chơi vẫn cảm thấy rằng mình đang làm chủ, chứ không phải băn khoăn: Đây là kết quả từ quyết định của mình, hay tất cả chỉ là chủ ý của nhà phát triển?
Đương nhiên khi ta muốn gameplay và câu chuyện hòa quyện trôi chảy với nhau, theo mạch dẫn có điểm cao trầm được nhào nặn khéo léo. Nhưng tương tự với viết lịch sử, luôn hiện hữu sự nguy hiểm nếu cố gắng xây dựng mượt mà quá mức những gì mình có. Chúng ta có thể tạo ra gameplay từ các luật lệ, và có thể điều khiển cách gameplay đó được diễn ra, nhưng sẽ nguy hiểm nếu cố gắng đặt nó vào ngữ cảnh sai lầm. Như ở trường hợp với lịch sử, chúng ta bị ràng buộc bởi sự thật.
Nguồn: gamek.vn