Vào đêm 16 tháng Giêng, khi trăng tròn vành vạnh trên ngọn sào, người Ma Coong lại tổ chức lễ hội Đập trống để cầu mong mùa màng bội thu, bản làng no ấm. Đặc biệt hơn, đây còn là dịp để hội anh em chị em chưa "có ny" gặp gỡ, thả thính và chốt đơn luôn nha!
Già làng Đinh Xon ở bản Cà Roòng, xã Thượng Trạch, huyện Bố Trạch, tỉnh Quảng Bình sẽ làm lễ cúng tưởng nhớ các bậc tiền bối và cầu cho bốn mùa thuận buồm xuôi gió.
Phần lễ do già làng và những người có uy tín chủ trì với các nghi thức truyền thống xịn sò. Còn phần hội thì flex hết nấc với múa hát vui nhộn theo phong tục của đồng bào Ma Coong.
Già làng Đinh Xon kể rằng, item quan trọng nhất của lễ hội chính là chiếc trống. Tiếng trống được xem như voice của tâm linh, như tiếng nói thần kỳ của người Ma Coong giữa rừng xanh - không sợ gió bão hay thú dữ gì hết!
Đêm 16 tháng Giêng, mọi người tụ họp ở bãi đất rộng, nơi treo chiếc trống. Khi trăng lên là giờ golden time, già làng đọc lời khấn cầu trời đất phù hộ cho dân bản sống yên lành, làm ăn phát đạt, mùa màng mãi top 1... Xong xuôi phần khấn, già làng "bấm nút start" và lễ hội chính thức bắt đầu!
"Lễ hội này cầu may cho gia đình, cho mọi người, ăn uống vui chơi theo tục lệ. Thế hệ trước đã sinh ra lễ hội này nên cần phải giữ, không được hủy bỏ truyền thống, phong tục của mình, ngày này phát triển hơn, dành nhiều thời gian để thế hệ trẻ vui chơi", già làng Đinh Xon giải thích.
Sau phần lễ, tiếng trống hội vang lên là lúc mọi người xúm lại bên ché rượu cần chill hết sảy. Những anh trai khỏe nhất sẽ tranh nhau đánh trống - ai đánh mạnh hơn, nhanh hơn, đánh cho đến khi... trống vỡ thì mới đỉnh! Còn ai không đánh trống thì cầm tay nhau nhảy múa quanh đống lửa, vibe cực hype luôn á!
Dưới ánh trăng rằm, từng hội bạn thay phiên nhau đập trống, nhảy múa, uống rượu bên đống lửa bập bùng và hò vang "Roa lữ Giàng ơi" (tức là: Sung sướng quá trời ơi - realtime feeling đấy!).
Và đây chính là highlight của đêm: đêm hội đập trống là thời điểm để các couple tương lai gặp gỡ, làm quen và hẹn hò! Những cặp đôi đã crush nhau từ lâu được phép dắt tay nhau ra suối, vào rừng... cùng tâm sự, trò chuyện. Ngọt lịm luôn á!
Đinh Dự ở bản Cà Roòng 2, xã Thượng Trạch, huyện Bố Trạch kể rằng, khi gà gáy, mặt trời ló dạng là hội kết thúc, mọi người quay về với cuộc sống thường ngày và hẹn gặp lại năm sau. Những bạn trẻ sau một đêm lễ hội đã có "tình mới", sẽ chọn ngày mời bố mẹ, già làng đến nhà cô gái để đặt lễ xin cưới. Nhiều cặp đã thành công couple sau những lễ hội này, thậm chí còn có cả những mối tình xuyên biên giới Việt - Lào nữa đó!
Theo Đinh Dự, năm nay lễ hội còn đông hơn với người dân từ nhiều nơi và du khách đến chung vui: "Theo phong tục, đập trống đến khi nào trống vỡ thì phần lễ hội được trọn vẹn. Lễ hội này cũng là lúc trai chưa vợ, gái chưa chồng gặp gỡ, hò hẹn. Bắt đầu từ đây, khi họ đã yêu nhau thì sẽ tìm hiểu nhau để rồi thành vợ thành chồng".
Trải qua nhiều giai đoạn khó khăn, thêm cả đại dịch hoành hành, tộc người Ma Coong có lúc đứng trước nguy cơ diệt vong. Từ đó, những người có uy tín trong bản quyết định tổ chức "đêm hội yêu đương" để duy trì, phát triển giống nòi - một quyết định quá sáng suốt!
Anh Peter, người Đan Mạch chuyên nghiên cứu về di sản văn hóa và phát triển bền vững, đã sống ở Việt Nam gần 20 năm. Lần đầu tiên anh hòa mình vào lễ hội đập trống của người Ma Coong và tìm hiểu những nét văn hóa độc đáo ở đây.
Theo anh Peter, dù trong điều kiện nào cũng cần bảo tồn, lưu giữ những giá trị di sản văn hóa phi vật thể vô cùng quý báu này. Lễ hội Đập trống như cầu nối giữa con người với thiên nhiên, tạo nên nét riêng biệt của đồng bào Ma Coong ở phía tây Quảng Bình.
"Lần này đi du lịch, được tham dự lễ đập trống ở đây, quá tuyệt vời, là lúc để giao lưu với nhau. Đây là phong tục tập quán, mối quan hệ giữa thiên nhiên và văn hóa của người dân ở đây. Cần giữ lại bản sắc văn hóa này, vì việc đa dạng bản sắc văn hóa rất quan trọng, trong đó có bản sắc của các dân tộc thiểu số ở miền núi Quảng Bình", anh Peter tỏ ra cực kỳ thích thú.
Người Ma Coong hiện sống rải rác tại 18 bản làng thuộc xã Thượng Trạch, huyện Bố Trạch, trong vùng lõi của Di sản Thiên nhiên Thế giới Vườn Quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng, tỉnh Quảng Bình với hơn 600 hộ dân, hơn 3.000 người. Dù trải qua nhiều biến đổi nhưng lễ hội Đập trống vẫn giữ nguyên những giá trị văn hóa đậm đà bản sắc dân tộc.
Năm 2019, Bộ Văn hóa – Thể thao và Du lịch đã công nhận lễ hội Đập trống của người Ma Coong là Di sản Văn hóa phi vật thể Quốc gia - xứng đáng lắm luôn!
Ông Nguyễn Hữu Hồng, Phó Chủ tịch UBND huyện Bố Trạch, tỉnh Quảng Bình cho biết, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch cũng vừa phê duyệt Dự án bảo tồn và phát huy Lễ hội truyền thống Đập trống của người Ma Coong ở xã Thượng Trạch gắn với xây dựng nông thôn mới.
Cục Di sản văn hóa sẽ phối hợp với địa phương tập huấn cho cộng đồng kỹ năng trao truyền di sản; hỗ trợ cộng đồng trang bị đồ dùng, công cụ, nhạc cụ... để thực hành lễ hội. Lễ hội Đập trống đã góp phần không nhỏ trong việc phát triển du lịch địa phương những năm qua, động viên bà con nhiệt tình lao động sản xuất, phát triển kinh tế.
Nguồn: soha.vn