EchTeen4455
New member
Nhà mình sống ở một thị trấn nhỏ vùng miền núi phía Bắc. Đại gia đình bên ngoại đều ở đây hết. Còn ông bà nội và họ hàng bên kia lại ở vùng quê ven Hà Nội. Hai bên cách nhau hơn 300km luôn á!
Năm nào ba về thăm ông bà được thì vui, năm không về được thì chỉ gửi quà Tết thôi. Mỗi lần không về ăn Tết bên nội, từ ngoài 20 tháng chạp là mẹ mình bắt đầu sắm sửa quà biếu - gọi là tấm lòng con cháu gửi về ông bà ý mà.
Quà biếu Tết thường là mấy món đặc sản như cân chè ngon, đôi chai mật ong rừng, ít măng nứa khô, hộp mứt Tết gì đó. Bao nhiêu cái Tết xa quê, chiều ba mươi Tết là ba thở dài nhìn xa xăm... cảm giác đó buồn lắm luôn
Khi không khí Tết bắt đầu tràn về trên những cành hoa đào phai trên triền đồi, trên những nhành đào bích lung linh ngoài chợ, và chùm quất vàng rực trong gió lạnh, cũng là lúc chợ Tết bắt đầu náo nhiệt với đủ thứ mùi hương lẫn lộn.
Đặc biệt là trong khu chợ đồ khô, nào quế, nào hồi, nào hạt tiêu bắc, hạt mắc khén, hạt dổi... thơm nức mũi luôn á! Và công cuộc mua sắm Tết chính thức bắt đầu, với trăm thứ phải sắm sửa.
Quan trọng nhất vẫn là chuẩn bị cho mấy mâm lễ: lễ cúng tất niên, cúng giao thừa, và cúng năm mới. Ở các tỉnh miền núi phía Bắc, mâm cỗ ngày Tết không thể thiếu một thứ: Lạp sườn gác bếp!
Từ rằm tháng chạp, mẹ mình đã bắt tay vào làm lạp sườn rồi. Tính mẹ vốn cẩn thận lắm, nên bà đặc biệt chú trọng từng khâu sơ chế. Lòng lợn ngon mua về được mẹ tuốt rửa thật kỹ, lần lượt muối hạt và rượu để hết mùi hôi.
Sau đó mẹ không nhồi thịt ngay đâu, mà bơm căng lòng lên và phơi khô, cho đến khi trong veo như chùm bong bóng dài. Mẹ bảo làm vậy lạp sườn sẽ nhanh khô, bảo quản ngon hơn, và khi rán lên thì giòn vỏ hơn nữa. Sau đó mới đến công cuộc nhồi thịt.
Thịt nạc vai lẫn mỡ băm nhỏ hạt lựu, ướp gia vị thơm lừng, ngoài các gia vị thông thường như muối, tiêu, xíu đường, xíu rượu nếp, sẽ không thể thiếu một chút hạt mắc khén - một loại gia vị thơm cay nồng đặc trưng của ẩm thực miền núi mình.
Gia vị ướp trong vòng 3-4 tiếng cho thấm rồi mới nhồi vào lòng, thắt đoạn tầm 20cm. Xong xuôi, mẹ bắt đầu dựng lò sấy.
Tết năm nào cũng vậy, lò sấy nhà mình chỉ dựng tạm để sấy và kết hợp luộc bánh chưng. Xong việc là dỡ bỏ cho gọn.
Lò chỉ đơn giản là mấy tấm tôn quây lại, có mấy thanh sắt bắc ngang, đủ để gác mấy mớ lạp sườn lên. Bên dưới là nồi bánh chưng, phía trên là những dây lạp sườn lủng lẳng đỏ au hấp dẫn vô cùng
Điều quan trọng nhất để có món lạp sườn ngon, đỏ đẹp là canh lửa. Lửa phải giữ sao cho liu riu, không to quá, cũng không được để bếp tắt nguội. Vì trong quá trình sấy, nếu quá lửa, lạp sườn sẽ bị sém, khô, bên ngoài cháy, bên trong thịt chưa kịp chín.
Nếu bếp tắt nguội lâu, lạp sườn sẽ không lên màu đỏ đẹp, thịt bên trong không lên men được, dễ bị ôi hỏng lắm. Thông thường, mẹ phải canh trong vòng 2-3 ngày, đến khi lạp sườn săn chắc, đỏ au, sượm khói bếp là ổn rồi.
Những lúc bếp đỏ lửa để sấy lạp sườn, mấy anh em mình thường xúm lại nướng khoai, ngô, vừa ăn vừa trông giúp mẹ. Đứa nào đứa nấy má đỏ hồng hào luôn.
Mẹ cứ cặm cụi làm, thi thoảng lại rên vì đau lưng, nhưng vẫn hào hứng và say mê với những món ăn của mình. Mẻ lạp sườn nào đỏ đẹp, vừa tới, mẹ ngắm nghía thành phẩm, gương mặt sáng lên rạng rỡ.
Niềm vui của người mẹ quê giản dị lắm, chỉ là nhìn ngắm thành quả những món ăn ngon do chính tay mình làm, và gương mặt hài lòng của chồng, sự háo hức của đàn con khi ăn thôi.
Dưới bàn tay khéo léo của mẹ, mọi thứ luôn tươm tất, gọn gàng. Nhìn mẹ nấu nướng, chuẩn bị các món tinh tươm đón Tết là niềm vui của mình hồi nhỏ. Trông mẹ tất bật với đủ các món, sao cho cỗ bàn chỉn chu nhất, mình cũng thấy lòng xốn xang kỳ lạ.
Tết có lẽ đến từ những điều như vậy, từ cái tâm háo hức, chờ mong, từ sự chuẩn bị kỹ lưỡng cho từng món ăn, trang trí soạn sửa cho từng góc nhà.
Lạp sườn từ lâu đã là món ăn không thể thiếu trong ngày Tết với người dân miền núi phía Bắc. Một món ăn không hẳn quá cầu kỳ, nhưng cũng không dễ, đòi hỏi sự chăm chút, tỉ mẩn của người làm.
Cách chế biến lạp sườn lại vô cùng đơn giản nha! Khi ăn, đem lạp sườn rửa sạch, không cần cho dầu mỡ mà chỉ cần cho vào chảo một bát con nước, đun cho đến khi sôi thì vặn vừa lửa, đến khi cạn nước thì lăn qua lăn lại chiếc lạp sườn trên chảo, cho từng chiếc căng tròn, vàng óng lên.
Tự mỡ từ trong lạp sườn tươm ra là vừa đủ rồi. Thái lát miếng lạp sườn, thấy phần mỡ trong veo, xen lẫn phần nạc đỏ hồng, kết cấu chắc, không bị rời và lác đác tiêu, mắc khén là thành công rồi đó!
Trong tiết trời giá rét miền núi, ăn miếng xôi Tú Lệ hạt mẩy tròn, thơm dẻo, kèm miếng lạp sườn thơm cay nồng hương mắc khén, bên ngoài giòn, bên trong mềm dai, đậm đà, béo ngậy, đó là sự kết hợp hòa quyện cực phẩm luôn!
Gian bếp trong chiều 30 Tết thơm phức mùi giò xào mới gói, nồi thịt đông vừa hầm xong nóng hổi, lạp sườn thơm mùi khói, mắc khén được hong lên cẩn thận nơi khô ráo nhất, mới là lúc mẹ thong thả một chút.
Mấy bố con mình cũng hối nhau dọn dẹp nhà cửa, trang trí đào, quất, hoa, mâm ngũ quả. Bên mâm cơm tất niên ấm cúng, cả nhà cùng nâng ly rượu chúc mừng, tạm biệt mọi gian nan của năm cũ, đón chào một năm mới nhiều may mắn, an vui. Những khoảnh khắc ấy, màu sắc ấy của Tết vẹn nguyên mãi trong trí nhớ, khắc sâu lắm!
Cho đến bây giờ, mình đã trưởng thành, lập gia đình ở nơi xa, không phải Tết nào cũng thu xếp được đưa gia đình về quê ăn Tết cùng ba mẹ, mình mới thấm cái cảm giác thở dài của ba những năm xưa.
Quê hương không phải là một khái niệm trừu tượng nào cả, quê hương đôi khi đơn giản là nơi có ba mẹ mình ở đó thôi. Nhất là những khi Tết đến xuân về, dù đi đâu xa, mỗi người con đều thèm được trở về trong vòng tay ba mẹ, được thưởng thức hương vị thân quen của mẹ nấu. Rưng rưng lắm, nhớ thương lắm...
Nguồn: kenh14.vn