Nói về mục tiêu lạm phát năm 2012 dưới 10%, ông Lê Xuân Nghĩa thẳng thắn: "Cứ đắp chiếu ngủ, không làm gì cũng xuống" luôn
Thực ra nền kinh tế đang "kẹt cứng" ở thế khó đây. Muốn kiểm soát lạm phát thì phải thắt chặt chính sách, nhưng thắt chặt là sản xuất đình trệ ngay. Còn nếu kích thích kinh tế, dùng đòn bẩy tài chính thì... lạm phát lại bay màu liền
Nhìn từ góc độ của ông, với Nghị quyết 11 thắt chặt từ năm ngoái kéo dài sang năm nay, cộng thêm giá cả thế giới đang giảm, nhập siêu dự báo tiếp tục thấp, tỷ giá không biến động nhiều... thì kinh tế Việt Nam có vẻ "không phải lo lắm" đâu nhỉ?
Các chuyên gia kinh tế tham gia buổi tọa đàm "Triển vọng kinh tế 2012: Cơ hội và thách thức" do Ủy ban Giám sát tài chính Quốc gia tổ chức ngày 9/1 cũng gật gù đồng tình với ông Nghĩa.
Lý do thì rõ ràng: năm 2012 kinh tế Việt Nam khởi đầu với nền tảng lạm phát khá ổn, CPI tháng 12/2011 tăng rất thấp so với mấy năm trước. Tỷ giá - "ác mộng" luôn đi kèm với lạm phát - cũng khá stable từ cuối năm ngoái rồi
Nhìn ra thị trường thế giới, nhiều tổ chức cho rằng giá hàng hóa năm 2012 có thể giảm khoảng 10% so với 2011. TS. Nguyễn Đức Thành, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu kinh tế và chính sách (VEPR) nói luôn: đây chính là "bệ đỡ" để lạm phát không tăng mạnh trong năm nay đấy!
Về chuyện tỷ giá, Ủy ban Giám sát tài chính Quốc gia cho hay VND so với USD hiện đang đắt hơn khoảng 20%. Nhưng nếu so trong rổ tiền tệ của 19 thị trường thương mại lớn với Việt Nam thì chỉ còn... 5% thôi
TS. Nguyễn Đức Thành nhấn mạnh thêm: với thặng dư cán cân thanh toán khoảng 3 tỷ USD năm 2011, và dự kiến tiếp tục thặng dư năm nay, thì hoàn toàn có thể giữ tỷ giá ổn định.
Phó viện trưởng Viện Nghiên cứu và Quản lý kinh tế Trung ương (CIEM) Võ Trí Thành cũng đồng ý, dẫn dự báo của các tổ chức quốc tế cho rằng giá đồng nội tệ năm nay khó vượt 22.000 đồng/USD, tức phá giá khoảng 4-5% so với 2011.
Theo tính toán của Ủy ban Giám sát tài chính Quốc gia, 6 tháng đầu năm 2012 CPI có thể chỉ tăng 3-4% (nếu loại trừ yếu tố tỷ giá). Chủ tịch Ủy ban Vũ Viết Ngoạn khẳng định: CPI cả năm dưới 10% là hoàn toàn khả thi nha!
Nhưng mà, có nên quá lạc quan với lạm phát thấp không? TS. Trần Đình Thiên, Viện trưởng Viện Kinh tế Việt Nam nhắc: mới chỉ "rung đùi nhẹ" thôi Nhiều bằng chứng tại buổi tọa đàm cho thấy nền kinh tế vẫn còn nhiều rủi ro lắm!
Sau 4 năm bất ổn liên tục, đặc biệt lạm phát không chỉ cao mà còn dao động mạnh, TS. Nguyễn Đức Thành nhận định: đây là dấu hiệu của việc không kiểm soát được lạm phát rồi.
Từ năm 2007 - thời điểm Việt Nam gia nhập WTO - lạm phát liên tục tăng cao và biến động rất "dị", hai lần tiến sát 20% luôn "Năm nay dự kiến lạm phát có thể đạt khoảng 10%, nhưng tôi cho là tiềm ẩn dao động khó kiểm soát đó", TS. Nguyễn Đức Thành bình luận.
Viện trưởng Viện Kinh tế Việt Nam giải thích thêm: cơ sở chính sách để ổn định vĩ mô, chống lạm phát hiện giờ đã yếu rồi. Ông Trần Đình Thiên cho rằng dư địa để ổn định năm 2012 thậm chí còn khó hơn nhiều nữa.
Lãi suất đã "căng" quá lâu nhưng vẫn chưa rút được tiền khỏi lưu thông hiệu quả. Trong khi đó, tăng trưởng tín dụng và cung tiền 2011 (nếu loại trừ yếu tố giá) đã âm khá lớn so với tăng trưởng GDP thực tế, dẫn đến thiếu tiền cho sản xuất
Chính sách tài khóa thu quá cao so với thực tế doanh nghiệp đang khó khăn, nhưng chi thì vẫn "ào ào"... Tổng đầu tư toàn xã hội đã xuống thấp ở mức 34-35% GDP, đường lùi dường như không còn dư địa gì nữa rồi.
TS. Nguyễn Đức Thành cũng lưu ý: khi lạm phát đã xuống thấp, năm 2012 có thể bị "lợi dụng" để điều chỉnh giá điện, nước... Việc điều chỉnh này có thể đẩy lạm phát thêm khoảng 3% nữa đấy!
Nhiều ý kiến khác cũng cho rằng mặc dù cán cân thanh toán thặng dư năm ngoái, nhưng chưa thực sự vững vì nhiều ngân hàng, doanh nghiệp vay nợ ngắn hạn nước ngoài, khiến các khoản ngoại tệ này có thể "quay xe" bất cứ lúc nào
TS. Vũ Viết Ngoạn cho rằng căng thẳng tỷ giá vẫn có thể xảy ra bất cứ lúc nào, đặc biệt nửa đầu năm, trước khi có thể ổn định hơn giai đoạn sau.
Về lãi suất, ông Ngoạn tính toán: với lạm phát cả năm khoảng 9%, lãi suất huy động 10-11% là thực dương thì lãi suất cho vay năm nay có thể giảm khoảng 4 điểm phần trăm so với năm ngoái.
Từ những điều trên, câu hỏi lớn hơn là: liệu với kịch bản lạm phát tăng khoảng 9% năm nay có đủ để nền kinh tế hoạt động bình thường không?
Sau 4-5 năm vật lộn với bất ổn vĩ mô và thay đổi chính sách, sức khỏe nhiều doanh nghiệp đã yếu đi nhiều rồi. Ông Trần Đình Thiên lo ngại: nếu lãi suất ít nhất cũng 15% vào cuối năm nay, thì còn bao nhiêu doanh nghiệp sống sót được đây...
Nguồn: soha.vn