Năm 2019, có một câu chuyện cực kỳ đặc biệt xảy ra tại Việt Nam. PGS.TS Nguyễn Thiện Tống - người Việt đầu tiên ẵm được học vị Tiến sĩ ngành kỹ thuật hàng không tại Australia, cũng là Chủ nhiệm sáng lập Bộ môn Kỹ thuật Hàng không ĐH Bách khoa TP.HCM - đã có một cuộc gặp gỡ không thể quên.
Học trò của những khóa đầu tiên Bộ môn Kỹ thuật Hàng không ĐH Bách Khoa TP.HCM được nghỉ phép dài ở Việt Nam với lý do cực "xịn": sẵn sàng "phản ứng kịp thời" nếu chuyên cơ chở Tổng thống Mỹ Donald Trump sang Việt Nam gặp sự cố kỹ thuật.
Anh Nguyễn Phụng Tâm - lúc đó là kỹ sư trưởng hãng hàng không Emirates, cũng là một trong những người Việt Nam đầu tiên được đào tạo sửa chữa máy bay Airbus 380 - chính là nhân vật chính trong câu chuyện này.
Và không chỉ riêng anh Tâm đâu nhé! Khoảng 25% sinh viên tốt nghiệp 8 khóa đầu của ngành kỹ thuật hàng không trường ĐH Bách khoa TP.HCM đã nhận học bổng du học tại Pháp, Singapore, Nhật Bản, Hàn Quốc, Hoa Kỳ, Australia... Giờ nhiều người đã trở thành những chuyên gia hàng đầu trong ngành rồi
"Chất lượng đào tạo kỹ thuật hàng không trong nước không kém gì nước ngoài đâu. Nhiều người còn được đào tạo thêm ở nước ngoài rồi về làm việc trong nước. Nếu Việt Nam muốn phát triển ngành sửa chữa, bảo dưỡng, đại tu máy bay, nhân lực được đào tạo trong nước và nước ngoài đó hoàn toàn có thể đảm đương được", PGS.TS Nguyễn Thiện Tống khẳng định.
Giữ lại hàng trăm triệu USD, tham gia thị trường hơn 20 tỷ USD
Không phải tự nhiên mà PGS.TS Nguyễn Thiện Tống lại nhắc lại câu chuyện này. Giữa tháng 8/2026, Vietjet đã quyết định thành lập CTCP International Technical Services, hoạt động trong lĩnh vực cung cấp dịch vụ kỹ thuật hàng không.
Ngày 10/9/2026, Vietjet và CFM International đã ký Ý định thư về hợp tác nghiên cứu, đánh giá khả năng phát triển năng lực bảo dưỡng, sửa chữa và đại tu (MRO) động cơ CFM LEAP tại Việt Nam.
Động thái này cho thấy hãng hàng không có thị phần hàng đầu Việt Nam đang mở rộng "bàn đạp kiếm tiền" thông qua các dịch vụ bổ trợ. Nhiều chuyên gia kỳ vọng với sự tham gia của Vietjet, một bước nhảy vọt trong năng lực MRO của Việt Nam sắp xuất hiện!
Theo báo cáo của Mordor Intelligence, thị trường MRO khu vực châu Á - Thái Bình Dương được định giá 23,70 tỷ USD vào năm 2026 và dự kiến đạt 30,29 tỷ USD vào năm 2031 với tốc độ tăng trưởng 5,03%/năm.
Riêng khu vực Đông Nam Á, số liệu của Ken Research cho biết quy mô thị trường MRO đã đạt khoảng 5,3 tỷ USD và vẫn đang tiếp tục "phình to".
Còn Việt Nam thì sao? Chúng mình được đánh giá là một trong 10 thị trường hàng không tăng trưởng nhanh nhất khu vực châu Á – Thái Bình Dương, với tốc độ khoảng 8,1%/năm luôn!
Tính đến ngày 15/10/2026, cả nước có 261 máy bay đăng ký quốc tịch Việt Nam, tăng 26 chiếc so với năm 2025. Theo quy hoạch đến năm 2030, Việt Nam sẽ có 36 cảng hàng không, trong đó có 19 cảng hàng không quốc tế.
Tại Hội thảo quốc tế lĩnh vực công nghiệp hàng không – Hanoi Aviation Forum 2025 tổ chức tháng 12/2025 tại Hà Nội, các chuyên gia cho biết: Năm 2022, nhu cầu MRO tại Việt Nam đạt khoảng 654 triệu USD, nhưng năng lực trong nước mới chỉ đáp ứng được khoảng 151 triệu USD. Theo dự báo, thị trường MRO Việt Nam có thể tăng trưởng 10,6%/năm, đạt khoảng 1,2 tỷ USD năm 2030.
"Mỗi năm, các hãng bay Việt phải chi hàng trăm triệu USD cho việc bảo dưỡng, sửa chữa, đại tu máy bay ở các hãng nước ngoài. Đây là lĩnh vực DN Việt có thể tham gia và làm tốt", PGS.TS Nguyễn Thiện Tống nhấn mạnh.
Lợi thế của thị trường Việt Nam còn đến từ quy mô thương mại quốc tế ngày càng tăng. Thống kê mới nhất cho thấy, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa của Việt Nam trong 10 tháng đầu năm 2026 ước đạt 1.010 tỉ USD, tăng 32,3% so với cùng kỳ năm 2025. Xuất khẩu tiếp tục tăng trưởng mạnh với kim ngạch ước đạt 499 tỉ USD, tăng 27,4%. Đầu tháng 1/2026, Việt Nam đã chính thức lọt top 15 cường quốc thương mại toàn cầu
"Việt Nam giữ vững được môi trường chính trị ổn định, nền kinh tế có độ mở lớn với nhiều FTAs đã có hiệu lực và đang tiếp tục đàm phán. Khi dòng thương mại tiếp tục được mở rộng, nhu cầu vận chuyển hàng hoá và hành khách sẽ gia tăng. Thị trường MRO sẽ tiếp tục phát triển thuận lợi", vị chuyên gia hàng không nhấn mạnh.
Thế mạnh của sân bay Tân Sơn Nhất
PGS.TS Nguyễn Thiện Tống cho rằng, doanh nghiệp nên tìm cách hợp tác với các doanh nghiệp tư nhân khác trong nước và trên thế giới đang hoạt động trong lĩnh vực MRO. Để nhận được đơn hàng của các hãng bay lớn, doanh nghiệp phải đáp ứng được các tiêu chuẩn kỹ thuật và nhân lực cấp cao. Nếu hợp tác được với những doanh nghiệp nước ngoài, vướng mắc này sẽ được "giải quyết gọn".
"Theo ngành kỹ thuật hàng không là theo 'đạo hàng không', thì bất cứ 'chùa' nào, 'chùa hàng không' đều là nơi truyền đạo và hành đạo hàng không cả. Những cựu sinh viên đã thành danh và làm việc ở các hãng danh tiếng trên thế giới sẵn sàng hỗ trợ, thúc đẩy sự hợp tác nói trên", ông Tống tin tưởng.
Vị chuyên gia còn bổ sung, các doanh nghiệp nên cân nhắc đầu tư dịch vụ MRO ở Tân Sơn Nhất. Thứ nhất, đây vốn là đường bay quốc tế sôi động nhất của Việt Nam, thuận tiện cho máy bay các hãng hàng không trong nước và thế giới đáp xuống thực hiện việc bảo dưỡng, sửa chữa.
Thứ hai, sau khi sân bay Long Thành hoạt động đầy đủ, lưu lượng vận chuyển qua Tân Sơn Nhất sẽ được chia sẻ. Cảng hàng không này vẫn có thể bố trí thêm quỹ đất cho dịch vụ này.
Nguồn: soha.vn