Năm 2008, lúc Tổng thống Obama mới nhận chức, kinh tế Mỹ đang ở thời kỳ khủng hoảng nặng nề. Mất tận 7 năm trời nước Mỹ mới hồi phục được, và giờ chỉ còn ba tháng nữa là đến ngày bầu cử tổng thống mới rồi.
Đến thời điểm hiện tại, kinh tế Mỹ đã có nhiều điểm sáng – tuy nhiên nhìn tổng thể vẫn còn có những điều đáng ngại đấy các bạn ơi
Thời báo New York vừa tổng kết lại tình hình kinh tế Mỹ trước thời điểm bầu cử sắp tới, và đây là những gì họ phát hiện:
GDP ngon hơn mình tưởng
Một trong những điều đáng chú ý là GDP trong quý 2 chỉ tăng trưởng 1,2%, thấp hơn nhiều so với dự đoán 2,5% của giới phân tích. Nghe có vẻ buồn nhỉ?
Nhưng plot twist là phần lớn nguyên nhân sụt giảm do tồn kho doanh nghiệp bị rút ngắn, trong khi con số này không mang nhiều tính dự báo về tương lai lắm.
Nếu nhìn vào "doanh số cuối" (tức GDP không tính tồn kho), nền kinh tế tăng trưởng ở mức 2,4% – có thể coi đây là mức tăng trưởng khá ổn kể từ những tháng mùa đông, và con số này cũng tương đương với dự báo ban đầu.
Doanh số cuối có xu hướng là thước đo đánh giá tốt hơn về mức tăng trưởng, còn số tồn kho thường hay dao động lung tung và không phản ánh xu hướng dài hạn cho lắm.
Tiêu dùng lên như diều gặp gió ️
Yếu tố lớn nhất của nền kinh tế – các chi phí tiêu dùng cá nhân – có mức tăng ấn tượng 4,2% trong quý 2 luôn!
Đây là bằng chứng cho thấy mức tăng trưởng tiêu dùng được chờ đợi đã lâu cuối cùng cũng trở thành hiện thực nhờ sự cải thiện trên thị trường lao động cũng như giá năng lượng rẻ hơn.
Người Mỹ đang có cảm giác giàu có hơn và điều này được thể hiện rõ qua động thái nhiều người sẵn sàng quẹt thẻ ở các cửa hàng mua sắm, nhà hàng, đại lý ô tô.
Trong 6 tháng đầu năm 2016, tổng doanh số bán lẻ tăng 3,1% so với cùng kỳ năm trước. Xịn đét!
Lương tăng nhanh hơn rồi nè
Một tin tốt nữa trong dữ liệu kinh tế liên quan đến tiền lương. Chỉ số chi phí thuê nhân công có thể không nhận được nhiều sự chú ý như mức tăng trưởng GDP, nhưng đây lại là thông số quan trọng để hiểu được các nhà tuyển dụng đang chi tiền ra sao cho lương và thưởng nhân viên.
Chỉ số chi phí thuê nhân công tăng 0,6% trong quý hai và tăng 2,3% so với cùng kỳ năm ngoái. Nhưng thông tin chi tiết của báo cáo còn gây chú ý hơn nữa nè!
Các quỹ lương cũng như các điều kiện bù lương hiện tăng 2,5% so với cùng thời điểm năm ngoái, chỉ số này cũng tăng 2% trong quý 2.
Đó chỉ là một con số nhưng lại mang ý nghĩa kết luận quan trọng: lương nhân công không chỉ đang tăng mà còn bắt đầu tăng với tốc độ nhanh hơn.
Điều này đang diễn ra dưới hình thức trả trực tiếp bằng tiền mặt thay vì bị hạn chế bằng bảo hiểm y tế hoặc các chính sách thưởng khác của doanh nghiệp.
Do đó, người Mỹ đang bắt đầu nhìn thấy những con số lớn hơn trên phiếu lương và đương nhiên họ sẽ tiêu nhiều tiền hơn rồi. Logic mà!
Đầu tư đang sụt giảm - not good
Đối với lĩnh vực kinh doanh, mọi thứ không diễn ra hoàn hảo như mong đợi. Đầu tư vào cơ cấu kinh doanh, trang thiết bị và sở hữu trí tuệ giảm ba quý liên tiếp luôn á.
Đầu tư vào lĩnh vực khai thác năng lượng cũng chứng kiến sự đi xuống, một trong những nguyên nhân chính là giá dầu cũng như giá khí đốt tuột dốc không phanh. Đồng USD mạnh cũng giáng một đòn vào xuất khẩu Mỹ, tạo sức ép lợi nhuận lên các doanh nghiệp trong lúc phải đối mặt với mức lương ngày càng tăng.
Yếu tố dễ hiểu ở đây là người tiêu dùng hiện đang phải chèo lái con tàu kinh tế trong lúc các doanh nghiệp đang có bước thụt lùi. Kết quả tất yếu cuối cùng phải xảy ra – hoặc là doanh nghiệp sẽ phải tăng đầu tư để hoàn toàn thỏa mãn tất cả những yêu cầu của tiêu dùng, hoặc đầu tư doanh nghiệp thấp đồng nghĩa với ít việc làm hơn cũng như tiêu dùng ít hơn.
Và đó không phải là yếu tố duy nhất và đáng lo ngại nhất trong số những thông tin về kinh tế Mỹ đâu.
Tăng trưởng năng suất yếu xìu
Theo thời gian, năng suất ngày càng chứng minh đây là yếu tố quyết định góp phần vào việc một xã hội giàu có như thế nào: bao nhiêu sản lượng kinh tế được tạo ra trong một giờ, một ngày hoặc được tạo bởi lực lượng lao động?
Trong vài năm qua, thước đo này chưa bao giờ gây thất vọng cho các nhà kinh tế dù điều này chưa hoàn toàn được lý giải. Nhưng dữ liệu mới nhất cho thấy tình hình thậm chí sẽ trở nên xấu hơn khi nhìn vào con số trong nửa đầu năm nay.
Thị trường lao động, ngoại trừ tháng 5 có chiều hướng đi xuống, còn lại đã thực sự tăng trưởng tốt trong suốt nửa đầu năm với số người làm việc và thời gian lao động tăng ổn định. Nhưng theo số liệu GDP mới, kinh tế chỉ tăng với tốc độ 1% trong khoảng thời gian 6 tháng thôi.
Mặc dù con số tồn kho có thể không nói lên nhiều điều về tương lai nền kinh tế nhưng lại có ý nghĩa khi phần lớn nhu cầu hàng hóa trong một nền kinh tế được đáp ứng bằng việc lấy hàng từ kho để bổ sung cho các kệ hàng của cửa hàng, nhưng lại không được thay thế bằng những công nhân sản xuất nhiều hàng hơn.
Vì vậy, khi tính đến năng suất, sự thực là tăng trưởng GDP thực sự thấp, bất kể vai trò của tồn kho ra sao.
Năng suất lao động trong quý đầu tiên giảm 0,6%, theo dữ liệu được công bố trước đó. Những số liệu sắp tới được công bố có khả năng sẽ cho thấy câu chuyện ảm đạm hơn nữa.
Động lực chính thúc đẩy năng suất là điều không dễ lý giải, vì vậy đây cũng là vấn đề khó tìm hướng giải quyết lắm.
Nguồn: soha.vn