Khoai deo Hải Ninh - Món đặc sản "thần thánh" giúp cả thôn thu về hàng chục tỷ mỗi năm

Từ thuở ông bà anh, khoai deo Hải Ninh (thôn Tân Định, xã Hải Ninh - Quảng Bình cũ, giờ là xã Ninh Châu, Quảng Trị) đã famous khắp Việt Nam rồi nèee Nghề làm khoai này không chỉ giúp người dân có thu nhập ổn định mà còn khiến nhiều gia đình "lên đời" thật sự luôn á!

Dưới cái nắng mùa hè nóng bỏng của vùng biển, bà Hồ Thị Bổn (sinh năm 1976, thôn Tân Định) đang thoăn thoắt lật những lát khoai deo vàng óng, dẻo ngọt đang phơi giữa sân. Gia đình bà đã gắn bó với nghề làm khoai deo hơn 20 năm rồi đó!

"Tui học nghề từ ba mẹ tui. Rồi lập gia đình, chúng tui các thế hệ sau này cũng gắn bó luôn. Nhờ có khoai deo mà con cái được đi học đàng hoàng, nhà cửa xây khang trang như bây giờ", bà Bổn kể với giọng phấn khởi lắm á

d5f758ae737dd4963ff7.jpg


Bí quyết làm khoai deo chuẩn chỉnh không phải ai cũng biết

Để có những lát khoai mềm dẻo, ngọt bùi thì không dễ tí nào đâu nha! Tỉnh Quảng Trị có biết bao nhiêu xã ven biển, biết bao nhiêu vùng trồng khoai nổi tiếng, nhưng chỉ có riêng vùng Hải Ninh mới làm ra được khoai deo đặc sản "độc nhất vô nhị". Dù người dân Hải Ninh không hề giấu nghề, nhưng người dân các xã khác học theo cũng không làm được như ý đâu nha

Theo bà Bổn, nguyên liệu quyết định "gần như là tất cả" chất lượng sản phẩm. Khoai dùng làm khoai deo phải là giống khoai lang trồng trên đất cát Hải Ninh (giờ thuộc xã Ninh Châu). "Khoai vùng đất cát có vị ngọt đậm, độ dẻo vừa phải. Còn khoai ở vùng khác thì thường bở, chế biến không đạt chất lượng. Chính vì thế, muốn làm khoai deo ngon phải chọn đúng nguyên liệu ngay từ đầu", bà share bí kíp.

ff6c53be3e59613a6127.jpg


Khoai deo không phải là "luộc xong đem phơi" đơn giản vậy đâu nha! Để có lát khoai chuẩn chỉnh là cả một quy trình "cầu kỳ" đòi hỏi phải cảm nhận chính xác về thời gian và thời tiết. Khoai thường thu hoạch rộ vào tháng Giêng, nhưng tuyệt đối không được chế biến ngay đâu nhen. Người dân phải để khoai "nghỉ ngơi" cho đến khi củ khoai "hồi đường" (hay còn gọi là xuống mật) để đạt độ dẻo, ngọt và màu đỏ cánh gián đặc trưng

Sau đó, khoai được rửa sạch rồi luộc liên tục trong khoảng 3 tiếng. Trong khi nấu, nước trong nồi phải ngập khoai luôn nha. Nước cạn là phải châm thêm ngay để đảm bảo khoai chín mềm hoàn toàn. "Nấu khoai cũng là bí quyết cả đấy, khoai càng dẻo thì thành phẩm càng ngon. Luộc chưa tới hoặc quá lửa đều ảnh hưởng đến chất lượng hết", bà Bổn nói.

af9b47a1472e2c31383d.jpg


Khoai chín được bóc vỏ, thái lát rồi đưa đi phơi hoặc sấy. Những ngày thời tiết ổn, người dân ưu tiên phơi nắng tự nhiên để giữ màu sắc đẹp và hương vị đặc trưng nhất.

Tuy nhiên, thời tiết miền Trung "mood swing" quá nên nhiều hộ đã đầu tư hẳn hệ thống lò sấy để chủ động sản xuất. Cách này giúp sản phẩm giữ được độ dẻo, đồng thời đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm nữa

"Một ngày gia đình tui huy động khoảng 10 người, làm từ 3 giờ sáng đến 2-3 giờ chiều. Trung bình sản xuất được khoảng 1 tạ khoai deo thành phẩm mỗi ngày luôn", bà Bổn cho biết.

0be1b56749f381216f7b.jpg


Nghề làm khoai deo = "Máy in tiền" của người dân

Dù chỉ sản xuất trong khoảng 2-2,5 tháng mỗi năm nhưng nghề làm khoai deo đang mang lại nguồn thu "xịn sò" cho nhiều hộ dân đóa! Theo bà Bổn, mỗi vụ gia đình thu mua từ 15-30 tấn khoai nguyên liệu để chế biến. Giá khoai tươi hiện khoảng 15.000 đồng/kg, còn khoai deo thành phẩm bán với giá từ 120.000-130.000 đồng/kg, doanh thu hằng năm đạt khoảng 600-700 triệu đồng luôn á

Tuy nhiên, doanh thu cao không có nghĩa là lợi nhuận "khủng" đâu nha. Chi phí điện cho hệ thống sấy, nhân công, vận chuyển cùng tỷ lệ hao hụt nguyên liệu khiến lợi nhuận thực tế giảm đáng kể đó!

Không chỉ gia đình bà Bổn, nhiều hộ dân tại Ninh Châu cũng đang mạnh dạn đầu tư máy móc để nâng cao năng suất. Ông Nguyễn Văn Tuấn, một hộ sản xuất quy mô lớn tại thôn Tân Định, cho biết gia đình đã đầu tư cả hệ thống máy hấp, máy sấy và nhiều thiết bị cơ giới xịn xò phục vụ sản xuất.

27a8016fdfd11ce2dc50.jpg


Mỗi ngày, cơ sở của ông chế biến từ 7-8 tạ khoai tươi, cho ra khoảng 200kg khoai deo thành phẩm. "Nghề này đòi hỏi rất nhiều công sức. Trước đây mọi thứ đều làm thủ công nên vất vả lắm. Từ khi đầu tư máy móc, năng suất tăng lên đáng kể, chất lượng sản phẩm cũng đồng đều hơn nhiều", ông Tuấn chia sẻ.

Theo lãnh đạo Hội Nông dân xã Ninh Châu, hiện địa phương có khoảng 500 hộ dân tham gia trồng và chế biến khoai deo, tập trung chủ yếu tại thôn Tân Định. Mỗi năm, người dân cung ứng ra thị trường hơn 450 tấn khoai deo thành phẩm, mang lại doanh thu trên 40 tỷ đồng và tạo việc làm ổn định cho hàng trăm lao động địa phương nữa nha

7e0131024c9e1d74346e.jpg


Khoai deo hiện được tiêu thụ tại nhiều tỉnh, thành phố thông qua hệ thống thương lái, cửa hàng đặc sản và các kênh bán hàng online.

Tuy nhiên, một trong những hạn chế lớn nhất hiện nay là phần lớn các hộ sản xuất vẫn bán sản phẩm dạng "tự do", chưa xây dựng được thương hiệu riêng. Nhiều hộ dân đang ấp ủ dự định tham gia chương trình "mỗi xã một sản phẩm" (OCOP) để đưa sản phẩm đi xa hơn, chuyên nghiệp hơn

"Mỗi năm, gia đình bán ra thị trường hơn 15 tấn khoai deo, chủ yếu nhập sỉ cho thương lái. Hiện tại, sản phẩm khoai deo của gia đình vẫn chưa có bao bì, nhãn mác, chưa xây dựng được thương hiệu. Thời gian tới, gia đình sẽ chú trọng nâng cao chất lượng sản phẩm, hoàn thiện các tiêu chí, phấn đấu đạt chứng nhận OCOP", ông Nguyễn Văn Tuấn cho hay.

Theo ông Nguyễn Hữu Hải, Phó Chủ tịch Hội Nông dân xã Ninh Châu, trên địa bàn xã có hàng trăm hộ dân tham gia sản xuất và chế biến khoai deo, trong đó tập trung chủ yếu ở thôn Tân Định. Thời điểm này đang là đợt cao điểm sản xuất khoai deo của người dân. Năm nay sản lượng và chất lượng đạt cao, hứa hẹn nguồn thu nhập ổn định cho bà con lắm đóa ✨

5ea4bb402206b61e238d.png


Nguồn: kenh14.vn
 
Back
Top