Nếu bạn nghĩ cách sinh sản của bạch tuộc chỉ đơn giản là đẻ trứng rồi thôi thì sai bét nha! Loài vật này đang giấu một bí mật cực kỳ dark và creepy, mà giờ khoa học mới vừa tìm ra được câu trả lời đấy
Bạch tuộc vốn được coi là một trong những sinh vật thông minh nhất hành tinh (chỉ sau loài người thôi nha), thậm chí còn vượt mặt cả cá heo và tinh tinh luôn á. Cộng thêm skill đổi màu da theo môi trường siêu xịn, chúng nó đã luôn là chủ đề "hot" trong giới nghiên cứu khoa học.
Nhưng mà ít ai ngờ được là đằng sau vẻ ngoài cute kia, bạch tuộc lại có một bí mật liên quan đến sinh sản hết sức... đáng sợ luôn
Chuyện là sau khi đẻ trứng xong, bạch tuộc cái sẽ tự bỏ đói bản thân và chết đi ngay lúc trứng nở – tất cả chỉ để bảo vệ tổ trứng. Còn bạch tuộc đực thì cũng chung số phận thôi, chết ngay từ lúc giao phối vì bị con cái tấn công và... ăn thịt luôn
Trong môi trường nuôi nhốt, drama này còn diễn ra nhanh hơn. Một số bạch tuộc cái còn tự xé xác hoặc tự gặm nát xúc tu của chính mình nữa chứ!
Nhưng tại sao lại phải extreme đến thế? Câu trả lời chỉ mới được các chuyên gia từ Khoa Y ĐH Chicago tìm ra gần đây. Họ đã xác định được cơ chế sinh học đằng sau câu chuyện kinh dị này rồi đó. Cụ thể là mọi chuyện đến từ bộ phận giống như tuyến yên ở người, nhưng ở trên cơ thể của bạch tuộc.
Thực ra thì từ năm 1977, chuyên gia sinh học Jerome Wodinsky từ ĐH Brandeis (Mỹ) đã chứng minh rằng nếu loại bỏ dây thần kinh thị giác của bạch tuộc cái, chúng sẽ từ bỏ tổ trứng, tiếp tục đi săn, và thậm chí là tìm cách kết đôi trở lại.
Do tuyến yên được đặt ngay dưới các dây thần kinh thị giác, nên loại bỏ thị giác cũng đồng nghĩa với việc loại bỏ tuyến yên luôn. Và với nghiên cứu lần này, các chuyên gia đã sử dụng công cụ hiện đại hơn để xác định chính xác đâu là tín hiệu gây nên cơ chế này.
"Chúng tôi đang muốn đưa những nghiên cứu về bạch tuộc đến với thế kỷ 21" – trưởng nhóm nghiên cứu Z. Yan Wang chia sẻ.
"Thực sự rất phấn khích, vì đây là lần đầu tiên chúng ta có thể xác định được cơ chế gây ra các hành vi cực đoan của bạch tuộc, mà theo tôi thì đó là mục tiêu chung của các nhà nghiên cứu về khoa học thần kinh."
Vào năm 2015, nhóm nghiên cứu đã giải mã thành công bộ gene của bạch tuộc, nên lần này họ quyết định tìm hiểu về quá trình sinh sản của chúng trong môi trường nuôi nhốt.
Về cơ bản thì bạch tuộc cái khi chưa kết đôi là những kẻ săn mồi thượng thừa. Nhưng khi đẻ trứng rồi, chúng làm mọi cách để ở lại trông tổ, không đi đâu hết. Sau khoảng 4 ngày, bạch tuộc không ăn gì nữa, sức khỏe cũng suy giảm dần.
Đến ngày thứ 8, mọi thứ trở nên extreme hơn nữa. Chúng rời tổ nhưng không phải để đi săn, mà liên tục lao đầu vào thành bể Da của chúng cũng nhợt nhạt hơn vì không đủ dưỡng chất, trong khi cơ bắp thì teo tóp.
"Quả thực trông rất kinh khủng khi quan sát trong phòng thí nghiệm. Một hành vi quá sức kỳ lạ" – Wang cho biết.
Nhóm nghiên cứu đã thu thập các tuyến thị giác của bạch tuộc trong từng giai đoạn để phân tích ARN. Kết quả cho thấy những con bạch tuộc chưa kết đôi có nồng độ neuropeptide rất cao. Còn sau đó, nồng độ ấy giảm xuống thảm hại.
Neuropeptide là protein dùng để giao tiếp giữa các neuron thần kinh. Đồng thời, loại gene sản sinh catecholamine – một dạng chất truyền dẫn thần kinh có liên quan đến hệ trao đổi chất – thì lại tăng đột biến. Theo các chuyên gia, có thể chính 2 yếu tố này đã khiến bạch tuộc không còn muốn tốn năng lượng đi tìm con mồi nữa.
Đó là cơ chế gây ra hành vi sinh sản cực đoan của bạch tuộc. Vậy còn mục đích thì sao?
Về điều này thì khoa học vẫn chưa có câu trả lời chính xác. Nhưng theo Wang, đây có thể là một cơ chế tiến hóa khá thú vị, nhằm ngăn không cho chính bản thân bạch tuộc ăn thịt con của chúng (vì bạch tuộc là một trong những loài có hành vi săn đồng loại đó). Và nếu đứng ở góc nhìn này, hành vi của bạch tuộc có thể cũng không quá đen tối như chúng ta tưởng.
"Con người sẽ thấy hành động này cực đoan, vì chúng ta sinh sản nhiều hơn 1 lần trong đời. Nhưng với những loài sống chỉ để lưu truyền bộ gene, thì mọi chuyện trở nên hết sức bình thường."
Nguồn: soha.vn