DauCute3677
New member
Giá lithium sụt giảm ác liệt cộng với những hậu quả môi trường kinh hoàng đã khiến loạt mỏ khai thác lithium ở Trung Quốc phải "dẹp tiệm"
Trên những con đường đất dốc tại mỏ lithium Baishi Huashan ở miền nam Trung Quốc, hàng tá xe chở quặng màu xám bạc đang chạy ầm ầm về cụm nhà máy luyện kim nằm dưới thung lũng. Chúng xuất hiện để hưởng lợi từ làn sóng xe điện đang càn quét toàn cầu với Trung Quốc là nước dẫn đầu.
Thành phố Yichun - nơi được xem là "vùng đất hứa" về lithium, chính là điểm khởi đầu cho cuộc chiến giảm phụ thuộc vào lithium nhập khẩu của Trung Quốc. Lithium là thành phần then chốt của pin xe điện, trong khi Trung Quốc đang là ông trùm sản xuất pin toàn cầu
Ở Yichun, người ta khai thác lithium từ một loại đá có tên lepidolite. Thành phố này đặt mục tiêu tăng gấp 4 lần sản lượng lithium lên 350.000 tấn vào năm 2025 - tương đương với sản lượng xuất khẩu lithium của Australia hồi năm 2022 luôn đó!
Nhưng mà plot twist ở chỗ, khai thác lithium từ lepidolite tốn kém hơn nhiều so với các phương pháp khác Chính vì thế, Yichun trở thành "đứa con" dễ bị tổn thương nhất khi cơn sốt giá lithium toàn cầu hạ nhiệt gần đây. Thêm vào đó, những tác động môi trường từ quá trình chiết xuất quặng liti từ lepidolite cũng khiến chính quyền Yichun phải ra lệnh đóng cửa một số nhà máy. Giấc mơ tự chủ lithium giờ đây càng trở nên xa vời...
Sản lượng lithium hàng tháng ở Yichun đã sụt khoảng 1/3 sau khi Trung Quốc tăng cường kiểm soát sự hỗn loạn trong lĩnh vực này. Chưa hết, Trung Quốc còn cắt giảm trợ cấp xe điện, ảnh hưởng trực tiếp đến nhu cầu lithium và làm giá thành lao dốc không phanh.
"Nhiều khoản đầu tư vào Yichun hiện đang gặp rủi ro vì giá giảm", Yang Yaohua, nhà phân tích tại Guosen Futures, chia sẻ.
Yichun là thành phố 5 triệu dân được bao quanh bởi núi non trùng điệp. Nơi đây giàu lepidolite và đang dẫn đầu nỗ lực giảm thiểu lượng lithium nhập khẩu của Trung Quốc. Đối với các nhà sản xuất pin, Yichun cũng là lựa chọn lý tưởng vì các mỏ ở đây dễ tiếp cận hơn so với các hồ nước mặn ở cao nguyên phía tây Trung Quốc hay đá spodumene ở tỉnh Tứ Xuyên.
Nhưng reality check: Yichun cũng đối mặt với nhiều bất lợi. Các chuyên gia cho biết việc tách lithium khỏi lepidolite có thể tốn tới 100.000 tệ/tấn - cao hơn nhiều so với 40.000-50.000 tệ từ nước muối hay 50.000-60.000 tệ từ spodumene.
Hồi giá lithium còn bay cao, khoản chênh lệch này không thành vấn đề vì các nhà sản xuất vẫn có lãi khủng. Nhưng khi giá giảm sốc cộng với việc Trung Quốc cắt trợ cấp xe điện, những khoản chi phí này trở thành gánh nặng quá sức với nhiều nhà khai thác
Yang từ Guosen nhận định: "Chi phí cao hơn là điều đáng lo, đặc biệt khi giá lithium vẫn đang trong đà giảm". Thậm chí, anh còn dự đoán giá lithium có thể giảm xuống 100.000 tệ/tấn ngay trong năm tới dù hiện đang ở mức 320.000 tệ.
Nhưng giá cả không phải vấn đề duy nhất đâu! Wu Wei, trợ lý giáo sư tại Đại học Hạ Môn, Trung Quốc, cho biết việc khai thác và luyện lepidolite tạo ra các sản phẩm phụ độc hại như thallium và tantalum, gây ô nhiễm nặng nề nguồn nước Truyền thông địa phương cho hay chính quyền Yichun đã phát hiện chất độc hại ở sông Jin.
Nhà chức trách đã đình chỉ nhiều nhà máy luyện quặng để điều tra nguyên nhân. Tuy nhiên, chưa có quyết định chính thức nào được công bố.
Lv Jun, quan chức phụ trách lĩnh vực năng lượng mới của Yichun, cho biết: Đến năm 2025, nếu Yichun đạt mục tiêu sản xuất 500.000 tấn lithium carbonate/năm thì sẽ tạo ra khoảng 10 triệu tấn chất thải. Con số này sẽ gấp 10 lần năng lực xử lý chất thải hiện tại của Yichun luôn!
"Trước đây, khi các quy định còn lỏng lẻo, việc khai thác lithium ở Yichun phát triển như vũ bão. Nhưng khi các quy định được siết chặt, nguồn lithium ở Yichun sẽ mất khả năng cạnh tranh do chi phí bảo vệ môi trường tốn kém hơn", Ma Jun, giám đốc Viện Các vấn đề Công cộng & Môi trường (IPE) - một tổ chức phi lợi nhuận ở Bắc Kinh, chia sẻ.
Nguồn: soha.vn