Khá Bảnh không phải là nhân vật mạng gây drama đầu tiên, nhưng chắc chắn phải nhớ lâu về ông anh này, bởi chính chúng ta đã vô tình tạo ra một "idol" đại diện cho việc thiếu văn hóa, học thức và bất chấp pháp luật luôn
Thông tin Ngô Bá Khá (aka Khá Bảnh) bị bắt vì tổ chức đánh bạc và dương tính với chất cấm chính là hot topic được cả MXH chú ý nhất thời điểm hiện tại. Tin về "hiện tượng mạng" với hơn 2 triệu follower trên Youtube này luôn đứng top những bài viết có lượt đọc và comment cao nhất trên tất cả các trang tin và MXH trong ngày 2/4. Dù không phải nhân vật mạng gây tranh cãi đầu tiên, nhưng chắc chắn phải ghi nhớ lâu về case này, bởi chúng ta đã tự tay tạo nên một "thần tượng" đại diện cho những giá trị sai lầm.
1. Plot twist: Chúng ta tự tay xây sân khấu cho Khá Bảnh tỏa sáng
Khá Bảnh là ai thì chắc không cần phải intro dài dòng nữa rồi. Bắt đầu từ những điệu nhảy "múa quạt", danh tiếng của anh giang hồ sinh năm 1993 này tăng vèo vèo. Từ một trào lưu có vẻ vô bổ trên MXH, Khá Bảnh bắt đầu leo rank chóng mặt. Search Google về nhân vật này ra hơn 12 triệu kết quả luôn á
Khá Bảnh nhận nút vàng Youtube, nghiễm nhiên trở thành một trong những nhân vật có sức ảnh hưởng và lan tỏa khủng, luôn tạo trending trên Youtube Việt Nam, ngang hàng với những cái tên "nút vàng" như Sơn Tùng MTP, Bích Phương và chắc chắn bỏ xa rất nhiều ca sĩ, vlogger hay các kênh tin tức, kiến thức vẫn đang cật lực làm content chất lượng.
Không biết trong hàng chục triệu lượt view thì có bao nhiêu lời khen, bao nhiêu like, thả tim về Khá Bảnh là thật sự yêu thích anh chàng này
Không biết hơn 2 triệu người theo dõi kênh Youtube của Khá Bảnh, họ coi anh ta như một nhân vật giải trí vô hại, hay thực sự đồng tình với những content và giá trị mà anh ta đăng tải.
Có lẽ không thể khẳng định rằng cộng đồng mạng thực sự tin Khá Bảnh là thần tượng đáng tôn vinh, nhưng có một sự thật không thể chối cãi: chúng ta đã tạo ra sân chơi cho chính Khá Bảnh.
Nhiều người trong chúng ta không hiểu Khá Bảnh là gì mà lại có nhiều người quan tâm đến vậy. Một số khác phản đối gay gắt và coi sự nổi lên của hình tượng mạng này là sự suy sụp các giá trị đạo đức của xã hội. Nhưng số người coi Khá Bảnh như một trào lưu để chill trên mạng dường như mới là đa số. Chính vì thế chúng ta không cảm thấy sai trái hay cho rằng mình phải có trách nhiệm trong việc lan tỏa "sự vui vẻ vô hại" này. Hầu hết có lẽ sẽ cảm thấy thoải mái và giải trí, rồi thả một nút like, ấn một nút share. Khá Bảnh bắt đầu xây dựng được fame từ sự vô tư của số đông. Mấy điệu nhảy bar sàn, một kiểu tóc buồn cười không thể gây hại gì đến ai cả, cộng đồng mạng tin là như thế. Chúng ta vui vẻ gọi Khá Bảnh là anh, là idol, là đại ca.
Và dù nhiều tranh cãi, lượt dislike ngang ngửa lượt like trên Youtube, dù vẫn có những ý kiến trái chiều, thì tất cả những điều đó vẫn không thể dừng được cơn sốt vui vẻ của đa số netizen. Chúng ta đã xây một sàn diễn, dựng một dàn đèn và dẫu là đùa vui, vẫn gọi tên Khá Bảnh như cổ vũ một idol thực thụ.
2. Hình mẫu xã hội mà chúng ta đang nuôi dưỡng?
Nhưng cái gì được lặp lại quá nhiều trên không gian mạng, dù vô lý đến đâu, cũng sẽ đến lúc nó khiến một bộ phận không thể tránh khỏi hiểu nhầm. Cư dân mạng không phải một người, chúng ta là tập hợp của đủ mọi tầng lớp, lứa tuổi với mức độ nhận thức vấn đề khác nhau. Không phải ai lên mạng hàng ngày cũng đủ nhận thức Khá Bảnh chỉ là hiện tượng giải trí cho vui chứ không phải hình tượng để học theo. Đây cũng là lúc mà Khá Bảnh (và có thể là một team phía sau) bắt đầu build một hình tượng dễ đi vào lòng người hơn, đó là làm một đại ca giang hồ nhưng vẫn sống đẹp, vẫn nói điều hay và giúp người khó khăn.
Chúng ta đang sống trong một thời đại mà mọi người rỉ tai nhau về việc "những kẻ nói đạo lý thường không ra gì". Chúng ta mở tin tức và ngán ngẩm với những hình mẫu nói suông nhưng không hành xử như cách đáng ra họ nên làm. Hoặc đôi khi chỉ là, họ làm những việc chúng ta cho rằng họ không được phép làm thế.
Khi mà những tiết học đạo đức, giáo dục công dân vẫn còn thiên về lý thuyết hơn thực hành, những giá trị tốt đẹp vẫn còn đang loay hoay tìm đường đi vào lòng người một cách trọn vẹn nhất thì ngoài kia đã có nhiều hơn những "con sâu làm rầu nồi canh" trốn dưới vẻ ngoài chuẩn chỉnh, tử tế.
Chính vì thế, chúng ta tin rằng mình cần đi tìm những giá trị thực, những thứ xù xì nhưng tốt đẹp còn hơn là đạo lý mà không ra gì. Đúng vậy, chúng ta cần nhiều hơn những hình tượng cỡ Robin Hood cướp của người giàu chia cho người nghèo.
Và Khá Bảnh đã xây dựng cho mình một hình ảnh gần giống như chúng ta mong mỏi trong xã hội bây giờ. Không hoàn hảo, chỉnh chu đến vậy, cũng có thể là không tính toán đến mức ấy, nhưng nhiều người trong số chúng ta thực sự đã appreciate hình ảnh của Khá Bảnh.
Họ thích thú với hình mẫu một giang hồ đi bar sàn, gái gú nhưng sống tốt, sống nghĩa khí với anh em, dạy bảo mọi người không dính dáng đến cờ bạc, ma túy. Họ cũng dễ dàng gật đầu và share những meme với triết lý kiểu trên đời không có phải trái, chỉ có kẻ yếu, kẻ mạnh.
Cư dân mạng là rất nhiều người, họ có thể là những đứa trẻ, những người vô tâm, những kẻ thiếu nhận thức một cách sâu sắc. Và nhiều người trong số đó vẫn tiếp thu hình tượng một Khá Bảnh như một người tốt, một người ngay thẳng. Đến lúc ấy, nhiều người giật mình nhận ra, có phải sân khấu của Khá Bảnh hình như đã vượt quá giới hạn của một trò chơi?
Nhưng điều ấy vẫn chẳng thể ngăn cản việc người ta vẫn ồn ào, thậm chí là đổ tiền để quảng cáo và khiến tay giang hồ này tiến sâu hơn nữa, lan tỏa hơn nữa vào nhận thức của một bộ phận không nhỏ của cộng đồng. Từ những video quay bằng điện thoại những điệu nhảy, Khá Bảnh kiếm được tiền từ những video đầu tư trên Youtube, anh ta trở thành nhân vật quảng cáo cho một số thương hiệu nào đó.
Một bộ phận đông đảo trong xã hội đã vô tình nuôi dưỡng, lan truyền về một hình tượng ngang ngược, bất tuân lẽ phải, pháp luật. Và đáng buồn hơn vậy, hình tượng này lại làm lợi cho những kẻ vốn chỉ quan tâm đến túi tiền của chính họ.
3. Chúng ta đang tán dương cái gì vậy?
Khó mà kết luận một cách chủ quan rằng Khá Bảnh là một hình tượng làm sụp đổ những giá trị tốt đẹp, bóp méo đạo đức của thế hệ trẻ tương lai. Tình hình không tệ đến thế. Nhưng chúng ta sẽ ngạc nhiên, hơn cả một nhân vật mà Khá Bảnh chỉ là một đại diện, hình mẫu mà xã hội nuôi dưỡng và tán dương một cách dễ dãi có thể ăn sâu vào suy nghĩ đến mức nào.
"Khá Bảnh nó kiếm được 400 triệu một tháng, mày chửi nó nhưng mày có gì nào?"
"Hút chất cấm với đánh bạc thì cũng chỉ là thú vui"
"Ra ngoài đường hổ báo, nhưng nó vẫn sống hiếu thảo với mẹ còn hơn lũ nói đạo lý"
Ngô Bá Khá là ai? Một anh trai sinh năm 1993, không được học hành đầy đủ, ăn chơi đàn đúm theo kiểu giang hồ, từng ra tù vào tội vì gây rối, không tuân thủ pháp luật. Một hình mẫu không có gì đáng tôn vinh hay bênh vực nhưng nhiều người vẫn tìm ra lý lẽ để đánh tráo, thậm chí đặt ngang hàng người như vậy với những người tử tế khác, chỉ bởi những thước đo nông cạn mà chúng ta đặt ra một cách vội vã.
Nhiều người mải mê với những giá trị kiểu "thô nhưng thật", "tốt gỗ hơn tốt nước sơn" mà không thể vạch ra một ranh giới đúng đắn giữa sự ngay thẳng, tử tế, dũng cảm, rộng lượng với sự bạo lực, thô tục, ngang ngược... Khá Bảnh chỉ là một nét gạch đậm trong một bức tranh nhòe nhoẹt, xấu xí mà nhiều người trong số chúng ta vẫn tán thưởng hằng ngày và cho rằng đấy mới là chuẩn.
Chúng ta tán dương những tay anh chị nhân danh lẽ phải để xử lý bạo lực với những việc mà họ cho là đáng bị như thế. Chúng ta gật đầu với những video đánh ghen mà nạn nhân bị đánh đến đổ máu. Chúng ta gạt ranh giới, quy định, pháp luật thực sự sang một bên để nhường chỗ và cổ vũ cho những hình mẫu chúng ta tự phong. Cho dù đó chỉ là một sự đùa vui trong chốc lát, một sự đồng tình nhất thời, thì chúng ta vẫn đang góp phần dung túng cho những giá trị không tốt.
Ngô Bá Khá sử dụng chất cấm, chơi cờ bạc, đứng dàn hàng chụp ảnh giữa đường cao tốc, gây gổ đánh nhau, đốt xe máy... Đương nhiên lỗi trước tiên là của bản thân anh ta chứ không phải ai khác. Nhưng không nhìn nhận vào bản chất mà lại coi những hình mẫu như vậy và rất nhiều hiện tượng mạng khác như một trò đùa, một trò vui vô hại, một loại giá trị đáng để tán dương để rồi nhiều người có thể kiếm chác lợi ích một cách dễ dàng từ những hình ảnh vô đạo đức, bất tuân pháp luật như vậy tức là chúng ta đang đồng lõa với họ, đồng thời tự hạ thấp, coi rẻ những giá trị tốt đẹp và tử tế trong cuộc sống.
Chúng ta đang đứng trong một xã hội với những dòng chảy thiện ác dễ lan truyền hơn bao giờ hết. Nhưng cũng vì thế mà những ranh giới cho điều có thể đùa vui, tán dương cũng cần được vạch ra rõ ràng và nhìn nhận thực chất nhiều hơn nữa.
Suy cho cùng, những hình mẫu, thần tượng, những hiện tượng mạng là do chính chúng ta tạo nên, và phần nào phản ánh hình ảnh chính xã hội. Rồi sẽ có rất nhiều người nhìn vào những hình mẫu đó và bị ảnh hưởng bởi nó.
Nguồn: kenh14.vn