"Khởi nghiệp đã khó rồi, nhưng kế nghiệp gia đình còn stress gấp bội Như kiểu được giao một công trình sẵn, phải làm cho to đẹp hơn chứ không được phép fail", chị Dương Thị Minh Tuệ, gen 8X nối nghiệp gia đình từ ngoài 20 tuổi, chia sẻ thẳng thắn.
Hội F1 - Không phải đua xe, mà là "đua" kế nghiệp nè! ️
Ở Sài Gòn, có một câu lạc bộ F1 khá đặc biệt. Gần 30 thành viên toàn gen 8X, 9X, ai cũng là "rich kid" thực thụ - con nhà các công ty lớn trong ngành gỗ và nội thất như Tân Thành, Scansia Pacific, SADACO... Học hành đầy đủ, có năng lực ầm ầm, nhưng ban đầu không phải ai cũng "khoái" nghề của ba mẹ đâu nhé. Mỗi người có một con đường riêng, trước khi được gia đình "nhét" vào tay trọng trách kế nghiệp. Hội tụ họp, giao lưu và quan trọng nhất là chia sẻ những "nỗi khổ" của người kế nghiệp cho nhau nghe.
Là chủ nhiệm CLB, chị Tuệ hiểu rõ khát vọng của lũ trẻ như mình. Sau khi tốt nghiệp NUS (Singapore), chị cũng từng "nhảy việc" vài nơi. Nhưng khi thấy cơ nghiệp ba mẹ xây dựng mấy chục năm cần người support, chị gật đầu về làm Giám đốc Tiếp thị và Kinh doanh tại Công ty CP Gỗ Minh Dương. Gần 20 năm hoạt động, mỗi tháng công ty xuất khẩu tới 2 triệu đô la nha các bạn! Ở vị trí này, áp lực lên chị... khủng khiếp luôn
Ngành gỗ có đặc thù riêng, mang dấu ấn truyền thống gia đình đậm nét, nên cũng dễ hiểu tại sao nhiều bạn trẻ không mặn mà nối nghiệp lắm, dù sinh ra đã "ngậm thìa vàng". Ba mẹ giao mảng tiếp thị và kinh doanh - ảnh hưởng trực tiếp đến doanh số - thì đó không chỉ là áp lực mà còn là trọng trách bắt buộc phải gánh. Chị chỉ còn cách all-in với công việc thôi.
Khác với những bạn trẻ khởi nghiệp từ số 0, team F1 có nhiều thuận lợi hơn về tài chính. Nhưng áp lực thì... lớn hơn hẳn nha! Chỉ có con đường làm cho công trình đó to đẹp hơn, chỉ được "tiến" chứ không được "lùi". Khi ba mẹ giao cho mình một vị trí, nghĩa là họ kỳ vọng mình đủ năng lực cùng "chèo thuyền", và điều này cũng có nghĩa trọng trách sẽ cao gấp 10 lần người khởi nghiệp đó!
Điều an ủi nhất với chị lúc đó là tự động viên: "Việt Nam có quá nhiều bạn trẻ khởi nghiệp với công nghệ, tại sao mình không thể bắt đầu với sản xuất?" Đôi khi chị cũng chột dạ nghĩ chỉ hỗ trợ ba mẹ ngắn hạn rồi thôi, và đắn đo: Liệu đây có phải con đường mình gắn bó lâu dài? Nhưng chị tin chắc, dù khởi nghiệp hay kế nghiệp, điểm giống nhau là cùng phải nỗ lực để tồn tại. Không cố gắng và lao vào thử thách thì không thể thấy thành công được.
Quay về kế nghiệp ba mẹ, ban đầu chị ngợp vì quá trẻ, chưa "thuộc bài" con đường thế hệ trước, nhiều khâu thiếu người. Mình phải tiếp cận ở sản xuất hay kinh doanh để thay đổi đây? Áp lực của team kế nghiệp là sự ảnh hưởng của thế hệ trước đã in dấu quá lớn suốt hàng chục năm. Sự khác biệt trong cách nghĩ, cách làm của người trẻ với người lớn luôn tồn tại, để cân bằng thì cách tốt nhất là... lao vào thử thách thôi! Cứ 5h sáng, chị bắt đầu đến xưởng. Sáng đi, chiều về. Cả ngày nghỉ, bạn bè đi chơi thì chị gặp khách hàng. Chị rút ra được: khi kế nghiệp, chỉ khi có động lực thì mới đi cùng gia đình được.
Khác con đường, nhưng cùng đích đến
Những lần cùng F1 ra nước ngoài giao lưu, chị nhận ra giới trẻ ở đâu cũng vậy. Đều nhiều năng lượng, giàu khát vọng, thích độc lập và dám thử thách. Trách nhiệm cũng như team kế nghiệp mình thôi. Có nhiều câu chuyện tạo cảm hứng lớn lắm!
Ở Thái Lan, chị gặp Tanet Pitaktiratham, mới 33 tuổi, Phó Giám đốc của Zimage Motion - công ty được thành lập từ 20 năm trước. Giống nhiều người trẻ khác, Tanet không hứng thú với nghề của ba mẹ. Nhưng vào cuộc khủng hoảng kinh tế vài năm trước, Zimage Motion đứng trước nguy cơ tan rã, Tanet đã quyết định quay về "giải cứu" cơ nghiệp gia đình.
Tanet mang cái nhìn trẻ trung và cởi mở khác hẳn thế hệ trước vào công việc. Anh yêu cầu mọi nhân viên, công nhân phải năng động hơn và dám thay đổi. Tanet apply công nghệ thông tin để change cách làm việc theo nhóm. Nhưng nổi bật nhất là thay đổi cách thức hợp tác giữa thế hệ cũ và mới. Trong 3 năm, từ một công ty "đang hấp hối" chỉ chuyên gia công, Tanet đã đưa Zimage Motion trở thành một trong những doanh nghiệp lớn nhất ngành nội thất Thái Lan luôn! Anh còn tự sáng lập thương hiệu riêng Muller và lọt top 10 thương hiệu được nhận biết nhiều nhất trong giới kiến trúc, nội thất, xây dựng... Tanet truyền cảm hứng khủng với câu: "Muốn thành công thì phải thất bại, khi thất bại phải đứng dậy thật nhanh để đi tiếp"
Harith Ridzuan (Green Carpenter) là Giám đốc công ty HGC tại Malaysia. Giống Tanet, Harith kế nghiệp gia đình và với sự phóng khoáng tuổi trẻ, bạn dám thay đổi cách làm của người lớn bằng cách tái sử dụng toàn bộ phế phẩm gỗ của công ty ba mẹ làm ra loại nội thất hoàn toàn mới. Harith còn đi gom nguyên liệu phế thải từ các công trình, đồ nội thất bỏ đi, mang về sáng tạo ra cái mới. Chỉ sau 3 năm, công ty của Harith đã được Chính phủ Malaysia vinh danh là doanh nghiệp có ảnh hưởng tốt đến môi trường nha!
Vừa làm, Harith vừa đào tạo cho hơn 70 sinh viên và đón hơn 1.500 vị khách đến tham quan mô hình sản xuất nội thất sử dụng nguyên liệu phế thải, bảo vệ môi trường. Tỷ lệ phế phẩm của công ty từ 30% giảm xuống chỉ còn 5% thôi, wow! Harith cũng sáng lập thương hiệu riêng mang tên Nokta, vừa ra mắt tại Tokyo Interior Lifestyle. Harith là hình ảnh lãnh đạo trẻ điển hình không chỉ "đảm việc nhà" mà còn biết đóng góp cho môi trường và cộng đồng. Câu chuyện này chắc chắn sẽ tạo cảm hứng cho người trẻ Việt trên con đường khởi nghiệp và kế nghiệp gia đình.
Ở Trung Quốc, chị gặp câu chuyện khá tương đồng với F1. Sean Hsiung có nền tảng vững từ sự support của gia đình để sáng lập thương hiệu Juniper khi mới... 22 tuổi. Năm năm sau, Sean giới thiệu được thương hiệu tại Mỹ và một năm sau nữa quay về Trung Quốc. Sean nói: "Ngoài muốn giới thiệu phong cách riêng, quan trọng hơn, tôi muốn nói về tinh thần khởi nghiệp của người trẻ. Chúng ta hoàn toàn có thể làm ra sản phẩm không thua kém gì Mỹ, châu Âu"
Những câu chuyện gặp gỡ ở các nước và trong chính CLB F1 cho chị thấy, người trẻ Việt hoàn toàn có thể làm được những điều tương tự. Nhưng đó không chỉ là nỗ lực cá nhân mà còn là yếu tố gia đình. Team F1 luôn muốn thế hệ đi trước thật sự tạo niềm tin và trao cơ hội để đi tiếp con đường đó. Những thành viên F1 còn rất trẻ, sau vài năm, bây giờ có người đã làm giám đốc khối, phụ trách kinh doanh, hay điều hành công ty thay ba mẹ khi vẫn còn là 9X đó nha. Không có gì dễ dàng nếu không nỗ lực. Khởi nghiệp hay kế nghiệp khác nhau ở điểm xuất phát nhưng con đường nào cũng buộc mình phải "chạy" liên tục thì mới có thể đến đích!
Nguồn: svvn.tienphong.vn