Nghe tên "hải nữ" thì cứ tưởng là mấy nàng tiên cá xinh lung linh ở đảo Jeju, nhưng plot twist đây: đằng sau là cả một câu chuyện đau thương phết đó các bạn ơi
Mấy hôm nay bộ phim "Khi cuộc đời cho bạn quả quýt" lên sóng Netflix là dân tình khóc ướt gối luôn, phim chữa lành gì mà heal thế không biết! Phim lấy bối cảnh những năm 1960 tại đảo Jeju, kể về cuộc sống và tình yêu đủ mọi cung bậc - từ cười ra nước mắt đến khóc thật sự luôn á. Mỗi tập một bi kịch, tập 6 thì đứa con út của cặp đôi Ae Sun (IU thủ vai) và Gwan Sik (Park Bo Gum đóng) mất khi mới 3 tuổi vì cơn bão đã làm netizen khóc sưng mắt rồi. Còn ở tập 4, cảnh gia đình chồng ép con gái cả Geum Myeong làm hải nữ đã cho thấy phụ nữ thời đó khổ như thế nào
Ở đó mình thấy Ae Sun giãy giụa bất chấp luôn, vì nhớ lại mẹ mình (Gwang Rye) đã mất sớm vì bệnh đường thở do lặn biển hoài, và trước khi qua đời bà cũng dặn không cho con gái làm hải nữ. Thế mà giờ con gái cô lại bị nhà nội ép theo nghề này, drama chưa!
Phân đoạn bà nội gọi Ae Sun ra làm lễ mà chị em xem là tức luôn á. Bà nội nói: "Ở Jeju này, không có nghề nào xịn hơn làm hải nữ đâu. Nhà có một hải nữ là thành trụ cột gia đình liền. Nó sẽ tự kiếm ra tiền chứ không phải xin xỏ ai. Và là con gái cả, nó có nghĩa vụ phải nuôi cả nhà".
Nghe mấy câu như dao đâm vào tim, Ae Sun không nhịn được nữa, lật luôn bàn cúng và gào lên với mẹ chồng: "Nó không phải nguồn sống của nhà này. Nó là con gái tôi! Mẹ tôi đã chết trẻ vì bệnh đường thở do lặn biển rồi. Tới lúc chết bà ấy vẫn nói: 'Đừng có lặn, đừng làm hầu'. Tôi đã phải sống như con hầu... Nghĩ tôi để ba đời đều làm con hầu ư? Con gái tôi sẽ không sống như tôi. Thích có hải nữ thì bắt con gái bà làm đi!" Iconic scene quá đi mất
Sau khi lật bàn phản kháng, Ae Sun bị mẹ chồng đánh, phải nghe mấy câu sỉ nhục kiểu "Cô đẻ ra lớn lên ở nhà vô dụng", "Đám nuôi cô là loại hỗn láo, thấp hèn"... red flag cả làng luôn á. Nhưng cô vẫn bất chấp để bảo vệ con gái mình không phải làm hải nữ
Vậy hải nữ là nghề gì mà Ae Sun bất chấp bị đuổi khỏi nhà để bảo vệ con như vậy? Giờ mình kể cho các bạn nghe nha!
Ở đảo Jeju có một cộng đồng phụ nữ rất đặc biệt, toàn những bà những cô lớn tuổi, thậm chí ngoài 80 rồi mà vẫn ngày ngày lao xuống biển KHÔNG CẦN mặt nạ oxy luôn nha các bạn Họ lặn sâu tới 10m để bắt hải sản như bào ngư, nhím biển, sò ốc các kiểu - gọi là Haenyeo (nữ thợ lặn). Am hiểu biển cả siêu sâu, các Haenyeo có thể nín thở cả một phút mỗi lần lặn đó! Mùa hè làm 6-7 tiếng/ngày, mùa đông 4-5 tiếng, khoảng 90 ngày/năm, góp phần kinh tế gia đình siêu nhiều.
Mỗi lần trồi lên họ phát ra âm thanh huýt sáo đặc trưng, như kiểu signature sound vậy. Dựa vào skill lặn, họ được chia làm 3 nhóm: Hagun (newbie), Junggun (trung bình) và Sanggun (pro player), trong đó nhóm Sanggun là những người dẫn dắt và hướng dẫn các bạn khác.
Trước mỗi mùa lặn, các Haenyeo làm nghi lễ Jamsoo Gut, mời thầy cúng cầu nguyện với Bà Chúa Rồng - nữ thần biển cả - xin phước lành cho an toàn và vụ mùa bội thu. Kiến thức nghề được truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác qua gia đình, trường học, hội làng chài, tổ chức Haenyeo, trường dạy nghề Haenyeo và Bảo tàng Haenyeo. Được chính quyền tỉnh Jeju công nhận là biểu tượng tinh thần của đảo, văn hóa Haenyeo không chỉ nâng cao vị thế phụ nữ mà còn thúc đẩy bảo vệ môi trường qua phương pháp đánh bắt thân thiện với tự nhiên
Văn hóa Haenyeo lan tỏa khắp đảo Jeju, hầu hết làng ven biển và đảo phụ cận đều có những nữ thợ lặn này. Dù nghề lặn biển cũng có ở các làng ven biển khác trên bán đảo Hàn Quốc và một số đảo lân cận, nhưng Jeju vẫn là nơi tập trung đông Haenyeo nhất. Ở những vùng ngoài Jeju thì lao động thời vụ làm nhiều hơn, và skill này phần lớn do các Haenyeo từ Jeju truyền lại. Ở Nhật Bản thì nghề lặn biển có cả nam lẫn nữ nữa đó!
Nghề này thường được truyền từ mẹ sang con gái, từ mẹ chồng sang con dâu trong gia đình - literally là truyền thống gia đình luôn á. Qua hàng thế kỷ, văn hóa Haenyeo được gìn giữ và phát triển nhờ cách truyền dạy tự nhiên này.
Các Haenyeo nhóm Sanggun không chỉ dạy kỹ thuật lặn mà còn chia sẻ văn hóa và tinh thần trách nhiệm với cộng đồng. Muốn tham gia nghề phải gia nhập hội làng chài - nơi có độc quyền đánh bắt ở vùng biển quanh làng - và trở thành thành viên hội Haenyeo. Vì thế hội làng chài và hội Haenyeo đóng vai trò cốt lõi trong việc thực hành và bảo tồn văn hóa này nha.
Với người Jeju, Haenyeo là một phần không thể thiếu của bản sắc, vì hầu hết gia đình nào cũng có người từng làm nghề này. Hình ảnh người phụ nữ chỉ với chiếc phao nhỏ (tewak) lao xuống biển cả dữ dội đã thành biểu tượng sống động cho tinh thần kiên cường của người Jeju. Chính vì vậy, chính quyền tỉnh Jeju chọn Haenyeo làm hình ảnh đại diện cho đảo, và bài hát Haenyeo Norae (Bài ca Haenyeo) trở thành giai điệu yêu thích của nhiều người.
Jeju là đảo núi lửa với đất không màu mỡ, không hợp trồng trọt lớn. Ngày xưa, Haenyeo từng là nguồn thu nhập chính của nhiều gia đình. Họ còn cùng nhau làm việc ở vùng biển đặc biệt, dùng lợi nhuận xây dựng công trình cộng đồng. Những hoạt động này thể hiện tinh thần đoàn kết và hài hòa của cộng đồng Haenyeo vibe cực tốt luôn!
Phương pháp lặn không dùng thiết bị hỗ trợ của Haenyeo là hình mẫu của sự bền vững đó mọi người. Dù con người luôn muốn khai thác nhiều hơn, nhưng giới hạn thể chất khi nín thở buộc họ phải kiềm chế lòng tham. Cộng đồng Haenyeo cùng nhau quy định số ngày lặn, thời gian làm việc, kích thước tối thiểu của hải sản được thu hoạch và cấm dùng một số kỹ thuật để tránh khai thác quá mức. Văn hóa Haenyeo là minh chứng cho cách con người sống hòa hợp với tự nhiên!
Jeju - hòn đảo núi lửa ở biển Nam Hàn Quốc với khoảng 600.000 dân, có một phần địa hình được UNESCO công nhận là Di sản Thiên nhiên Thế giới năm 2007 đó nha. Haenyeo ở đây thường nín thở khoảng một phút mỗi lần lặn xuống 10 mét để thu hoạch hải sản - respect quá đi!
Nguồn: kenh14.vn