Chấn động quá mọi người ơi! IBM – ông tổ ngành công nghệ mà bố mẹ mình hồi xưa vẫn mơ ước được làm việc – vừa thông báo "cho nghỉ việc" hàng nghìn nhân viên trước khi kết thúc năm 2025. Đây là lúc chúng mình cần nhìn lại xem "ông già" này đã từng xịn thế nào!
International Business Machines (IBM) – biểu tượng của ngành công nghệ thế kỷ 20 – vừa tuyên bố sẽ cắt giảm hàng nghìn nhân sự trước khi năm 2025 khép lại. Theo Reuters, đợt sa thải này diễn ra trong quý IV và chỉ ảnh hưởng đến "một tỷ lệ phần trăm nhỏ" trong tổng số 270.000 nhân viên toàn cầu của hãng. Tuy con số nghe có vẻ không quá "khủng" nếu xét theo quy mô, nhưng động thái này vẫn gây sốc cực mạnh đó nha! Bởi vì nó đang diễn ra đúng lúc IBM đẩy hết ga vào việc "makeup lại" toàn bộ chiến lược – tập trung vào mảng phần mềm, điện toán đám mây lai và trí tuệ nhân tạo (AI).
Phát ngôn chính thức của công ty khẳng định đây là "hành động cần thiết để điều chỉnh lực lượng lao động, phù hợp với các ưu tiên kinh doanh mới". Nói người ta dễ hiểu ra thì: IBM đang từ từ "move on" khỏi những mảng truyền thống có lãi ít ỏi – như phần cứng hay dịch vụ hạ tầng cũ kỹ – để chuyển sang làm những thứ "trendy" và kiếm tiền hơn.
Không chỉ IBM đâu nha, cả làng tech đang "đại cải tổ"!
Trong bối cảnh toàn ngành công nghệ toàn cầu đang bước vào giai đoạn tinh gọn hóa, IBM không phải "ế" một mình đâu. Từ đầu năm đến giờ, hàng loạt tập đoàn khủng như Google, Amazon, Meta hay SAP cũng đã công bố những đợt cắt giảm hàng nghìn việc làm, với lý do na ná nhau: tối ưu chi phí, tái cơ cấu tổ chức và đầu tư cho các lĩnh vực tương lai như AI.
Với IBM, thời điểm cuối năm càng có ý nghĩa chiến lược. Đó là lúc các doanh nghiệp đánh giá lại hiệu quả tài chính, chuẩn bị cho kế hoạch kinh doanh năm tới. Nhiều nhà phân tích nhận định việc IBM cắt giảm nhân sự vào quý IV không chỉ nhằm tiết kiệm chi phí mà còn để "dọn đường" cho năm 2026 – khi hãng dự kiến tăng tốc đầu tư vào các nền tảng AI và dịch vụ đám mây lai, lĩnh vực hiện chiếm hơn 70% doanh thu phần mềm của tập đoàn.
Hồi xưa IBM xịn cỡ nào? Để kể cho mà nghe!
Để hiểu sức nặng của thông tin này, các bạn cần nhớ rằng IBM từng là biểu tượng không thể lay chuyển của ngành công nghệ đó. Vào thập niên 1960–1970, cái tên "Big Blue" gần như đồng nghĩa với máy tính doanh nghiệp luôn. Sản phẩm huyền thoại IBM System/360 ra mắt năm 1964 đã thay đổi toàn bộ ngành công nghiệp máy tính, giúp IBM chiếm hơn 70% thị phần toàn cầu. Tưởng tượng đi, 70% đó!
Từ những chiếc mainframe đồ sộ cho đến chip bán dẫn, từ trung tâm dữ liệu cho đến phần mềm doanh nghiệp, IBM từng đặt nền móng cho kỷ nguyên số hiện đại. Thời kỳ đó, làm việc cho IBM được xem là niềm tự hào của giới kỹ sư – một "ngôi nhà của trí tuệ và kỷ luật". Flex được cái áo vest xanh IBM là "chanh sả" lắm đó!
Plot twist: Chuyển mình hay chết!
Nhưng khi công nghệ thay đổi nhanh hơn bao giờ hết, IBM cũng phải liên tục "đổi skin" để sống sót. Bước ngoặt lớn đầu tiên diễn ra khi hãng bán bộ phận máy tính cá nhân cho Lenovo năm 2005, rồi đến năm 2021 tách mảng dịch vụ hạ tầng thành công ty Kyndryl độc lập. Dưới thời CEO Arvind Krishna, IBM đặt cược toàn bộ tương lai vào đám mây lai và AI, đặc biệt sau khi ra mắt nền tảng Watsonx – hệ sinh thái trí tuệ nhân tạo cho doanh nghiệp.
Tuy nhiên, việc chuyển mình của một tập đoàn hơn trăm năm tuổi không hề "ez" tẹo nào. Doanh thu mảng phần mềm vẫn tăng chậm như rùa bò, trong khi áp lực lợi nhuận và kỳ vọng của nhà đầu tư buộc công ty phải "làm nhiều hơn với ít hơn".
Con số thật sự ra sao?
Theo Newsweek, đợt cắt giảm mới dự kiến tương đương khoảng 2.500–3.000 nhân sự. Cổ phiếu IBM đã giảm gần 2% ngay sau khi thông tin được công bố, phản ánh tâm lý "lo lắng vô cùng" của thị trường. Dù công ty nhấn mạnh rằng lực lượng lao động tại Mỹ "sẽ giữ ổn định", giới phân tích cho rằng các chi nhánh ngoài Mỹ – nơi chi phí nhân công thấp hơn – có thể chịu ảnh hưởng mạnh hơn.
Các chuyên gia nhân sự nhận định, động thái của IBM là ví dụ điển hình cho xu hướng "tái cấu trúc theo năng lực" đang cực hot hiện nay: doanh nghiệp không còn cắt giảm vì khủng hoảng tài chính nữa, mà vì công nghệ mới khiến nhiều vị trí trở nên lỗi thời rồi. AI và tự động hóa đang làm thay đổi cấu trúc lao động, buộc các tập đoàn phải tuyển những kỹ sư dữ liệu, nhà thiết kế mô hình AI thay cho kỹ thuật viên vận hành hệ thống cũ.
Nguồn: genk.vn