Từ đầu năm đến giờ, NHNN đã "chơi lớn" với 4 lần điều chỉnh giảm các mức lãi suất điều hành (giảm từ 0,5-2%/năm) để định hướng giảm lãi suất cho vay, góp phần boost tăng trưởng kinh tế nha!
## HSBC: Hết bay rồi, không giảm nữa đâu!
Trong báo cáo "Vietnam At A Glance: Ánh sáng cuối đường hầm" vừa được công bố, Bộ phận Nghiên cứu Toàn cầu HSBC đã xóa luôn dự đoán trước đó về đợt cắt giảm lãi suất điều hành cuối cùng 0,5 điểm % vì áp lực từ tỷ giá và lạm phát quá khủng.
Theo HSBC, mặc dù lạm phát tháng 9 vẫn được giữ ở mức 3,7% (dưới mức trần 4,5%), nhưng con số này cứ nhích lên liên tục khiến ai cũng phải lo lắng. Cụ thể là giá thực phẩm đã tăng khoảng 3% so với tháng trước trong hai tháng liên tiếp, đẩy lạm phát so với cùng kỳ năm trước vượt quá 10% luôn!
Tuy thương mại của Việt Nam được hưởng lợi từ giá gạo cao hơn, nhưng giá cả quốc tế cũng đẩy giá hàng hóa thiết yếu trong nước tăng theo. Thêm nữa, Việt Nam dễ bị ảnh hưởng bởi những biến động gần đây trên thị trường dầu mỏ toàn cầu. Chi phí vận tải lần đầu tiên trong một năm đã ngưng giảm so với cùng kỳ năm trước, còn giá khí đốt trong nước thì tăng đáng kể nữa chứ!
HSBC không nghĩ là những diễn biến gần đây sẽ đẩy lạm phát bình quân vượt mức trần 4,5% của NHNN, nhưng tình thế "họa vô đơn chí" này vẫn gây ra rủi ro gia tăng đáng kể.
"Chúng tôi đã điều chỉnh dự báo lạm phát hàng quý và nâng nhẹ dự báo lạm phát bình quân lên 3,4% (trước đó: 3,2%) cho năm 2023. Vì vậy, chúng tôi không còn kỳ vọng Ngân hàng Nhà nước sẽ cắt giảm lãi suất trong năm nay. Theo quan điểm của chúng tôi, các điều kiện trước đây đảm bảo cho việc cắt giảm lãi suất thêm 50 điểm cơ bản nữa đã không còn: quá trình phục hồi đang diễn ra trong khi lạm phát và áp lực ngoại tệ đang gia tăng", các nhà phân tích của HSBC nhấn mạnh.
Đồng thời, HSBC kỳ vọng NHNN sẽ giữ lãi suất chính sách ổn định ở mức 4,5% cho đến cuối năm 2024, trừ khi có các cú sốc từ bên ngoài. Tuy nhiên, nhà băng này cũng không nghĩ chuyện tương tự tháng 10 năm ngoái lại xảy ra (khi đợt tăng liên tục của tỷ giá USD/VND buộc NHNN phải mạnh tay tăng lãi suất).
Lý do là vì các điều kiện kinh tế vĩ mô của VND đã được cải thiện rồi nha! HSBC đưa ra ví dụ, thặng dư tài khoản vãng lai của Việt Nam gần như đã quay trở lại mức đỉnh trước đó là gần 5% GDP, nhờ thặng dư thương mại mạnh mẽ, lượng kiều hối dồi dào và doanh thu du lịch tăng.
## WB: Phù hợp thì có, nhưng cẩn thận nha!
Tại báo cáo Cập nhật Kinh tế Đông Á và Thái Bình Dương số tháng 10/2023, các chuyên gia từ Ngân hàng Thế giới (WB) đánh giá chính sách tiền tệ tiếp tục nới lỏng là phù hợp với bối cảnh kinh tế Việt Nam. Nhưng mà, việc tiếp tục cắt giảm lãi suất sẽ làm gia tăng chênh lệch lãi suất với các thị trường trên toàn cầu, có khả năng gây áp lực đến tỷ giá đấy!
Vì vậy, để giảm nhẹ rủi ro tài chính đang gia tăng, WB cho rằng các biện pháp nâng cao tỷ lệ vốn của các ngân hàng và tăng cường khung giám sát ngân hàng là cách để đảm bảo ổn định và khả năng chống chịu của khu vực tài chính.
## IMF: Dư địa gần như không còn rồi!
Trước đó, tại Diễn đàn Kinh tế - Xã hội Việt Nam năm 2023, ông Jochen Schmittmann, Đại diện thường trú Quỹ tiền tệ quốc tế (IMF) tại Việt Nam cũng khuyến nghị, NHNN cần hết sức cân nhắc trong việc hạ lãi suất bởi dư địa gần như đã không còn.
Theo ông Jochen Schmittmann, việc nới lỏng chính sách tiền tệ đóng vai trò rất quan trọng để thúc đẩy nền kinh tế trong nửa đầu năm nay nhưng hiện không còn nhiều dư địa để tiếp tục nới lỏng nữa rồi.
"Lãi suất liên ngân hàng của Việt Nam hiện đã gần bằng 0%, thấp hơn nhiều so với các nền kinh tế phát triển. Nếu tiếp tục hạ lãi suất điều hành sẽ gây ra tác động đáng kể với tỷ giá", chuyên gia IMF cũng cho rằng, điều hành vĩ mô phải đảm bảo phù hợp với hệ thống tài chính, tránh các rủi ro tiềm ẩn.
Nhận định việc giảm lãi suất điều hành đã gần như hết dư địa khi NHNN đã 4 lần hạ lãi suất trong nửa đầu năm nay, ông Jochen Schmittmann nhấn mạnh, điều quan trọng hơn hết là cần tăng cường thực thi chính sách.
## Vậy nên làm gì bây giờ?
Theo đại diện IMF, cần tăng cường thực thi chính sách, giải quyết điểm nghẽn đầu tư công, đặc biệt là vấn đề sử dụng đất. Đồng thời, cần tìm lại niềm tin của nhà đầu tư cả nước ngoài lẫn trong nước vào Việt Nam; tăng cường các cơ chế tái cơ cấu doanh nghiệp; xây dựng khuôn khổ thanh lý doanh nghiệp; các biện pháp giải quyết nợ mà không cần qua Tòa án, có các biện pháp thanh lý nợ hợp lý.
Điều quan trọng tiếp theo là phải có pháp luật ổn định, nhất quán liên quan đến đầu tư. Để bảo đảm niềm tin cho các doanh nghiệp thì cần đầu tư vào điện, cơ sở hạ tầng, giảm thuế, chi phí doanh nghiệp…
Nguồn: soha.vn