Nhắc đến Marie-Antoinette (1755 - 1793) là nhắc đến vị hoàng hậu gây drama nhất lịch sử Pháp luôn! Bà là hoàng hậu cuối cùng của triều đại quân chủ trước khi cách mạng nổ ra vào thế kỷ 18. Là con út trong gia đình 16 anh chị em của Hoàng đế Francis I (Đế quốc La Mã Thần Thánh) và Hoàng hậu Maria Theresia của Áo, cuộc đời bà vừa lộng lẫy vừa bi kịch, đến giờ học giả vẫn tranh cãi ầm ĩ chưa hết.
Hồi còn nhỏ, Marie-Antoinette được đào tạo "full option" từ nhảy múa, diễn kịch, lịch sử, hội họa đến toán, chính trị và ngoại ngữ. Có một câu chuyện cute xỉu là năm 1762, khi cô bé công chúa gặp Mozart – thần đồng âm nhạc lúc mới 6 tuổi. Sau buổi biểu diễn khiến cả triều đình Áo choáng ngợp, cậu bé Mozart đã xin Nữ hoàng cho... cưới công chúa Marie Antoinette làm vợ!
Nữ hoàng cười không ngậm được miệng, chỉ biết hứa sẽ "xem xét lại khi đủ tuổi" nhưng thật ra cực kỳ tự hào vì con gái mình xinh đến mức ai cũng phải mê. Mozart sau này hay kể về cô gái chỉ hơn mình một tuổi ấy, và không tin được trong tương lai nàng lại để lại bao nhiêu thị phi!
Theo kiểu "hôn nhân chính trị" châu Âu thời đó, các con của Nữ hoàng Áo đều phải lấy sang nước khác. Bà Maria-Theresia quyết tâm nối kết dòng vua Bourbon (Pháp) và Habsburger (Áo) bằng cách gả Marie-Antoinette cho hoàng thái tử Pháp.
Marie-Antoinette, hoàng hậu cuối cùng của nước Pháp.
Khi Marie Antoinette lớn lên, Pháp và Áo đang căng thẳng vì tranh giành quyền lực châu Âu. Thấy chiến tranh kéo dài vô nghĩa, Nữ hoàng Theresa nghĩ ra cách ghép đôi giữa Antoinette và cháu trai của Louis XV – tương lai sẽ là Louis XVI. Lần đầu ra mắt triều đình, Vua Louis XV mê nàng hết nấc, không tiếc lời khen ngợi vẻ đẹp sang chảnh của công chúa. Cả triều đình lẫn dân Pháp lúc đó đều ngưỡng mộ nàng.
Năm 1770, Marie Antoinette chính thức thành hôn làm Thái Tử Phi khi mới... 14 tuổi! Pháp lúc này là quốc gia mạnh nhất châu Âu, cung điện Versailles đẹp huy hoàng lộng lẫy. Nhưng tuổi trẻ tràn đầy năng lượng lại bị nhốt trong đống quy tắc cung đình rườm rà từ thời Louis XIV khiến Marie Antoinette cảm thấy thanh xuân bị đánh cắp mất. Hoàng hậu trẻ không giấu được vẻ chán đời với mấy luật lệ ngột ngạt này.
Cuộc đời nàng lên đỉnh cao khi nhà vua mất, chồng nàng lên ngôi Louis XVI năm 1774. Marie Antoinette chưa đầy 20 tuổi đã chính thức làm Hoàng hậu nước Pháp rồi!
Vẻ xinh đẹp duyên dáng của Marie-Antoinette thuở thiếu thời.
Nhưng mà... plot twist ở chỗ hôn nhân của nàng lại không happy ending chút nào. Trong khi mọi người đều mê mệt vẻ đẹp của Marie Antoinette, thì chồng nàng lại mất rất lâu mới "nhận ra được vợ mình xinh". Theo thông lệ, đêm tân hôn phải động phòng ngay, nhưng điều này... không xảy ra, gây drama suốt 7 năm tiếp theo! Marie Antoinette liên tục nhận thư "khiển trách" từ mẹ, bảo con gái "không đủ sức khơi gợi đam mê" nơi chồng khiến nhà vua hiếm khi gần gũi vợ mà chỉ mê chế tạo khóa hoặc đi săn. Mãi đến ngày 30/08/1777, lúc vua 23 tuổi, hoàng hậu 22 tuổi, Louis XVI mới làm tròn bổn phận làm chồng.
Vua Louis XVI trong những ngày huy hoàng
Để bù đắp sự lạnh nhạt của chồng và lời "giáo huấn" liên tục từ mẹ, Marie Antoinette bắt đầu... đốt tiền! Bài bạc, mua sắm quần áo, cá cược đua ngựa, đi chơi thành phố với trang phục xịn xò thay liên tục. Theo quy định, bà được phép chi nhiều tiền để mặc đẹp hơn hết trong triều, trở thành icon thời trang tại Versailles.
Tháng 8/1778, triều đình mới thông báo hoàng hậu có thai con đầu. Sau này, Louis XVI cũng dần yêu vợ, trở thành người chồng tận tụy. Nhưng thời gian đầu, Marie Antoinette phải gánh chịu sự thờ ơ đau lòng.
Marie-Antoinette cùng chồng là vua Louis XVI.
Trong khi đó, Marie Antoinette còn phải đối mặt với vai trò nặng nề. Những tháng ngày làm thái tử phi rồi hoàng hậu trẻ là những ngày dài vô tận với nghi lễ cung đình và đống quy tắc xã giao nghiêm ngặt từ thời Louis XIV. Bà hoàng hậu trẻ mệt mỏi, chán nản cực độ. Nàng nhớ bầu không khí tự do thoải mái ở quê hương. Sự buồn chán này sẽ dẫn đến chuỗi biến cố sau đó, kết thúc bằng sự sụp đổ của cả vương triều.
Quá chán và thất vọng, Marie Antoinette tìm cách trốn tránh cuộc hôn nhân thất bại và đời sống tẻ nhạt cung đình. Hoàng hậu bắt đầu xài tiền vung vít, bố trí bạn bè vào các chức vụ trong triều, bỏ qua toàn bộ quy định hoàng gia Pháp. Marie Antoinette buông thả trong cuộc sống xa hoa tột bậc. Nàng đắm chìm trong những vui chơi ở Paris, đánh bạc, nhà hát, rong chơi thâu đêm, trang hoàng cung điện bằng tiền tỷ lấy từ ngân sách trong khi tài chính đất nước ngày càng xuống dốc.
Cùng nàng "quẩy" còn có em trai "hơi nhẹ" của Louis XVI là bá tước Artois, những quý ông giàu có vung tiền như công tước de Ligne, bá tước Dillon, Vaudreuil…
Đám bạn bè và trò giải trí ngông cuồng của hoàng hậu lãng phí khủng khiếp như chuyện Hoàng hậu thích ngâm mình trong bồn tắm đổ đầy rượu champagne thượng hạng hay cung điện Petit Trianon được xây theo lệnh hoàng hậu bên cạnh Versailles.
Bức tranh thể hiện lối ăn chơi xa xỉ, vô tội vạ của nàng vương hậu trẻ tuổi.
Sắc đẹp và sự duyên dáng của Marie Antoinette không còn "chinh phục" được người dân Pháp nữa mà ngược lại, họ càng ngày càng ghét, cáo buộc bà sống xa hoa phóng đãng. Dân Pháp cho rằng Marie Antoinette thiên vị kẻ thù của Pháp, lấy tiền ngân khố gửi về quê, âm mưu giết công tước Orléans và dính líu nhiều vụ án khác, trong đó có vụ "Chuỗi kim cương". Mặc dù chỉ là vụ lừa đảo và Marie Antoinette hoàn toàn vô tội nhưng bà vẫn bị gán biệt danh "Phu nhân chúa chổm". Vụ án này chính là nguồn cảm hứng cho "Ba chàng lính ngự lâm" của đại văn hào Alexander Dumas đấy.
Ngoài việc xây làng Hameau de la reine trong vườn Petit Trianon với nhà nông thôn, trại sữa, máy xay, tháng 8/1784, hoàng hậu còn mua thêm lâu đài 6 triệu livre làm tài sản thừa kế cho con, khiến nợ nần nước Pháp chồng chất, dân càng bức xúc. Thậm chí, người ta đồn Bá tước Axel von Fersen (một trong những người được đồn là tình nhân của hoàng hậu) mới chính là cha đẻ con trai thứ hai của bà vì đứa bé chào đời đúng 9 tháng sau khi Fersen đến thăm hoàng hậu, khiến thanh danh bà càng xuống dốc không phanh.
Cái tên bá tước Axel von Fersen luôn gắn liền hình ảnh hoàng hậu Marie Antoinette cùng nhiều tai tiếng.
Một scandal "để đời" khác là việc bà từng nói: "Nếu họ không có bánh mì để ăn, hãy để họ ăn bánh kem" khi nghe tin nông dân chết đói vì không đủ bánh mì. Với câu nói này, hoàng hậu trẻ tuổi trở thành tâm điểm công kích của dư luận. Tuy nhiên, nhiều sử gia cho rằng hoàng hậu Marie Antoinette KHÔNG nói câu này. Có thể Jean-Jacques Rousseau sống vào thế kỷ XVIII đã dịch sai. Một số sử gia khác suy đoán chủ nhân câu nói có thể là Maria Theresa – một phụ nữ quý tộc gốc Tây Ban Nha đã kết hôn với Louis XIV chứ không phải Marie Antoinette. Mặt khác, một số chuyên gia lại cho rằng hoàng hậu Marie Antoinette thực sự đã nói câu nói gây tranh cãi trên. Điều này càng khiến hình ảnh của bà bị ảnh hưởng nghiêm trọng.
Nguồn: kenh14.vn