Nguyễn Lê Hoàng Phúc - sinh viên khóa 13 Marie Curie, ngành Hóa học USTH, chính là cái tên đầu tiên trong hệ Song bằng của trường Đại học Khoa học và Công nghệ Hà Nội (USTH). Sau 2 năm cày cuốc tại USTH, bạn ấy vừa hoàn thành năm thứ 3 tại Đại học Paris-Est Créteil Val de Marne (UPEC – Paris 12) với thành tích khủng!
Giờ thì mình đang ở chế độ "nghỉ ngơi" trước khi lên đường chinh phục tấm bằng Thạc sĩ Chemical NanoEngineering (CNE) với học bổng Erasmus Mundus xịn sò. Trong lúc rảnh rỗi này, mình muốn chia sẻ câu chuyện "du học sinh chân chất" của bản thân cho các bạn tham khảo nhé!
Từ "tắc kè hoa" nhỏ đến quyết định lớn
Hồi bé, mình là đứa trẻ kiểu "hôm nay thích cái này, mai thích cái kia" - từ vẽ vời, nghe nhạc, xem phim đến toán học, ngắm thiên nhiên... đủ cả! Không phải dân "ipad kid", tuổi thơ mình gắn liền với làng Phương Liệt, chạy nhảy ngoài trời, trồng cây nuôi chim - những trải nghiệm này có lẽ đã âm thầm dẫn mình đến với khoa học.
Lên cấp 2 ở Đoàn Thị Điểm, mình bắt đầu làm quen với nhịp học cận chuyên. Turning point đến khi học thêm Hóa với cô giáo gần nhà - người đã "mở mang tầm mắt" cho mình về môn học này. Lớp 8 thi vào đội tuyển Hóa, tham gia vòng quận rồi thành phố, tuy không đạt giải nhưng đó là nền tảng cho sau này.
Cấp 3 vào được chuyên Hóa Chu Văn An - nơi literally mở ra cả một thế giới mới: kiến thức xịn xò, hội bạn cùng đam mê, và đặc biệt là Chu Văn An Science Club (CSC) - nơi mình "cày" suốt 4 năm. Ở đây, mình học được cách nhìn Hóa học qua góc nhìn đời thường, vừa học vừa chơi cực kỳ creative!
Một hôm lướt web, mình đọc được bài viết về chiếc "lá nhân tạo" của thầy Trần Đình Phong - Phó Hiệu trưởng kiêm Trưởng khoa Khoa học Cơ bản và Ứng dụng USTH. Công trình này nghiên cứu cách khai thác ánh sáng mặt trời để tạo ra nhiên liệu hydro (H2) sạch từ nước - nghe xịn không? Câu chuyện đó đã truyền lửa cực mạnh, khiến mình quyết định chọn USTH cho hành trình tiếp theo!
Giai đoạn "cày không ngừng nghỉ" tại USTH
Tại USTH, mình ấn tượng với chương trình học tích hợp đa môn, focus vào thực hành và nghiên cứu. Shoutout đặc biệt đến cô Nguyễn Thị Quyên - người đã truyền cảm hứng và guide mình tận tâm từ những ngày đầu. Hai năm đầu là thời gian "cày cuốc" thực sự: từ kiến thức đại cương đến chuyên ngành, được thực hành trên toàn bộ thiết bị hiện đại (GC, HPLC, ICP-MS, glovebox...). Skill mềm như thuyết trình, làm nhóm, quản lý thời gian cũng được rèn qua từng bài tập, đồ án.
Các project năm hai là highlight lớn: tự mình setup thí nghiệm với nano bạc, MoSx, học cách đọc tài liệu và triển khai từ ý tưởng thành hiện thực. Nhờ cày không ngừng, mình đứng top 1 ngành Hóa hai năm liền, ẵm học bổng khuyến học và học bổng xuất sắc hệ Song bằng!
Tiếng Anh thì đã ok, nhưng để chuẩn bị sang Pháp, mình phải "train thêm" tiếng Pháp. Các thầy cô ở Trung tâm Ngoại ngữ FLC (USTH), đặc biệt là cô Trần Thị Phương Thảo - Giám đốc Trung tâm, không chỉ giúp mình "survive" ở xứ người mà còn hiểu thêm về văn hóa - tư duy người Pháp. Với 15 tháng "nhúng mình" vào tiếng Pháp liên tục (nghe podcast, đổi ngôn ngữ điện thoại, nói tiếng Pháp mỗi ngày...), mình pass được Delf B2 - một challenge không nhỏ đâu nha!
Ngoài ra, mình còn active trong Câu lạc bộ Hỗ trợ học tập (USTH LS – Learning Support Club). CLB này hoạt động với mục tiêu share kiến thức, support học tập và tạo cộng đồng học thuật positive trong trường. Hoạt động trong CLB và đồng hành cùng các bạn cũng là cách mình "ôn bài" và trưởng thành hơn mỗi ngày.
Sang Pháp rồi lại tiếp tục... cày!
Năm học tại UPEC bắt đầu với đủ thứ khó khăn: rào cản ngôn ngữ, môi trường mới, lịch học dày đặc. Nhưng nhờ prep kỹ và giữ thói quen "cứng đầu học đủ thứ", mình nhanh chóng bắt được nhịp với lớp học toàn tiếng Pháp.
Culture shock nhất là kỳ thi - hệ thống giáo dục Pháp yêu cầu nhồi nhét rất nhiều trong thời gian ngắn, thi 6-8 môn chỉ trong 2-4 ngày! Nhưng bằng sự kiên trì, mình đã vượt qua và xếp hạng 4/47 sinh viên ngành Hóa tại UPEC - một achievement mà mình tự hào lắm!
Hai tháng thực tập với thầy Christophe Pichon và cô Nguyễn Hà Vinh Lâm là giai đoạn memorable nhất. Mình học được nhiều kỹ năng thí nghiệm mới, cách sử dụng các công cụ quen thuộc trong lab theo cách hoàn toàn khác, và điều vui nhất là lần đầu được "sờ" máy cộng hưởng từ hạt nhân (NMR) tự do và nhiều đến vậy! Ngoài tổng hợp hữu cơ, đó cũng là lần đầu mình tiếp xúc với nghiên cứu cơ chế phản ứng dựa trên lý thuyết phiếm hàm mật độ (DFT) - một phương pháp tính toán nghiên cứu cấu trúc điện tử. Đây là phần hoàn toàn mới, chưa từng có trong chương trình học, và cũng là lúc định hướng tương lai của mình lại thay đổi thêm một lần nữa!
Mình quyết định viết và bảo vệ luận án hoàn toàn bằng tiếng Pháp - tự "tăng độ khó cho game" luôn! Sau buổi bảo vệ sáng 13/06/2025, bữa trưa hôm đó là bữa ăn nhẹ nhàng nhưng cũng trống rỗng nhất trong cả năm qua. Lúc đó mình nghĩ về công sức của bản thân và các bạn bè, thầy cô; mừng vì đã trải qua một năm khá smooth, nhưng cũng tiếc vì hành trình này không thể rewind lại được nữa...
Không chỉ học mà còn "phượt" nữa!
Ngoài giờ học, mình cũng "bay nhảy" khắp nơi! Paris với hệ thống tàu điện như mạng nhện không làm khó mình được đâu. Thay vào đó, mình còn "rèn luyện" sức khỏe khi đi bộ mấy cây số mỗi ngày, có hôm đi bộ 4-5km chỉ để đổi tuyến cho vui!
Mình học nấu ăn vì không hợp đồ ăn Âu. Tuần nào cũng lặn lội đến quận 13 mua nguyên liệu châu Á. Từ cơm đơn giản đến pad Thái, bún đậu, lòng rán... - tất cả là cách giữ connection với quê nhà giữa vùng đất xa lạ
Paris là thiên đường của bảo tàng và công viên - và best part là đa số free cho người dưới 26 tuổi! Mình từng dạo sông Seine với cốc trà sữa trong tay, ngồi "chạy deadline" giữa công viên, đi thăm các bảo tàng lớn nhỏ (Louvre, Panthéon, nhà của Victor Hugo...) và cả những nơi lặng lẽ mà chill phết!
Ngoài Paris, mình còn tranh thủ "nhảy" sang Rennes, Saint-Malo (biển đẹp muốn xỉu), Cologne và Münster (Đức), hay Amsterdam (Hà Lan) - thành phố mình quay lại tới hai lần. Mỗi chuyến đi là cơ hội khám phá bản thân và trưởng thành. Có lần chỉ rảnh một ngày cuối tuần, tụi mình bắt xe Flixbus đi đêm, dạo chơi ăn uống ở thành phố mới, rồi về sáng hôm sau tiếp tục đi học. Những chuyến đi không cần xa hoa, chỉ cần một ngày dạo phố, ăn món mới, chụp vài tấm hình - nhưng chính những điều giản dị đó lại khiến hành trình thêm trọn vẹn!
Tắc kè hoa chuẩn bị "nhảy" tiếp
Do yếu tố di truyền, những đêm trắng với cà phê và stress xử lý nhiều việc cùng lúc đã khiến mình gặp vấn đề về đường tiêu hóa. Sau nhiều lần khám, điều trị thuốc, phẫu thuật và dùng kháng sinh, mình nhận ra việc dùng thuốc liều cao như ở Việt Nam không tốt cho sức khỏe lâu dài. Vì thế, mình muốn góp sức nghiên cứu các phương pháp giảm lượng thuốc "nạp" vào cơ thể và tăng hiệu suất hấp thụ. Và học thạc sĩ các ngành liên quan là một trong những con đường để đạt được mục tiêu đó!
Trước CNE, mình cũng đã tìm hiểu và apply nhiều chương trình. Quá trình nộp hồ sơ gian nan lắm, nhưng may có những người đồng hành tuyệt vời như chị Lại Phương Mai, anh Hoàng Huy Tú, anh Trần Bửu Đăng, chị Lê Hoàng Lan - những mentor "có tâm, có tầm". Cùng với các thầy cô từ USTH và UPEC, mình hoàn thành bài luận trình bày định hướng rõ ràng, nhận được thư giới thiệu và cuối cùng - chạm tay vào học bổng Erasmus Mundus danh giá!
Lời nhắn từ "tắc kè hoa"
Mình không phải người giỏi nhất, nhưng luôn cố gắng hết mình và không ngừng thay đổi. Với các bạn sinh viên USTH, đặc biệt là hệ Song bằng: hãy tò mò, hãy chủ động, hãy tự tìm câu trả lời cho chính mình. Đừng ngại cày cuốc, đừng sợ nhảy ra khỏi comfort zone - vì "tắc kè hoa" nào rồi cũng sẽ lớn lên và rực rỡ theo cách riêng của mình thôi!
Nguồn: svvn.tienphong.vn