Năm 2025 bắt đầu với drama kinh hoàng trong làng xe Trung Quốc Không còn chỉ là chuyện cạnh tranh giá hay giảm giá sập sàn nữa, giờ đây những cái tên quen thuộc đang phải đóng cửa hàng loạt đại lý, để lại khách hàng... bơ vơ với chiếc xe không biết đem đi bảo hành ở đâu. Đặc biệt tại Thái Lan - thị trường xe điện số 1 Đông Nam Á, thương hiệu Neta từng rất hot giờ đang trong tình trạng khó khăn cực độ do không đủ sức sản xuất theo yêu cầu để nhận trợ cấp từ chính phủ.
Theo Reuters, Neta fail mất tiêu vì không đạt chỉ tiêu sản xuất theo chương trình hỗ trợ, khiến khoản tiền từ chính phủ bị "đóng băng", các đại lý nổi điên kiện đòi bồi thường, trong khi công ty mẹ Zhejiang Hozon New Energy ở Trung Quốc đã phải nộp đơn phá sản rồi Thị phần Neta tại Thái Lan giảm thảm hại, phản ánh áp lực cạnh tranh khủng khiếp với các nhà sản xuất nhỏ lẻ. Điều đau đầu nhất là đại lý - những người phải gánh chi phí mặt bằng, nhân sự, tồn kho - trở thành "mắt xích yếu nhất" khi kế hoạch mở rộng gặp vấn đề. Hệ quả? Khách hàng không biết đi đâu để bảo hành xe!
Các tổ chức bảo vệ người tiêu dùng ở Thái Lan ghi nhận số lượng khiếu nại tăng vọt liên quan đến xe Neta - từ thiếu phụ tùng thay thế đến trung tâm dịch vụ đóng cửa bất ngờ. The Nation dẫn nguồn từ Hội đồng Người tiêu dùng Thái Lan cho biết vấn đề đã âm ỉ từ 2024 và bùng phát mạnh năm 2025 khi công ty mẹ gặp khó về tài chính. Nhiều trường hợp khách hàng phải tự lo liệu sửa xe vì không tìm được dịch vụ chính hãng Điều này cho thấy khi hãng xe gặp vấn đề tài chính, quyền lợi của khách hàng có thể bay màu chỉ sau vài tuần!
Drama không chỉ có Neta: BYD cũng "gặp nạn" ở Sơn Đông
Case của Neta ở Thái Lan không phải là duy nhất đâu nhé! Sau khi Hozon nộp đơn phá sản tháng 6, nhiều cửa hàng Neta tại Thượng Hải cũng đóng cửa theo, làm dấy lên lo ngại về khả năng duy trì chuỗi dịch vụ. Các chuyên gia ở Thái Lan còn cảnh báo nguy cơ hãng rút khỏi Malaysia và Singapore, khiến khách hàng đã mua xe ở đó đối mặt với rủi ro mất bảo hành.
Plot twist: ngay cả ông lớn BYD cũng không thoát! Theo Reuters, Qiancheng Holdings - một nhà phân phối lớn của BYD tại tỉnh Sơn Đông, Trung Quốc - phải đóng cửa hơn 20 đại lý ở các thành phố như Tế Nam và Uy Phòng, bỏ lại hơn một nghìn khách hàng chưa được bảo hành và dịch vụ. BYD giải thích là do đối tác mở rộng quá "lố", nhưng với khách hàng thì điều này có nghĩa là: dù là hãng đầu bảng, mô hình đại lý vẫn có rủi ro cao nếu đại lý địa phương khủng hoảng tiền mặt.
Các startup hay brand ngách thì còn khổ hơn. HiPhi - thương hiệu xe điện cao cấp của Human Horizons - tuy đã nhận được cứu trợ tài chính từ nhà đầu tư mới vào tháng 5/2025, nhưng vài tuần sau vẫn vướng đầy tranh chấp pháp lý. Một thương vụ chuyển nhượng không có nghĩa là mạng lưới dịch vụ sẽ ổn định ngay, và khách hàng hiện tại vẫn phải chờ phụ tùng mãi hoặc không được cập nhật phần mềm.
Còn Aiways ở châu Âu phải pivot luôn: từ 1/11/2025, bảo hành không còn giới hạn ở chuỗi A.T.U. mà mở rộng cho bất kỳ xưởng nào đủ tiêu chuẩn, với chi phí do Aiways châu Âu chi trả trực tiếp. Move này cho thấy nỗ lực giữ chân khách hàng khi mạng lưới chính hãng bị thu hẹp.
Nguyên nhân sâu xa: từ "nhồi xe" đến sập dịch vụ sau bán
Nếu chỉ nhìn vào doanh số hàng tháng thì mọi chuyện có vẻ là cuộc đua giành thị phần bằng giá. Nhưng khi đào sâu vào chuỗi cung ứng bán lẻ, bạn sẽ thấy cơ chế dẫn đến "điểm sập" của đại lý khá giống nhau. Khi thị trường chậm lại và lợi nhuận mỏng đi, các hãng thường giao nhiều xe về đại lý để ghi nhận doanh số theo KPI nội bộ, trong khi chi phí tài chính của đại lý tăng vọt vì lãi vay, thuê mặt bằng và tồn kho
Chỉ cần chương trình ưu đãi của nhà nước thay đổi tiến độ giải ngân, hoặc nhà thầu lắp ráp chậm tiến độ, dòng tiền của đại lý sẽ căng như dây đàn ngay lập tức. Case Neta ở Thái Lan là minh chứng: hãng không đạt cam kết sản xuất nên khoản hỗ trợ của chính phủ bị hoãn, dẫn đến khiếu nại và kiện cáo từ đại lý.
Điểm khác biệt của thời đại xe điện là dịch vụ sau bán không chỉ là phụ tùng cơ khí mà còn bao gồm nền tảng phần mềm, server cho các bản cập nhật OTA, dữ liệu bản đồ sạc và cấu hình hỗ trợ lái. Khi hãng cắt giảm chi phí hạ tầng số hoặc đổi nhà cung cấp, việc cập nhật có thể bị gián đoạn dù cửa hàng vẫn còn biển hiệu
User có thể phải đối mặt cả hai rủi ro: không tìm được chỗ thay linh kiện chính hãng đúng hạn, đồng thời thiếu bản vá phần mềm cho hệ thống điện-điện tử. Đây là lý do các cơ quan bảo vệ người tiêu dùng ở Thái Lan cảnh báo sớm về tình trạng trung tâm dịch vụ đóng cửa và phụ tùng khan hiếm, với nhiều người dùng phải tự lo sửa chữa.
Lời khuyên cho người mua: check "sức khỏe" mạng lưới trước khi check thông số xe
Từ các case điển hình trên, điều quan trọng nhất với người mua xe Trung Quốc là phải xem xét năng lực hậu mãi của pháp nhân tại nước sở tại như một tiêu chí ngang hàng với thông số kỹ thuật và giá bán. Ở mức tối thiểu, bạn cần xác định rõ:
• Pháp nhân nào chịu trách nhiệm bảo hành
• Mạng lưới trung tâm dịch vụ thực tế có những điểm nào đang hoạt động
• Thời gian chờ phụ tùng trung bình
• Các điều khoản về cập nhật phần mềm có ràng buộc máy chủ đặt ở đâu
Khi một brand mới tham gia thị trường, nên ưu tiên các cấu hình đã phổ biến trong nội địa và có dữ liệu kỹ thuật rộng, vì chuỗi cung ứng phụ tùng sẽ dễ đảm bảo hơn so với những cấu hình hiếm
Với xe điện hoặc xe lai sạc, kiểm tra lộ trình cập nhật phần mềm cho hệ thống pin, bộ điều khiển công suất, quản lý nhiệt và bản đồ sạc cũng quan trọng không kém kiểm tra cơ khí. Những thay đổi mô hình kinh doanh như chuyển từ bán qua chuỗi độc quyền sang cho phép bất kỳ xưởng đủ chuẩn xử lý bảo hành có thể là tín hiệu tích cực, nhưng cũng đòi hỏi người dùng phải nắm rõ quy trình phê duyệt và thời gian giải quyết để tránh tranh chấp.
Ở góc độ cơ quan quản lý và hiệp hội người tiêu dùng, các vụ việc như Neta ở Thái Lan cho thấy cần có cơ chế cảnh báo sớm khi mạng lưới dịch vụ có dấu hiệu đóng cửa, đồng thời quy định rõ nghĩa vụ dự phòng phụ tùng và thời gian đáp ứng bảo hành tối đa khi doanh nghiệp tái cấu trúc.
Bottom line: chất lượng xe là quan trọng, nhưng dịch vụ và pháp nhân mới là then chốt
Những gì xảy ra từ đầu 2025 đến giờ cho thấy "khó khăn tài chính" không chỉ là con số trên báo cáo mà có thể biến thành drama đời thường: cửa hàng đóng cửa, hotline không liên lạc được, phụ tùng không về đúng hẹn, app xe không cập nhật, và cuối cùng là giấy bảo hành thành giấy lộn
Neta tại Thái Lan là ví dụ điển hình của việc mở rộng nhanh nhưng hụt hơi trước điều kiện ưu đãi và năng lực tài chính, kéo theo toàn bộ hệ thống đại lý sụp đổ. Vụ nhà phân phối lớn của BYD ở Sơn Đông đóng cửa hơn 20 đại lý nhắc nhở rằng rủi ro này tồn tại ngay cả với những hãng dẫn đầu, khi mô hình bán hàng qua đại lý chịu áp lực từ chiến tranh giá và xu hướng chuyển sang bán trực tiếp.
Với các startup, câu chuyện còn phức tạp hơn vì phải đồng thời xoay xở vốn, sản xuất, dịch vụ và nền tảng số; một deal cứu trợ hay đổi chủ chưa đủ để đảm bảo trải nghiệm sau bán của khách hàng được liền mạch trở lại. Trong bối cảnh đó, lựa chọn thông minh của người mua là ưu tiên hệ sinh thái dịch vụ vững chắc, đọc kỹ "sức khỏe" pháp nhân phân phối tại nước sở tại, và coi bảo hành - phụ tùng - cập nhật là tiêu chí ngang hàng với hiệu năng hay giá bán.
Nguồn: genk.vn
Theo Reuters, Neta fail mất tiêu vì không đạt chỉ tiêu sản xuất theo chương trình hỗ trợ, khiến khoản tiền từ chính phủ bị "đóng băng", các đại lý nổi điên kiện đòi bồi thường, trong khi công ty mẹ Zhejiang Hozon New Energy ở Trung Quốc đã phải nộp đơn phá sản rồi Thị phần Neta tại Thái Lan giảm thảm hại, phản ánh áp lực cạnh tranh khủng khiếp với các nhà sản xuất nhỏ lẻ. Điều đau đầu nhất là đại lý - những người phải gánh chi phí mặt bằng, nhân sự, tồn kho - trở thành "mắt xích yếu nhất" khi kế hoạch mở rộng gặp vấn đề. Hệ quả? Khách hàng không biết đi đâu để bảo hành xe!
Các tổ chức bảo vệ người tiêu dùng ở Thái Lan ghi nhận số lượng khiếu nại tăng vọt liên quan đến xe Neta - từ thiếu phụ tùng thay thế đến trung tâm dịch vụ đóng cửa bất ngờ. The Nation dẫn nguồn từ Hội đồng Người tiêu dùng Thái Lan cho biết vấn đề đã âm ỉ từ 2024 và bùng phát mạnh năm 2025 khi công ty mẹ gặp khó về tài chính. Nhiều trường hợp khách hàng phải tự lo liệu sửa xe vì không tìm được dịch vụ chính hãng Điều này cho thấy khi hãng xe gặp vấn đề tài chính, quyền lợi của khách hàng có thể bay màu chỉ sau vài tuần!
Drama không chỉ có Neta: BYD cũng "gặp nạn" ở Sơn Đông
Case của Neta ở Thái Lan không phải là duy nhất đâu nhé! Sau khi Hozon nộp đơn phá sản tháng 6, nhiều cửa hàng Neta tại Thượng Hải cũng đóng cửa theo, làm dấy lên lo ngại về khả năng duy trì chuỗi dịch vụ. Các chuyên gia ở Thái Lan còn cảnh báo nguy cơ hãng rút khỏi Malaysia và Singapore, khiến khách hàng đã mua xe ở đó đối mặt với rủi ro mất bảo hành.
Plot twist: ngay cả ông lớn BYD cũng không thoát! Theo Reuters, Qiancheng Holdings - một nhà phân phối lớn của BYD tại tỉnh Sơn Đông, Trung Quốc - phải đóng cửa hơn 20 đại lý ở các thành phố như Tế Nam và Uy Phòng, bỏ lại hơn một nghìn khách hàng chưa được bảo hành và dịch vụ. BYD giải thích là do đối tác mở rộng quá "lố", nhưng với khách hàng thì điều này có nghĩa là: dù là hãng đầu bảng, mô hình đại lý vẫn có rủi ro cao nếu đại lý địa phương khủng hoảng tiền mặt.
Các startup hay brand ngách thì còn khổ hơn. HiPhi - thương hiệu xe điện cao cấp của Human Horizons - tuy đã nhận được cứu trợ tài chính từ nhà đầu tư mới vào tháng 5/2025, nhưng vài tuần sau vẫn vướng đầy tranh chấp pháp lý. Một thương vụ chuyển nhượng không có nghĩa là mạng lưới dịch vụ sẽ ổn định ngay, và khách hàng hiện tại vẫn phải chờ phụ tùng mãi hoặc không được cập nhật phần mềm.
Còn Aiways ở châu Âu phải pivot luôn: từ 1/11/2025, bảo hành không còn giới hạn ở chuỗi A.T.U. mà mở rộng cho bất kỳ xưởng nào đủ tiêu chuẩn, với chi phí do Aiways châu Âu chi trả trực tiếp. Move này cho thấy nỗ lực giữ chân khách hàng khi mạng lưới chính hãng bị thu hẹp.
Nguyên nhân sâu xa: từ "nhồi xe" đến sập dịch vụ sau bán
Nếu chỉ nhìn vào doanh số hàng tháng thì mọi chuyện có vẻ là cuộc đua giành thị phần bằng giá. Nhưng khi đào sâu vào chuỗi cung ứng bán lẻ, bạn sẽ thấy cơ chế dẫn đến "điểm sập" của đại lý khá giống nhau. Khi thị trường chậm lại và lợi nhuận mỏng đi, các hãng thường giao nhiều xe về đại lý để ghi nhận doanh số theo KPI nội bộ, trong khi chi phí tài chính của đại lý tăng vọt vì lãi vay, thuê mặt bằng và tồn kho
Chỉ cần chương trình ưu đãi của nhà nước thay đổi tiến độ giải ngân, hoặc nhà thầu lắp ráp chậm tiến độ, dòng tiền của đại lý sẽ căng như dây đàn ngay lập tức. Case Neta ở Thái Lan là minh chứng: hãng không đạt cam kết sản xuất nên khoản hỗ trợ của chính phủ bị hoãn, dẫn đến khiếu nại và kiện cáo từ đại lý.
Điểm khác biệt của thời đại xe điện là dịch vụ sau bán không chỉ là phụ tùng cơ khí mà còn bao gồm nền tảng phần mềm, server cho các bản cập nhật OTA, dữ liệu bản đồ sạc và cấu hình hỗ trợ lái. Khi hãng cắt giảm chi phí hạ tầng số hoặc đổi nhà cung cấp, việc cập nhật có thể bị gián đoạn dù cửa hàng vẫn còn biển hiệu
User có thể phải đối mặt cả hai rủi ro: không tìm được chỗ thay linh kiện chính hãng đúng hạn, đồng thời thiếu bản vá phần mềm cho hệ thống điện-điện tử. Đây là lý do các cơ quan bảo vệ người tiêu dùng ở Thái Lan cảnh báo sớm về tình trạng trung tâm dịch vụ đóng cửa và phụ tùng khan hiếm, với nhiều người dùng phải tự lo sửa chữa.
Lời khuyên cho người mua: check "sức khỏe" mạng lưới trước khi check thông số xe
Từ các case điển hình trên, điều quan trọng nhất với người mua xe Trung Quốc là phải xem xét năng lực hậu mãi của pháp nhân tại nước sở tại như một tiêu chí ngang hàng với thông số kỹ thuật và giá bán. Ở mức tối thiểu, bạn cần xác định rõ:
• Pháp nhân nào chịu trách nhiệm bảo hành
• Mạng lưới trung tâm dịch vụ thực tế có những điểm nào đang hoạt động
• Thời gian chờ phụ tùng trung bình
• Các điều khoản về cập nhật phần mềm có ràng buộc máy chủ đặt ở đâu
Khi một brand mới tham gia thị trường, nên ưu tiên các cấu hình đã phổ biến trong nội địa và có dữ liệu kỹ thuật rộng, vì chuỗi cung ứng phụ tùng sẽ dễ đảm bảo hơn so với những cấu hình hiếm
Với xe điện hoặc xe lai sạc, kiểm tra lộ trình cập nhật phần mềm cho hệ thống pin, bộ điều khiển công suất, quản lý nhiệt và bản đồ sạc cũng quan trọng không kém kiểm tra cơ khí. Những thay đổi mô hình kinh doanh như chuyển từ bán qua chuỗi độc quyền sang cho phép bất kỳ xưởng đủ chuẩn xử lý bảo hành có thể là tín hiệu tích cực, nhưng cũng đòi hỏi người dùng phải nắm rõ quy trình phê duyệt và thời gian giải quyết để tránh tranh chấp.
Ở góc độ cơ quan quản lý và hiệp hội người tiêu dùng, các vụ việc như Neta ở Thái Lan cho thấy cần có cơ chế cảnh báo sớm khi mạng lưới dịch vụ có dấu hiệu đóng cửa, đồng thời quy định rõ nghĩa vụ dự phòng phụ tùng và thời gian đáp ứng bảo hành tối đa khi doanh nghiệp tái cấu trúc.
Bottom line: chất lượng xe là quan trọng, nhưng dịch vụ và pháp nhân mới là then chốt
Những gì xảy ra từ đầu 2025 đến giờ cho thấy "khó khăn tài chính" không chỉ là con số trên báo cáo mà có thể biến thành drama đời thường: cửa hàng đóng cửa, hotline không liên lạc được, phụ tùng không về đúng hẹn, app xe không cập nhật, và cuối cùng là giấy bảo hành thành giấy lộn
Neta tại Thái Lan là ví dụ điển hình của việc mở rộng nhanh nhưng hụt hơi trước điều kiện ưu đãi và năng lực tài chính, kéo theo toàn bộ hệ thống đại lý sụp đổ. Vụ nhà phân phối lớn của BYD ở Sơn Đông đóng cửa hơn 20 đại lý nhắc nhở rằng rủi ro này tồn tại ngay cả với những hãng dẫn đầu, khi mô hình bán hàng qua đại lý chịu áp lực từ chiến tranh giá và xu hướng chuyển sang bán trực tiếp.
Với các startup, câu chuyện còn phức tạp hơn vì phải đồng thời xoay xở vốn, sản xuất, dịch vụ và nền tảng số; một deal cứu trợ hay đổi chủ chưa đủ để đảm bảo trải nghiệm sau bán của khách hàng được liền mạch trở lại. Trong bối cảnh đó, lựa chọn thông minh của người mua là ưu tiên hệ sinh thái dịch vụ vững chắc, đọc kỹ "sức khỏe" pháp nhân phân phối tại nước sở tại, và coi bảo hành - phụ tùng - cập nhật là tiêu chí ngang hàng với hiệu năng hay giá bán.
Nguồn: genk.vn