Thật sự mà nói, con số 189 người chết vì làm việc quá sức tại Nhật Bản năm ngoái nghe đã thấy xót xa rồi, nhưng thực tế còn cao hơn thế nhiều nữa các bạn ạ
Ở xứ sở hoa anh đào, khái niệm "work-life balance" (cân bằng công việc - cuộc sống) từ lâu đã trở thành thứ xa xỉ lắm rồi. Nhưng có một từ mà người Nhật nào cũng biết rõ: "karoshi" - chết vì làm việc quá vất vả. Nghe mà rùng mình luôn
Đây chính là hậu quả nặng nề của văn hóa làm việc toxic tại đất nước này. Nhưng mà mỗi năm vẫn có hàng trăm, thậm chí hàng nghìn người ra đi vì lý do này. Kiyotaka Serizawa chính là một trong những trường hợp đau lòng đó.
Một năm trước, vào tháng 7, anh chàng 34 tuổi này đã tự tử sau khi làm việc điên cuồng: 90 giờ trong 1 tuần. Đó cũng là tuần cuối cùng của anh trên đời
"Đồng nghiệp của nó nói rằng thằng bé làm việc cực kỳ chăm chỉ", cha của Kiyotaka là ông Kiyoshi Serizawa chia sẻ trong một cuộc phỏng vấn. "Họ nói rằng chưa bao giờ thấy ai làm việc chăm chỉ như nó."
Tại Nhật Bản, việc cày cuốc nhiều giờ liên tục đã trở thành chuyện bình thường rồi. Nó bắt đầu từ những năm 1970 khi thu nhập người dân còn thấp và họ muốn làm mọi thứ để cải thiện cuộc sống.
Trải qua các cuộc khủng hoảng kinh tế và đợt cắt giảm nhân sự, lao động Nhật Bản càng phải cố gắng hơn để giữ được chỗ đứng trong công ty.
"Trong các công ty Nhật Bản, làm thêm giờ đã trở thành điều hiển nhiên rồi. Nó thậm chí còn là một phần của thời gian làm việc", giáo sư Koji Morioka tại đại học Kansai chia sẻ. "Không có ai ép bạn đâu, nhưng bạn cảm thấy mình phải làm thôi".
Mặc dù thời gian làm việc chỉ là 40 giờ/tuần thôi, nhưng nhiều người lo sợ rằng nếu họ chỉ làm đủ số giờ đó sẽ bị đánh giá thấp.
Vì vậy, OT (overtime) đã trở thành một phần trong cuộc sống của họ rồi. Và đương nhiên là không ai trả thêm tiền cho những giờ làm đó, nếu không phải do sếp yêu cầu nhé!
Chính vì thế, nhiều nhân viên nam đã gặp phải các vấn đề như đột quỵ, trụy tim, thậm chí là tự tử luôn. Năm ngoái, có khoảng 189 người đã mất mạng vì công việc.
Tuy nhiên, các chuyên gia cho rằng con số thực tế còn cao hơn rất nhiều nữa.
Điều đáng lo ngại hơn cả là đa số nạn nhân đều còn rất trẻ, chỉ ngoài 20 tuổi thôi. Ở Nhật Bản, chuyện người trẻ bị đau tim không còn là chuyện hiếm gặp nữa rồi các bạn ạ
Thông thường, nếu một nhân viên được xác định qua đời do "karoshi", gia đình nạn nhân sẽ được bồi thường một khoản tiền. Nhưng mà chỉ có 1/3 số đơn xin tiền bồi thường được chấp nhận tại Nhật Bản thôi. Rõ ràng là các công ty không muốn thừa nhận việc nhân viên chết do làm việc quá sức rồi đó.
Kiyotaka đã được xác định là chết vì áp lực công việc vào tháng trước. Thực tế là dù đã xin nghỉ 1 năm trước khi diễn ra cái chết thương tâm, sếp vẫn không cho anh nghỉ việc.
Vì vậy, anh vẫn phải tiếp tục cày cuốc. Thỉnh thoảng, Kiyotaka có ghé qua nhà bố mẹ để ngủ.
"Tôi thường phải đến bên giường nó ngủ để kiểm tra xem tim nó còn đập không", bà Mitsuko Serizawa, mẹ của anh cho biết.
Cuối cùng, khi không chịu nổi áp lực công việc, Kiyotaka đã tự tử trong xe ô tô của mình vào ngày 26/7
Theo quy định pháp luật, người lao động Nhật Bản được nghỉ phép 20 ngày cho 1 năm. Tuy nhiên, phần lớn họ còn không nghỉ tới 1 nửa số ngày phép đó luôn!
Chính phủ đang cố gắng khuyến khích người dân nghỉ ít nhất 70% số ngày nghỉ được phép.
Bên cạnh đó, tình trạng karoshi có xu hướng xấu đi do sự yếu kém của công đoàn khi họ chỉ quan tâm tới việc tăng lương mà không nghĩ tới chuyện giảm giờ làm cho người lao động.
Nhiều người sau khi tốt nghiệp đại học xác định luôn là sẽ làm ở đó cho tới khi nghỉ hưu.
"Tại các quốc gia như Mỹ, mọi người có sự tự do lựa chọn công việc mình thích và nhảy việc thoải mái. Tuy nhiên, ở Nhật Bản, nhân viên thường gắn bó với công ty suốt cuộc đời nên gần như họ khó có cơ hội để chuyển đi chỗ khác", ông Kurroda, giáo sư đại học Meiji cho biết.
Nguồn: soha.vn