Các nhà khoa học vừa khui được bằng chứng cổ nhất thế giới về con vi khuẩn Treponema pallidum từ một bộ hài cốt siêu cổ, và câu chuyện này hơi... drama đấy!
Nghiên cứu mới đăng trên tạp chí Science do tiến sĩ Davide Bozzi từ Đại học Lausanne (Thụy Sĩ) dẫn đầu đã thành công phân lập bộ gene của vi khuẩn Treponema pallidum lâu đời nhất từ hài cốt của một người săn bắn hái lượm được chôn ở Colombia từ 5.500 năm trước. Nghe mà choáng!
Để anh em rõ nha, con vi khuẩn Treponema pallidum này chính là thủ phạm gây ra bệnh giang mai – một bệnh lây qua đường tình dục vẫn đang rất nguy hiểm đến tận bây giờ. Thậm chí, bệnh này đang có dấu hiệu "comeback" mạnh trên toàn cầu trong 10 năm qua luôn.
Plot twist ở đây là bộ xương 5.500 tuổi tìm được ở Colombia lại không có vết tích tổn thương rõ ràng nào (trong khi xương của người bị giang mai thường trông rất đáng sợ, như bị mối ăn ý). Nhưng những bộ xương khác trong khu vực – có thể cũng từng mắc bệnh – thì lại có các dấu hiệu đó.
Khi phân tích bộ gene mới này (được đặt tên là TE1-3), team nghiên cứu phát hiện nó thuộc một dòng dõi hoàn toàn khác biệt so với tất cả các phân loài Treponema pallidum đã biết đến giờ. Các phép tính cho thấy TE1-3 đã tách khỏi các dòng dõi hiện tại từ khoảng 13.700 năm trước!
Điều này có nghĩa là vi khuẩn này đã bắt đầu "hoạt động" ở châu Mỹ sớm hơn hàng ngàn năm so với những gì chuyên gia từng nghĩ – cụ thể là sớm hơn ít nhất 3.000 năm luôn.
Không chỉ vậy, team nghiên cứu còn tìm thấy dấu vết của con vi khuẩn này trên một bộ hài cốt chôn vào khoảng năm 1000 sau Công nguyên ở Chile và một số hài cốt khác được chôn từ năm 350 trước Công nguyên đến năm 570 sau Công nguyên ở Brazil nữa.
Vậy là vi khuẩn này đã có mặt ở châu Mỹ từ lâu lắm rồi, trước cả chuyến thám hiểm của Columbus. Có thể nó đã theo các chuyến hải trình cổ đại lây lan sang các lục địa khác, tạo thành dịch bệnh kinh hoàng luôn.
Nghiên cứu này không chỉ giúp chúng ta biết giang mai có nguồn gốc từ đâu thôi đâu. Việc so sánh bộ gen cổ xưa của vi khuẩn chi Treponema với dữ liệu di truyền hiện đại có thể giúp định hướng các chiến lược kiểm soát bệnh nhiễm trùng giang mai hiệu quả hơn nữa.
Nguồn: soha.vn
Nghiên cứu mới đăng trên tạp chí Science do tiến sĩ Davide Bozzi từ Đại học Lausanne (Thụy Sĩ) dẫn đầu đã thành công phân lập bộ gene của vi khuẩn Treponema pallidum lâu đời nhất từ hài cốt của một người săn bắn hái lượm được chôn ở Colombia từ 5.500 năm trước. Nghe mà choáng!
Để anh em rõ nha, con vi khuẩn Treponema pallidum này chính là thủ phạm gây ra bệnh giang mai – một bệnh lây qua đường tình dục vẫn đang rất nguy hiểm đến tận bây giờ. Thậm chí, bệnh này đang có dấu hiệu "comeback" mạnh trên toàn cầu trong 10 năm qua luôn.
Plot twist ở đây là bộ xương 5.500 tuổi tìm được ở Colombia lại không có vết tích tổn thương rõ ràng nào (trong khi xương của người bị giang mai thường trông rất đáng sợ, như bị mối ăn ý). Nhưng những bộ xương khác trong khu vực – có thể cũng từng mắc bệnh – thì lại có các dấu hiệu đó.
Khi phân tích bộ gene mới này (được đặt tên là TE1-3), team nghiên cứu phát hiện nó thuộc một dòng dõi hoàn toàn khác biệt so với tất cả các phân loài Treponema pallidum đã biết đến giờ. Các phép tính cho thấy TE1-3 đã tách khỏi các dòng dõi hiện tại từ khoảng 13.700 năm trước!
Điều này có nghĩa là vi khuẩn này đã bắt đầu "hoạt động" ở châu Mỹ sớm hơn hàng ngàn năm so với những gì chuyên gia từng nghĩ – cụ thể là sớm hơn ít nhất 3.000 năm luôn.
Không chỉ vậy, team nghiên cứu còn tìm thấy dấu vết của con vi khuẩn này trên một bộ hài cốt chôn vào khoảng năm 1000 sau Công nguyên ở Chile và một số hài cốt khác được chôn từ năm 350 trước Công nguyên đến năm 570 sau Công nguyên ở Brazil nữa.
Vậy là vi khuẩn này đã có mặt ở châu Mỹ từ lâu lắm rồi, trước cả chuyến thám hiểm của Columbus. Có thể nó đã theo các chuyến hải trình cổ đại lây lan sang các lục địa khác, tạo thành dịch bệnh kinh hoàng luôn.
Nghiên cứu này không chỉ giúp chúng ta biết giang mai có nguồn gốc từ đâu thôi đâu. Việc so sánh bộ gen cổ xưa của vi khuẩn chi Treponema với dữ liệu di truyền hiện đại có thể giúp định hướng các chiến lược kiểm soát bệnh nhiễm trùng giang mai hiệu quả hơn nữa.
Nguồn: soha.vn