Dạo này hội nhóm "Con ghét bố mẹ" đang gây bão mạng xã hội với lượng thành viên tăng chóng mặt! Phóng viên Chuyên trang Sinh Viên Việt Nam, Báo Tiền Phong đã có buổi tâm sự với PGS.TS Phạm Chiến Thắng – Viện trưởng Viện Báo chí Truyền thông và Khoa học liên ngành, Trường Đại học Khoa học, Đại học Thái Nguyên về chủ đề nóng hổi này.
PGS.TS Phạm Chiến Thắng chia sẻ: Group "Con ghét bố mẹ" được lập từ đầu năm 2021 và đã hút được đông đảo bạn trẻ tham gia. Các bạn vào đây để tâm sự những cảm xúc, nỗi bất an, những stress từ mâu thuẫn gia đình, đặc biệt là conflict giữa bố mẹ và con cái. Số lượng thành viên tăng siêu nhanh luôn, đến giờ đã gần 195 nghìn người rồi! Việc một group Facebook thu hút được nhiều người join vậy chủ yếu đến từ sự tò mò và nhu cầu muốn được chia sẻ trong cộng đồng mà mình cảm thấy có vibe.
Lúc đầu, trước khi báo chí đưa tin thì thành viên chủ yếu là gen Z. Nhưng sau khi viral, các bậc phụ huynh và nhiều người tò mò cũng ùa vào join, khiến số lượng thành viên cứ tăng mãi. Điều này cũng phản ánh đúng tính chất của xã hội: vấn đề càng hot thì càng nhiều người quan tâm.
Theo thầy, lý do chính nào khiến group này viral mạnh vậy ạ?
PGS.TS Phạm Chiến Thắng: Group này viral mạnh chắc chắn đến từ vấn đề gốc rễ trong các gia đình Việt mình rồi. Văn hóa truyền thống ta đề cao chuẩn mực đạo đức, nề nếp gia phong, lấy đạo hiếu làm nền tảng cốt lõi. Con cháu thường được kỳ vọng phải vâng lời ông bà bố mẹ, tuân thủ các chuẩn mực do bố mẹ đặt ra. Trong bối cảnh đó, con cái sẽ bị "nhốt" trong những frame mà bố mẹ đã định sẵn từ lúc sinh ra.
Mà bây giờ, khi tiếp xúc với văn hóa toàn cầu nhanh và rộng thì gen Z có xu hướng "mở" hơn trong tư duy, có những suy nghĩ riêng và không chấp nhận bị gò bó vào khuôn mẫu cố định theo truyền thống. Các bạn muốn "chạm" hoặc "thử" những điều mới mẻ như nhiều bạn trẻ ở các nước khác. Chính điều này tạo ra mâu thuẫn trong gia đình: bố mẹ không thể bắt con làm theo ý mình, còn con cái thì muốn thoát khỏi khuôn mẫu mà bố mẹ kỳ vọng.
Chính vì thế, nhiều bạn trẻ không tìm được tiếng nói trong gia đình, cần có không gian riêng để nói chuyện với nhau. Lúc này, group được lập ra đã đánh đúng vào nhu cầu đó, nên ngày càng thu hút người trẻ tham gia.
Các bạn trẻ có xu hướng "mở" hơn trong tư duy, có những suy nghĩ riêng và không chấp nhận bị gò bó vào khuôn mẫu cố định theo truyền thống mà muốn "chạm" hoặc "thử" những điều mới mẻ như nhiều bạn trẻ ở các xã hội và nền văn hóa khác.
Với tư cách là một người bố, thầy nghĩ sao về hiện tượng này?
PGS.TS Phạm Chiến Thắng: Là một người bố thuộc thế hệ 8X, mình rất hiểu những suy nghĩ của các bạn trẻ về chuyện này. Việc các bạn "ghét" bố mẹ không hẳn là sự thù hận hay căm ghét đâu, đó chỉ đơn giản là các bạn muốn được nói lên tiếng lòng của mình, muốn được bố mẹ hiểu các bạn đang suy nghĩ gì nhưng lại không nhận được sự phản hồi từ chính những người mình mong muốn chia sẻ nhất.
Mình cho rằng hiện tượng này không mới, chỉ là nó đã âm ỉ trong các mái nhà, gia đình Việt từ rất lâu nhưng các bạn trẻ không có nơi để giãi bày và buộc phải chấp nhận im lặng, hoặc chỉ chia sẻ với những nhóm nhỏ của mình. Tuy nhiên, sau khi group này được quan tâm thì các ông bố, bà mẹ cũng cần đánh giá lại và gần gũi, chia sẻ với con em mình hơn, để các em được nói những gì các em đang nghĩ, để các em không phải cảm thấy ấm ức, bị ép buộc làm điều gì đó ngoài khả năng hoặc không mong muốn.
Nhiều phụ huynh đã lên án mạnh và cho rằng cơ quan chức năng phải vào cuộc xử lý ngay những group như này trên mạng xã hội. Thầy nghĩ sao về ý kiến này?
PGS.TS Phạm Chiến Thắng: Mình thấy cách làm như vậy không thực sự giải quyết được vấn đề. Các nền tảng mạng xã hội bây giờ đa dạng lắm, cấm group này thì các bạn có thể lập group khác ngay lập tức. Vấn đề là, càng về sau, chúng ta sẽ càng khó theo dõi và phát hiện hơn. Ngoài ra, trong những lúc như thế này, chúng ta không lựa chọn lắng nghe mà lại tiếp tục "dập tắt" ý kiến của các bạn thì càng kéo khoảng cách giữa cha mẹ và con cái đi xa hơn nữa.
Theo quan điểm trước đó, thay vì xử lý các group này, các bậc phụ huynh có thể gia nhập vào đó để lắng nghe ý kiến của các con. Thông qua những ý kiến đó, chúng ta có thể hiểu các bạn hơn, chia sẻ, gỡ rối và hướng dẫn các bạn đi con đường phù hợp. Ngoài ra, phụ huynh cũng có thể đưa ra ý kiến, quan điểm của mình để các bạn trẻ cùng suy nghĩ, để hiểu nhau hơn.
Có thể chọn thời điểm thích hợp để nói lên quan điểm của mình với bố mẹ, thay vì chạy theo cảm xúc nhất thời, hãy thật sự bình tĩnh, bao dung với người thân trong gia đình thì các bạn sẽ cảm nhận được sự quan tâm ngược lại.
Có chuyên gia lên tiếng cảnh báo tiềm ẩn nhiều nguy cơ với các bạn trẻ khi tham gia những group như này trên mạng xã hội. Thầy có điều gì muốn nhắn nhủ đến các bạn trẻ là thành viên của những nhóm như này?
PGS.TS Phạm Chiến Thắng: Các group trên mạng xã hội cũng giống như một xã hội thu nhỏ, ở đó có cả người tốt và người xấu. Khi các bạn trẻ tham gia những group này có thể gặp phải những đối tượng xấu kích động, làm những điều sai trái, vi phạm pháp luật và ảnh hưởng tới bản thân. Do đó, các bạn trẻ cần tỉnh táo, tham gia các mạng xã hội một cách văn minh, luôn duy trì tinh thần phản biện với các ý kiến khác nhau mà mình xem được.
Bên cạnh đó, các bạn hãy dành thời gian nhiều hơn với gia đình, thầy cô và bạn bè mình nha. Có thể chọn thời điểm thích hợp để nói lên quan điểm của mình với bố mẹ, thay vì chạy theo cảm xúc nhất thời, hãy thật sự bình tĩnh, bao dung với người thân trong gia đình thì các bạn sẽ cảm nhận được sự quan tâm ngược lại.
Bố mẹ sẽ luôn lắng nghe các bạn nói, chỉ cần các bạn mở lời, và hãy nghĩ những điều tích cực!
Cảm ơn thầy đã chia sẻ!
Nguồn: svvn.tienphong.vn