Trước đề xuất cấm xe máy xăng ở khu vực Vành đai 1, dân tình đang bàn tán sôi nổi về việc này sẽ ảnh hưởng thế nào đến đời sống sinh viên đây. Chuyên trang Sinh viên Việt Nam, Báo Tiền Phong đã ngồi lại tâm sự với PGS.TS Trần Văn Như từ trường Đại học Giao thông Vận tải Hà Nội để "mổ xẻ" vấn đề này cho rõ nha!
Thưa thầy, chuyện cấm xe xăng ở Vành đai 1 này nghe có vẻ nghiêm trọng đấy, vậy sinh viên – đặc biệt là những bạn học trong nội đô – sẽ bị ảnh hưởng ra sao ạ?
PGS.TS Trần Văn Như:
Thực ra việc cấm xe xăng là trend tất yếu rồi, các thành phố hiện đại đều hướng đến mục tiêu giảm ô nhiễm không khí, giảm tiếng ồn và trung hòa carbon mà. Đây là bước đi quan trọng để xây dựng hệ thống giao thông xanh thân thiện với môi trường đấy!
Nhưng mình cũng phải thừa nhận là sinh viên – nhóm người hay phải di chuyển, cần sự linh hoạt – chắc chắn sẽ bị ảnh hưởng không ít. Tuy nhiên, các bạn vẫn có nhiều lựa chọn thay thế mà: xe buýt, tàu điện, xe đạp, xe đạp điện hay xe máy điện đều ok hết. Mỗi loại có ưu nhược riêng, nhưng rõ ràng xu hướng dùng xe điện và phương tiện công cộng đang được push mạnh cả về chính sách lẫn hạ tầng rồi.
Vậy với sinh viên – đối tượng túi tiền không mấy dày nhưng nhu cầu đi lại nhiều – thì xe điện so với xe xăng có gì khác biệt thầy nhỉ?
PGS.TS Trần Văn Như:
Xe điện, đặc biệt là xe máy điện, có khá nhiều điểm cộng đấy! Về chi phí, sạc điện rẻ hơn đổ xăng nhiều luôn, tiết kiệm được một khoản đáng kể trong quá trình sử dụng. Thêm nữa, xe điện không thải khí độc, ít ồn nên rất thân thiện môi trường – điều mà giới trẻ bây giờ đang rất care đúng không nào?
Về mặt an toàn, xe điện cũng khá ổn nếu kiểm soát tốt chất lượng và tuân thủ các tiêu chuẩn. Đúng là chữa cháy xe điện (liên quan đến ắc quy) khó hơn xe xăng, nhưng nếu nhà sản xuất, người dùng và cơ quan quản lý cùng follow đúng quy định kỹ thuật thì rủi ro hoàn toàn control được mà.
Còn về độ tiện lợi, bất tiện nhất của xe điện là thời gian sạc và việc tìm trạm sạc. Nhưng với xe máy điện công suất nhỏ, di chuyển trong phố thì vấn đề này không quá nghiêm trọng đâu, sạc ở nhà hoặc trường cũng được. Đây cũng là câu hỏi dành cho các trường: làm sao tạo điều kiện cho sinh viên sạc xe ở trường một cách thuận tiện nhất?
Nói về hạ tầng sạc, vậy hiện tại sinh viên đang gặp khó khăn gì khi dùng xe điện ạ?
PGS.TS Trần Văn Như:
Như mình vừa nói, trở ngại lớn nhất chính là mạng lưới trạm sạc chưa phủ rộng và ổn định. Phần lớn sinh viên ở trọ hoặc KTX không có chỗ sạc pin, hoặc có thì cũng hạn chế cả số lượng lẫn chất lượng. Điều này khiến các bạn phải tự tìm nơi sạc, rất bất tiện và còn rủi ro về an toàn điện nữa.
Bên cạnh đó, việc thay pin hay sửa chữa xe điện cũng chưa thực sự convenient, đặc biệt ở ngoại thành hoặc các tỉnh lân cận Hà Nội – nơi có nhiều sinh viên thuê trọ. Vì thế, muốn khuyến khích dùng xe điện bền vững, cần có cả một hệ sinh thái đầy đủ: từ xe, pin, sạc, sửa chữa đến dịch vụ hậu mãi luôn!
Vậy thầy có thể tư vấn giúp sinh viên và phụ huynh nên cân nhắc những gì khi chọn giữa xe xăng và xe điện không ạ?
PGS.TS Trần Văn Như:
Trước hết, mình luôn recommend các bạn dùng phương tiện công cộng nếu được, vì đây là giải pháp bền vững và tiết kiệm nhất. Nhưng nếu thực sự cần phương tiện cá nhân, hãy xem xét mấy tiêu chí này:
Khả năng sạc: Nơi ở có sạc điện an toàn không? Trường có hỗ trợ không?
Phạm vi di chuyển: Bạn thường đi xa hay gần? Xe điện công suất nhỏ chỉ fit với việc di chuyển nội đô thôi nha.
Chi phí vận hành: Xe điện tiết kiệm xăng nhưng nhớ tính thêm chi phí thay pin định kỳ đấy.
An toàn và bảo trì: Bạn có kỹ năng bảo dưỡng không? Có trung tâm hỗ trợ gần nhà không?
Tóm lại, nếu điều kiện sạc thuận lợi và chỉ di chuyển trong nội đô thì xe điện là lựa chọn hợp lý cho sinh viên hiện nay. Ngược lại, nếu còn nhiều giới hạn về hạ tầng thì vẫn có thể tạm dùng xe xăng, nhưng nên có lộ trình chuyển đổi dần sang phương tiện sạch hơn trong tương lai gần nhé!
Cuối cùng, theo thầy thì sinh viên có thể đóng góp thế nào vào việc xây dựng văn hóa giao thông xanh ạ?
Gen Z chính là những người có khả năng thay đổi mindset cộng đồng nhanh nhất đấy! Việc các bạn trẻ chọn dùng phương tiện công cộng, xe điện, xe đạp không chỉ có lợi cho bản thân mà còn lan tỏa thông điệp tích cực về trách nhiệm môi trường và phát triển bền vững. Hạn chế phương tiện cá nhân vừa giảm ô nhiễm, giảm mật độ giao thông, vừa giảm áp lực bãi gửi xe cho trường. Cùng nhau build môi trường giao thông xanh, nhà trường xanh thôi nào!
- PGS.TS Trần Văn Như
Ngoài ra, sinh viên hoàn toàn có thể tiên phong xây dựng "văn hóa giao thông xanh" trong trường: không xả rác, không bóp còi lung tung, đi xe đúng làn, nhường đường cho người đi bộ... Nếu cả cộng đồng sinh viên cùng thực hiện, chắc chắn sẽ tạo nên làn sóng thay đổi mạnh mẽ trong cách tiếp cận vấn đề giao thông đô thị tại Việt Nam đấy!
Cảm ơn thầy nhiều ạ!
Nguồn: svvn.tienphong.vn