Giải mã sóng hấp dẫn và hố đen vũ trụ cực dễ hiểu cho người mới tập làm fan vật lý ✨

Nghe nói phát hiện sóng hấp dẫn là "bom tấn" của giới khoa học, nhưng thực ra nó là gì mà xịn sò đến vậy?

Gần đây, giới khoa học vừa chính thức thông báo về việc bắt được sóng hấp dẫn phát ra từ một vụ va chạm "trời long đất lở" giữa hai hố đen vũ trụ siêu to khổng lồ luôn nha!

Nhưng mà sóng hấp dẫn và hố đen vũ trụ nghe cao siêu quá, chỉ có ai mê vật lý mới hiểu được thôi. Vậy còn người bình thường như chúng mình thì sao? Chill thôi, bài này sẽ giải thích cực kỳ dễ luôn!

1. Hố đen Vũ trụ - "Boss" hút mọi thứ trong vũ trụ

Hố đen là nơi có trọng lực khủng khiếp nhất vũ trụ, hút được tất tần tật mọi thứ xung quanh kể cả ánh sáng luôn nha!

461dae93974c38b9f931.jpg


Tại sao hố đen lại "ngầu" đến vậy? Trước tiên phải hiểu là hố đen được tạo ra sau khi một ngôi sao siêu khủng sụp đổ.

Một ngôi sao sẽ trải qua các giai đoạn: sinh ra, phát triển thành sao khổng lồ đỏ, rồi khi "hết pin" sẽ phát ra vụ nổ siêu tân tinh (supernova - nghe là thấy xịn rồi). Vụ nổ này khiến khối vật chất trong ngôi sao bị nén lại vào một khoảng không gian cực kỳ nhỏ, và đó chính là lúc hố đen "chào đời".

Để dễ hình dung hơn, thử tưởng tượng bạn cầm... cả Trái đất này trong tay rồi bóp nó lại, nhồi nhét vào một cái hộp nhỏ bằng hạt cát ấy. Nghe vô lý nhưng đó là sức mạnh của lực nén tạo ra hố đen đó, đủ nghiền nát mọi thứ luôn!

b25504e7c8a9ea6eb500.jpg


Để hình thành hố đen, ngôi sao phải có khối lượng gấp 10 lần Mặt trời nha. Việc "nhồi" một đống vật chất khổng lồ vào khoảng không gian siêu nhỏ chính là lý do hố đen có lực hút "bá đạo" đến vậy đó!

2. Sóng hấp dẫn - "Gợn sóng" trong vũ trụ

Tiếp theo là sóng hấp dẫn nè! Đây là khái niệm trong Thuyết tương đối mà Einstein đưa ra từ năm 1915. Ông bác này cho rằng vũ trụ là một khoảng không-thời gian không cố định, giống như... bể bơi vậy á! ‍♂️

713d8a93937c121c051c.jpg


Khi bạn nhúng tay vào nước và di chuyển, sẽ thấy từng đợt sóng lan tỏa ra khắp mặt nước phải không? Vũ trụ cũng tương tự luôn! Theo Einstein, khi một vật có khối lượng lớn di chuyển trong vũ trụ, nó sẽ tạo ra năng lượng dưới dạng sóng, và đó chính là sóng hấp dẫn!

Về lý thuyết thì các vật thể có khối lượng lớn như Trái đất hay các hành tinh khác đều tạo ra sóng hấp dẫn. Tuy nhiên giống như khi bạn chạm nhẹ đầu ngón tay xuống nước: năng lượng quá nhỏ nên không thể quan sát được.

Chỉ đến khi hai hố đen vũ trụ "hợp thể" với nhau, tạo thành nguồn năng lượng gấp 50 lần tổng năng lượng của tất cả ngôi sao trong vũ trụ (wtf moment! ), thì nhân loại mới có thể xác nhận được hiện tượng này tồn tại thật!

4501e486a0b343b29eb9.jpg


Với việc xác nhận sóng hấp dẫn tồn tại, chúng ta cũng khẳng định luôn một điều: không-thời gian có thể bị bẻ cong! Giờ tưởng tượng đơn giản bạn ở Việt Nam muốn qua Mỹ chơi. Bình thường thì bay thẳng là ngắn nhất rồi. Nhưng nếu áp dụng lý thuyết bẻ cong không gian, ta có thể "gập" bản đồ thế giới lại, kéo Mỹ và Việt Nam lại sát nhau. Đó chính là chìa khóa cho ước mơ du hành vũ trụ của loài người đó nha! ✨

Nguồn: Nasa

7634b9ed3885e5e780bb.jpg


Nguồn: kenh14.vn
 
Back
Top