Choáng váng luôn nha mọi người ơi! Suốt hơn 1 thế kỷ nay, giới khoa học cứ ngơ ngác nhìn cái lỗ sâu hoắm trên đầu loài cá rockhead poacher mà không hiểu nó để làm gì. Giờ thì sự thật mới được phơi bày: hóa ra đó là một... nhạc cụ gõ siêu xịn dùng để "chat chit" dưới đáy biển đó các bạn ơi!
Thiên nhiên đôi khi trolling cả giới khoa học luôn á! Loài cá đầu đá (rockhead poacher hay tên khoa học là Bothragonus swanii) này nhìn như hòn đá nhưng lại có một feature cực kỳ độc: một cái lỗ sâu hoắm trên đỉnh đầu, trông như ai đó múc kem rồi bỏ đi vậy
Từ năm 1876 đến giờ, ai cũng thắc mắc cái lỗ này để làm gì. Lúc thì đoán để ngụy trang, lúc thì bảo liên quan đến thính giác, nhưng không ai chứng minh được hết. Cũng phải thôi vì em cá này sống ẩn núp cực kỳ pro ở vùng triều từ Alaska đến California mà!
Nhưng mà plot twist đây rồi! Nghiên cứu mới từ Đại học Bang Louisiana vừa drop một sự thật chấn động: loài cá này đang dùng đầu mình như một cái trống để giao tiếp đó!
Để giải mã bí ẩn này, anh Daniel Geldof và team phải hardcore lắm luôn. Họ đến tận Vịnh Deadman ở Washington, lập cả "biệt đội xô chậu" tát nước trong các vũng triều lúc nước xuống mới bắt được mấy em cá này. Vất vả không chịu nổi!
Thay vì mổ xẻ kiểu old school có thể làm hỏng mô, team này xài công nghệ quét micro-CT độ phân giải cao để tạo mô hình 3D. Xịn sò là xuyên thấu được hết xương, cơ, dây thần kinh mà không cần dao kéo gì cả!
Và thế là họ phát hiện ra điều khủng khiếp: cặp xương sườn đầu tiên của em cá này to vãi chưởng so với tỷ lệ cơ thể! Chúng dẹt, linh hoạt, nằm sát cái hố sọ nhưng không dính vào đó. Và được neo chặt bằng hệ thống cơ gân cực kỳ khỏe.
Daniel Geldof giải thích: "Zoom vào là thấy cả đống cấu trúc nhỏ xíu bên trong cái lỗ kỳ quái đó. Có mấy thanh que và gai xương siêu nhỏ hướng vào trong. Basically, em cá này đã tích hợp luôn một nhạc cụ gõ trong đầu rồi đó!"
Cơ chế hoạt động của "nhạc cụ" này sao? Khi cá rung các xương sườn đặc biệt đó, chúng sẽ đập vào phần xương cứng của hố sọ, tạo ra âm thanh vo vo hoặc rung động trầm thấp. Geldof chia sẻ: "Nếu cầm em cá này dưới nước, nó sẽ khó chịu và bắt đầu 'nói chuyện'. Cảm giác như đang cầm điện thoại đang rung ấy!"
Nhưng tại sao lại phải gắn trống vào đầu vậy trời? Câu trả lời nằm ở môi trường sống ồn ào của chúng đó! Vùng nước ven bờ thì sóng đánh ầm ầm, đá lăn, âm thanh dội lại như hội chợ vậy. Các nhà khoa học ví von môi trường này như một "hộp đêm" luôn á! Trong đó mà cố la hét qua nước thì ai nghe đâu
Thế nên, cá rockhead poacher đã nghĩ ra chiêu khác: truyền âm qua chất rắn! Bằng cách ép đầu xuống đáy biển rồi "đánh trống", chúng gửi tín hiệu rung động (địa chấn) qua nền đá. Âm thanh truyền qua chất rắn nhanh và hiệu quả hơn nhiều so với nước, giúp tín hiệu đi xa mà không bị tiếng sóng lấn át. Thông minh phết nhỉ!
Mà còn hơn thế nữa! Các bản quét micro-CT cho thấy cái hố sọ này là công cụ đa năng luôn. Có một nhánh dây thần kinh đường bên - hệ thống cảm biến áp suất của cá - chạy thẳng vào đây. Các gai xương nhỏ bên trong giúp cá cảm nhận thay đổi dòng nước, từ đó phát hiện kẻ săn mồi hoặc con mồi đang lại gần. Đa chức năng hẳn hoi!
Nguồn: genk.vn