Nhân dịp Đại hội Đoàn toàn quốc lần thứ XIII (nhiệm kỳ 2026-2031), câu chuyện về việc bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng và đấu tranh với thông tin sai lệch trên mạng xã hội đang được giới trẻ "hiện thực hoá" theo cách cực kỳ sáng tạo. Từ những chiến binh gen Z trên mặt trận thông tin, họ gửi đến Đại hội những thông điệp ý nghĩa cùng cách làm đột phá để xây dựng "lá chắn số" vững chắc cho không gian mạng Việt Nam.
Dùng "vũ khí mềm" tạo "miễn dịch số"
Trước tình hình an ninh mạng ngày càng phức tạp, Anh Thơ - nữ đảng viên trẻ đến từ Học viện Báo chí và Tuyên truyền - chỉ ra rằng thông tin xấu độc giờ đây không còn "đánh thẳng" nữa. Thay vào đó, chúng được ngụy trang cực kỳ tinh vi dưới dạng video ngắn, infographic, podcast, hay những bài viết kiểu "phản biện xã hội" nghe có vẻ hợp lý. Đánh đúng vào tâm lý tò mò và thích viral của người trẻ, những nội dung này lan truyền nhanh như chong chóng.
Là đại diện Ban Chủ nhiệm CLB Mạch Nguồn, Anh Thơ cho rằng một "lá chắn số" thực thụ không chỉ là biết tránh xa fake news, mà còn phải có khả năng tạo ra giá trị tích cực. Để giải quyết bài toán làm sao cho lý luận chính trị bớt "khô khan", câu lạc bộ đã chủ động đổi mới cách truyền tải. Thay vì những bài viết học thuật dài ngoằng, các bạn trẻ đã sản xuất hàng loạt video, podcast, xây dựng kênh YouTube với hơn 12.000 subscribers và kênh TikTok "Từ làng Sen" với hàng chục nghìn lượt thích.
"Điều cần thay đổi không phải là giá trị của lý luận mà là cách truyền tải. Khi lý luận được thể hiện bằng ngôn ngữ của thế hệ trẻ, nó sẽ trở thành một vũ khí mềm nhưng đủ sức thuyết phục trên không gian mạng", Anh Thơ chia sẻ.
Quán triệt sâu sắc quan điểm "Dân là gốc", CLB Mạch Nguồn không chỉ rèn luyện cho một nhóm core mà còn huy động sức mạnh của đông đảo thành viên tham gia làm sạch không gian số. Mỗi đảng viên, đoàn viên trong CLB đều ý thức được vai trò tiên phong của mình - từ việc fact-check nguồn tin đến việc chủ động sáng tạo nội dung, chia sẻ câu chuyện lịch sử hào hùng của dân tộc. Thông điệp mà nữ đảng viên trẻ gửi tới Đại hội chính là: mỗi đoàn viên hãy biến mình thành một "lá chắn số" bằng chính tri thức, bản lĩnh và khát vọng cống hiến, chuyển từ thế phòng thủ sang chủ động lan toả năng lượng tích cực.
Dựng "hàng rào cộng đồng", lấy cái đẹp dẹp cái xấu
Anh Nguyễn Xuân Khoa - đảng viên trẻ công tác tại Báo Biên Phòng - chỉ ra rằng nhiều thông tin sai lệch hiện nay được thiết kế "đo ni đóng giày" với tâm lý, sở thích của giới trẻ. Chúng lợi dụng xu hướng tiếp nhận thông tin nhanh, thích flex cái tôi cá nhân nhưng lại lười kiểm chứng của một bộ phận thanh niên.
Theo anh Khoa, muốn phản bác được cái sai thì trước hết người trẻ phải hiểu đúng và hiểu sâu vấn đề. Việc đổi mới cách truyền tải lý luận là cần thiết, nhưng cốt lõi là phải gắn lý luận đó với thực tiễn cuộc sống. Chỉ khi thấy được giá trị của lý luận trong việc giải quyết các vấn đề thực tế và bảo vệ lợi ích quốc gia, người trẻ mới chủ động tiếp cận thay vì coi đó là những kiến thức "xa xăm".
Đặc biệt, với nhóm sinh viên là đảng viên hoặc những bạn đạt danh hiệu 'Sinh viên 5 tốt', tính tiên phong phải được thể hiện bằng hành động cụ thể trên không gian mạng. Thay vì mải mê "khẩu chiến" vô bổ với luồng tin sai trái, những cá nhân tiêu biểu cần đóng vai trò dẫn dắt bằng cách chủ động chia sẻ những câu chuyện truyền cảm hứng, những thành tựu của đất nước để thực hiện phương châm "lấy cái đẹp dẹp cái xấu".
"Làm sạch không gian mạng không thể chỉ dựa vào một vài cá nhân. Khi hàng nghìn, hàng triệu người trẻ cùng ý thức được rằng một cú click chia sẻ, một bình luận văn minh đều có tác động xã hội, chúng ta sẽ tạo nên một hàng rào cộng đồng đủ mạnh để đẩy lùi thông tin độc hại", anh Khoa khẳng định. Thông điệp Xuân Khoa gửi gắm tới Đại hội chính là tinh thần kiến tạo: Thanh niên Việt Nam phải là những người kiến tạo không gian số an toàn, nhân văn, biến lòng yêu nước thành hành động thực tế trên không gian mạng.
Ba nền tảng của "lá chắn số" trong thế trận chủ công
Là sinh viên tiêu biểu trên mặt trận thông tin, Trần Hải Ly - Trưởng Ban Biên tập Trang tin điện tử Truyền thông trẻ (Học viện Báo chí và Tuyên truyền) - chỉ ra một thực tế đáng lo ngại: Thuật toán mạng xã hội đang tạo ra các "buồng vang thông tin" (echo chamber), khiến tin giả được khuếch đại và lan truyền nhanh chóng. Sự nguy hiểm nằm ở chỗ các đối tượng xấu đang lợi dụng chính những vấn đề xã hội hot để cài cắm luận điệu bóp méo sự thật.
Để giải quyết bài toán này, Hải Ly đề xuất xây dựng "lá chắn số" dựa trên ba nền tảng cốt lõi: tri thức, bản lĩnh và trách nhiệm. Tri thức là kỹ năng truyền thông, khả năng fact-check nguồn tin; bản lĩnh là sự vững vàng về lịch sử, đường lối của Đảng để không bị dao động; và trách nhiệm là sự sẵn sàng lên tiếng phản bác một cách có căn cứ, văn minh. Câu lạc bộ đã áp dụng triệt để định hướng này thông qua các sản phẩm báo chí đa phương tiện như video ngắn, infographic, phóng sự ảnh, giúp sinh viên tiếp nhận kiến thức chính trị một cách trực quan, sinh động hơn.
Với tinh thần phát huy mạnh mẽ vai trò chủ thể của Nhân dân, câu lạc bộ coi mỗi đoàn viên là một "tế bào" tích cực. Sự tiên phong của các đảng viên trẻ và 'Sinh viên 5 tốt' được thể hiện qua việc định hướng dư luận bằng lập luận khách quan, khoa học.
Nhân dịp Đại hội Đoàn, thông điệp được các bạn trẻ gửi gắm mang tính hành động cao: "Người trẻ cần làm chủ công nghệ nhưng không để công nghệ dẫn dắt; tiếp cận thông tin bằng tư duy phản biện nhưng không đánh mất niềm tin. Với khát vọng cống hiến và bản lĩnh vững vàng, thanh niên Việt Nam hôm nay không chỉ là người tiêu thụ thông tin, mà đang gánh vác sứ mệnh kiến tạo và bảo vệ không gian mạng quốc gia".
Nguồn: svvn.tienphong.vn