Lướt social media là thấy ngay: "trải nghiệm tồi tệ tháng đầu đi làm", "kiệt sức vì học + làm CLB", "không vừa lòng với những gì mình có"... Sounds familiar không?
Phải công nhận Gen Z đang "làm mưa làm gió" với đủ thứ sáng kiến, trend và cải tiến xịn xò. Thế hệ "ai dám tao dám" này sẵn sàng thử thách bản thân ở mọi mặt trận, dám đầu tư vào những thứ có thể đem lại thành công - điều mà các anh chị đi trước nhiều khi còn e dè.
Nhưng mà, chính làn sóng "mạnh mẽ" đó lại khiến người ta quên mất rằng Gen Z đang đối mặt với một hiện tượng đáng báo động: dễ rơi vào trạng thái "burn out" (kiệt sức về cảm xúc, thể chất, tinh thần do stress kéo dài) khủng khiếp luôn đó!
Lướt mạng xã hội là thấy đủ thứ: trải nghiệm tồi tệ tháng đầu đi làm, kiệt sức vì học + CLB, không satisfied với những gì có được... và hàng tỷ tỷ drama khác đang viral khắp nơi.
Nguyên nhân từ đâu ra? Gen Z tự "dí" bản thân hay do áp lực từ bên ngoài?
Thành công sớm, CEO này nọ, thắng chứng khoán, làm freelance thu nhập khủng... Gen Z đạt được nhiều thành tựu từ khi còn rất trẻ: KHÔNG THỂ PHỦ NHẬN được luôn!
Nhưng mà tất cả những điều đó KHÔNG NÊN trở thành chuẩn mực giá trị cho cả một thế hệ với dân số siêu cao và mỗi người lại có một vibe riêng biệt nhé!
Chính vì sinh ra và lớn lên trong thời đại như thế, Gen Z dễ bị cuốn theo những cuộc "chạy đua", sợ FOMO (fear of missing out), sợ thua kém. Họ ngồi làm việc hàng giờ liền, cả tuần không đi đâu để đạt được thành tựu nào đó... chung quy lại vì sợ mình chưa đủ thành công?
Nên nhớ rằng, chúng ta là thế hệ phát triển chứ không phải thế hệ đua tranh thiệt hơn đâu nha! Bán rẻ sức khỏe, tâm lực cho những cuộc đua vô nghĩa là điều hoàn toàn không cần thiết.
Gen Z không may (nhưng cũng có phần may) lớn lên trong một thế giới với vô vàn biến động. Đại dịch 3 năm qua đã tạo nên những khoảng thăng trầm cho cả thế hệ và thúc đẩy họ phải liên tục... thích nghi!
Việc liên tục thích nghi đặt Gen Z vào "ván bài sống còn": adapt or die? Giai đoạn social distancing phải học cách WFH, tự cân bằng cuộc sống; rồi khi trở lại bình thường mới, lại phải học cách thoát khỏi lối sống tự chủ để bước ra ngoài... Vòng lặp này cứ lặp đi lặp lại nhiều lần đã khiến Gen Z quay cuồng với việc thích nghi và quên mất việc bản thân cũng cần dừng lại để... chill thôi!
Thế hệ Z không thích lựa chọn, các bạn muốn được "chọn tất"! Người xưa có dạy: "Tốt gỗ hơn tốt nước sơn", nhưng Gen Z không vibe với điều đó, họ muốn cả tốt gỗ VÀ tốt nước sơn. Thích nét đẹp bên ngoài, nhưng cũng không bỏ qua nét đẹp bên trong. Họ ý thức rất rõ việc phát triển cả IQ lẫn EQ mà chẳng cần bỏ lại gì phía sau - điều mà các thế hệ trước dường như quên béng.
Những năm gần đây, khi công nghệ phát triển, xã hội biến động nhiều hơn, EQ bắt đầu được nhắc tới như một trend mới, một aspect mới cần được trang bị cho thế hệ đón đầu tương lai. Chỉ có Trí thông minh cảm xúc mới mang lại sự thấu cảm, đồng hành và kết nối. Thế nhưng, khi đặt vào bối cảnh với nhiều áp lực như vậy, việc đặt nặng EQ lại khiến các bạn dễ dàng "thẩm thấu" nỗi buồn và áp lực đó hơn. Điều này đã vượt ra khỏi định nghĩa của EQ và dần trở thành sự... nhạy cảm quá mức.
Chính việc dễ nhạy cảm khiến các bạn trở nên dễ kiệt sức về tinh thần hơn rất nhiều!
Thế hệ phát triển, thế hệ cảm xúc, thế hệ đầy biến động... KHÔNG đồng nghĩa với thế hệ "burn out" nhé! Tất cả những điều đó là động lực để Gen Z phấn đấu và cải tạo cuộc sống, thay vì tạo thêm áp lực cho chính mình.
Chuẩn giá trị được đặt ra bởi chính bạn, bằng việc bạn xác định bản sắc cá nhân và những mục tiêu của riêng mình. Chính điều đó sẽ giúp các bạn vững vàng hơn và sắp xếp cuộc sống hợp lý hơn, không để bản thân liên tục rơi vào trạng thái "burn out" hay kiệt quệ nha!
Nguồn: Diversity Q & Havard Business Review
Nguồn: kenh14.vn