Phải nói là tiểu đường đang là vấn đề "nóng hổi" đấy các bạn ơi! Căn bệnh mạn tính này không chỉ ảnh hưởng nặng nề đến sức khỏe mà còn tốn kém chi phí điều trị, gây áp lực cho cả gia đình lẫn xã hội luôn
Theo thông tin từ Lễ mít tinh hưởng ứng ngày Thế giới phòng chống đái tháo đường ngày 14/11/2021, số liệu từ Liên đoàn phòng chống đái tháo đường Thế giới năm 2021 cho thấy tình hình đang nghiêm trọng đến mức nào rồi đó!
Hiện tại trên toàn cầu có tới 537 triệu người trưởng thành đang "chiến đấu" với tiểu đường, và con số này được dự báo sẽ tăng lên 643 triệu vào năm 2030, thậm chí 784 triệu vào năm 2045. Tức là cứ 10 người thì có 1 người mắc bệnh này luôn
Riêng ở Việt Nam mình, theo số liệu của Liên đoàn Đái tháo đường quốc tế (IDF) năm 2019 thì có gần 3,8 triệu người phải sống chung với tiểu đường. Và đa số là tiểu đường tuýp 2 đấy!
Ngày 20/12/2006, Đại hội đồng Liên hợp quốc đã thông qua Nghị quyết 61/225 công nhận "Đái tháo đường là bệnh mạn tính, có nhiều biến chứng, làm tổn hại tới sức khỏe, chi phí tốn kém, là nguy cơ nghiêm trọng đối với từng gia đình, xã hội, từng quốc gia, và là thách thức nghiêm trọng đối với thành quả những mục tiêu phát triển thiên niên kỷ của thế giới".
Chắc hẳn bạn đã từng nghe về "tiểu đường" rồi đúng không? Nhưng "tiền tiểu đường" thì sao? Cụm từ này vẫn còn khá mới mẻ và nhiều người chưa hiểu rõ lắm. Vậy thì cùng mình tìm hiểu xem tiền tiểu đường là gì và làm sao để phòng ngừa nó nhé!
Tiền tiểu đường là gì vậy trời?
Nói đơn giản thì tiền tiểu đường là trạng thái đường huyết cao hơn bình thường nhưng chưa tới mức được chẩn đoán là tiểu đường. Nghe thì có vẻ "nhẹ nhàng" nhưng thực ra rất đáng lo đấy! Vì tới 70% các trường hợp tiền tiểu đường sẽ "lên level" thành tiểu đường thật sự
Theo IDF năm 2019, tại Việt Nam có khoảng 5,3 triệu người (chiếm 8,6%) mắc tiền tiểu đường - gấp 1,4 lần so với số người mắc tiểu đường luôn! Những người có nguy cơ cao thường là những bạn thừa cân, béo phì, tăng mỡ máu, tăng huyết áp, ít vận động...
Và đây là điều đáng báo động: nguy cơ biến chứng tim mạch ở người bị tiền tiểu đường gấp đôi so với người bình thường đấy!
Làm sao để phòng ngừa tiền tiểu đường và tiểu đường tuýp 2?
Tiền tiểu đường được ví như "tảng băng chìm" của tiểu đường tuýp 2 - thầm lặng nhưng cực kỳ nguy hiểm nếu bạn chủ quan! Tuy nhiên, đừng lo, chúng ta hoàn toàn có thể phòng ngừa nó theo các cấp độ sau đây:
Phòng ngừa tiên phát (dự phòng cấp 0): Phòng ngừa và phát hiện sớm tiền tiểu đường
Bạn cần có lối sống healthy ngay từ bây giờ! Tập thể dục cường độ trung bình ít nhất 30 phút mỗi ngày, 5 ngày/tuần. Ăn uống khoa học với nhiều chất xơ, rau củ quả tươi ngon Hạn chế đồ ăn công nghiệp, đóng hộp và chất béo động vật nha!
Quan trọng là phải giữ vòng eo chuẩn: dưới 80cm với chị em, dưới 90cm với anh em (vì vòng eo càng lớn thì nguy cơ mắc bệnh chuyển hóa càng cao đấy!).
Phòng ngừa thứ phát cấp sớm (dự phòng cấp 1): Ngăn tiền tiểu đường "upgrade" thành tiểu đường
Đây là tin buồn: 15-30% người có tiền tiểu đường sẽ trở thành tiểu đường tuýp 2 trong vòng 5 năm nếu không được can thiệp
Nhưng đây là tin vui: tiền tiểu đường có thể "biến mất" nếu bạn thay đổi lối sống! Nhiều nghiên cứu đã chứng minh rằng can thiệp vào chế độ ăn uống, tập luyện thể lực (hoặc cả hai) có thể giảm đáng kể tỷ lệ mắc tiểu đường mới trong nhóm người có tiền tiểu đường. Đồng thời cũng giảm nguy cơ biến chứng tim mạch nữa!
Ngoài ra, với những người có nguy cơ cao, bác sĩ có thể chỉ định dùng thuốc để dự phòng. Tuy nhiên, thay đổi lối sống vẫn hiệu quả hơn dùng thuốc rất nhiều đấy!
Phòng ngừa thứ phát cấp muộn (dự phòng cấp 2): Ngăn ngừa biến chứng và tử vong ở bệnh nhân tiểu đường
Nhiều nghiên cứu đã cho thấy tiểu đường có thể được dự phòng hoặc làm chậm tiến triển bằng các biện pháp can thiệp lối sống, tập luyện thể lực hoặc dùng thuốc (đơn lẻ hay phối hợp).
Tóm lại thì sao?
Tiền tiểu đường là giai đoạn "nguy hiểm vừa phải" nằm giữa bình thường và tiểu đường tuýp 2. Cả tiền tiểu đường lẫn tiểu đường đều rất nguy hiểm nếu bạn chủ quan!
Vì vậy, hãy thiết lập lối sống healthy ngay từ bây giờ nhé! Tham gia hoạt động thể thao, giữ vòng eo chuẩn, khám sức khỏe định kỳ, và nhắc nhở người thân, bạn bè làm xét nghiệm nếu có nguy cơ cao
Nhớ câu "phòng bệnh hơn chữa bệnh" nhé các bạn! Lối sống lành mạnh + chế độ ăn hợp lý = chìa khóa vàng cho sức khỏe đấy!
Những người nên làm xét nghiệm tầm soát tiền tiểu đường:
• Người trưởng thành có BMI ≥ 23
• Người từng có tăng đường máu lúc đói ở các lần xét nghiệm trước
• Người có người thân đời thứ nhất bị tiểu đường
• Chị em từng bị tiểu đường thai kỳ
• Người có tiền sử bệnh tim mạch
• Người bị tăng huyết áp
• Chị em bị hội chứng buồng trứng đa nang
• Người ít vận động thể lực
• Người béo phì nặng...
Với mọi đối tượng, xét nghiệm nên bắt đầu từ 45 tuổi. Nếu kết quả bình thường thì 3 năm làm lại 1 lần, hoặc sớm hơn tùy vào kết quả lần đầu.
Với trẻ em thì nên cân nhắc xét nghiệm sau dậy thì hoặc sau 10 tuổi nếu bị béo phì và có một hoặc nhiều yếu tố nguy cơ. Bạn có thể gặp bác sĩ nội tiết để được tư vấn chi tiết hơn nha!
Nguồn: kenh14.vn