Trời ơi tin vịt à! El Niño – hiện tượng khí hậu "drama" nhất hành tinh – đã chính thức comeback trên Thái Bình Dương rồi đây, và các chuyên gia đang lo sốt vó vì lần này có thể mạnh nhất trong vài thập kỷ qua luôn Nghĩa là sao? Nghĩa là thời tiết cực đoan sắp lên đỉnh toàn cầu đó mọi người!
**El Niño đã "lên sóng" chính thức rồi nha!**
Ngày 11/6 vừa rồi, Cơ quan Quản lý Khí quyển và Đại dương Quốc gia Mỹ (NOAA) đã chính thức xác nhận: El Niño đã xuất hiện tại khu vực Thái Bình Dương gần xích đạo. Nhiệt độ mặt nước biển ở đó giờ cao hơn bình thường hẳn, và điều này đồng nghĩa với việc thời tiết khắp thế giới sắp "loạn" thật rồi ️
Các nhà khoa học đã cảnh báo trước đó rằng El Niño năm nay có thể là đợt mạnh nhất thế kỷ 21 luôn á! Thậm chí Tổng Thư ký LHQ António Guterres còn gọi đây là "cảnh báo khí hậu khẩn cấp" cơ đấy. Nghe nghiêm trọng ghê chưa?
Theo NOAA, khả năng El Niño phát triển mạnh đến mức vào top những sự kiện lớn nhất từ năm 1950 đến giờ là khoảng 63% trong giai đoạn cuối mùa thu và đầu mùa đông năm nay. Ơ hay, tức là 2 trong 3 khả năng sẽ có "siêu El Niño" thật sự đó!
**Mỹ sẽ đón nhận những gì từ El Niño?**
Ở Mỹ, El Niño thường mang đến thời tiết nhiều bão hơn ở các bang phía Nam, tăng nguy cơ ngập lụt do triều cường, thúc đẩy hiện tượng tảo nở hoa dọc bờ Tây và ảnh hưởng luôn cả đường di cư của các loài sinh vật biển nữa Nhưng đừng nghĩ chỉ riêng Mỹ chịu ảnh hưởng nhé!
El Niño có khả năng làm thay đổi dòng tia (jet stream) trong khí quyển và các kiểu mưa trên toàn cầu. Hệ quả là gì? Bão mạnh hơn, nhiệt độ tăng vọt và hạn hán ở khắp mọi nơi đó mọi người ơi
Ông Ken Graham, Giám đốc Cơ quan Thời tiết Quốc gia Mỹ (NWS), cho biết mỗi đợt El Niño đều có những đặc điểm riêng và tạo ra những dấu ấn khác nhau. May mắn là giờ công nghệ giám sát và hiểu biết về El Niño đã tiến bộ hơn nhiều, nên các cơ quan khí tượng có thể dự báo chính xác hơn và chuẩn bị tốt hơn rồi
Bà Abby Frazier, nhà khoa học khí hậu thuộc Clark University, giải thích rằng El Niño đưa lượng nhiệt khổng lồ lên bề mặt đại dương và khí quyển, từ đó "tiếp năng lượng" cho các hiện tượng thời tiết cực đoan trên thế giới. "Diễn biến có thể trở nên nghiêm trọng rất nhanh, đặc biệt tại khu vực Thái Bình Dương", bà cảnh báo.
**Từng khu vực trên thế giới sẽ bị ảnh hưởng ra sao? **
Okay, giờ đến phần quan trọng: ai sẽ hưởng lợi, ai sẽ gánh hậu quả? Bởi vì El Niño không "đối xử" giống nhau với mọi nơi đâu nhé!
Tin tốt là El Niño thường làm giảm hoạt động của mùa bão Đại Tây Dương (tức bờ Đông và vùng Vịnh của Mỹ sẽ ít bão hơn). Nhưng ngược lại, nó lại tăng số lượng và cường độ bão ở Thái Bình Dương Điều này có nghĩa là Hawaii và các đảo quốc Thái Bình Dương sẽ phải đối mặt với rủi ro lớn hơn nhiều.
El Niño cũng thường mang đến mùa đông ẩm ướt hơn cho bang California – điều mà họ đang rất cần sau những năm hạn hán kéo dài.
Ở Trung Đông, nơi đang chịu hạn hán nghiêm trọng, El Niño có thể mang lại lượng mưa cần thiết (yeah!). Nhưng nhiều nơi khác lại phải đối mặt với thiên tai gia tăng
Các khu vực phía tây Nam Mỹ – nơi El Niño lần đầu được ghi nhận từ nhiều thập kỷ trước – thường phải đối mặt với mưa lớn, lũ lụt và mùa hè nóng bất thường. Ấn Độ có nguy cơ xuất hiện các đợt nắng nóng dữ dội hơn, còn Australia có thể đối mặt với hạn hán, cháy rừng và nhiệt độ cực cao
Ông Muhammad Azhar Ehsan, chuyên gia về El Niño thuộc Columbia University, cho biết khu vực Đông Bắc châu Phi nhiều khả năng sẽ trải qua sự chuyển đổi đột ngột từ hạn hán nghiêm trọng sang những đợt mưa lớn nguy hiểm. Ối trời, từ hạn sang lụt luôn á!
**Kinh tế và nông nghiệp sẽ thế nào? **
Về mặt kinh tế, một số chuyên gia cho rằng El Niño có thể mang lại lợi ích nhất định cho ngành nông nghiệp Mỹ đấy. Ông Jon Gottschalck, phụ trách hoạt động tại Trung tâm Dự báo Khí hậu của NOAA, nói rằng nhiều khu vực sản xuất nông nghiệp của Mỹ có thể hưởng lợi từ những thay đổi về lượng mưa.
Ông Michael Ferrari, nhà khí tượng học kiêm trưởng bộ phận nghiên cứu của công ty đầu tư Moby, đánh giá điều kiện thời tiết tại 18 bang trồng trọt lớn của Mỹ đang khá thuận lợi cho ngũ cốc và cây lấy hạt, đặc biệt là đậu tương. Tuy nhiên, triển vọng cho ngành chăn nuôi bò sữa và gia súc lại không đồng đều lắm.
Nhưng đừng vội mừng! Nhiều chuyên gia cảnh báo El Niño có thể gây ra những cú sốc đối với nguồn cung lương thực toàn cầu. Các loại cây trồng như ngô và lúa gạo đặc biệt dễ bị tổn thương trước tình trạng hạn hán liên quan đến El Niño.
Nam Phi, Ấn Độ, Indonesia, Việt Nam và Brazil là những quốc gia có nguy cơ chứng kiến sản lượng nông nghiệp sụt giảm nếu điều kiện khô hạn kéo dài. Ối, Việt Nam mình cũng nằm trong danh sách này luôn á các bạn ơi!
Tại Mỹ, các khu vực phía bắc dãy núi Rocky và vùng Tây Nam, nơi đang trải qua tình trạng thiếu tuyết nghiêm trọng, có thể đón nhận những đợt mưa mùa hè mạnh hơn bình thường. Tuy nhiên, các chuyên gia cho biết tác động rõ rệt nhất của El Niño tại Mỹ thường xuất hiện vào mùa đông, khi các bang miền Nam trở nên ẩm ướt hơn, trong khi vùng Tây Bắc Thái Bình Dương lại ấm và khô hơn.
**Tổng thể kinh tế Mỹ có thể bị ảnh hưởng không?**
Xét trên tổng thể, tình trạng nhiệt độ gia tăng do El Niño có thể làm chậm tốc độ tăng trưởng kinh tế của Mỹ, theo ông Marshall Burke, chuyên gia kinh tế khí hậu tại Stanford University.
Một số nhà khoa học khí hậu dự báo năm 2027 có thể trở thành năm nóng nhất từng được ghi nhận do những tác động kéo dài của đợt El Niño hiện nay, vốn được dự báo đạt đỉnh vào mùa thu hoặc mùa đông tới. "Chúng tôi có bằng chứng khá rõ ràng cho thấy nền kinh tế Mỹ tăng trưởng chậm hơn khi nhiệt độ cao hơn mức bình thường", ông Burke nhận định. Đúng là nóng quá thì ai cũng uể oải, làm việc kém hiệu quả thôi
**Khi nào El Niño sẽ đạt đỉnh và kết thúc?**
Các chuyên gia cũng cho biết mức độ nghiêm trọng của những hiện tượng thời tiết cực đoan do El Niño gây ra còn phụ thuộc vào thời điểm hiện tượng này hình thành.
Thông thường, El Niño xuất hiện vào mùa hè, đạt đỉnh vào cuối mùa thu hoặc đầu mùa đông rồi suy yếu dần và chấm dứt vào mùa xuân năm sau.
Tuy nhiên, nhóm nghiên cứu của ông Muhammad Azhar Ehsan dự báo đợt El Niño lần này có thể đạt đỉnh sớm hơn từ một đến hai tháng dựa trên những tín hiệu mạnh xuất hiện trong vài tuần gần đây. Trong khi đó, ông Gabriel Vecchi, nhà khoa học khí hậu của Princeton University, cho rằng những đợt El Niño cường độ lớn như lần này thường có xu hướng kéo dài hơn bình thường.
Theo ông Vecchi, các dấu hiệu ban đầu như khối nước ấm đang dâng lên bề mặt Thái Bình Dương đã mạnh và rõ rệt đến mức hầu hết các cơ quan dự báo đều cùng đưa ra nhận định về một đợt El Niño cực mạnh. Ông lưu ý rằng vào thời điểm này trong năm, các dự báo về El Niño thường có nhiều khác biệt hơn – nhưng lần này thì ai cũng đồng ý là nó sẽ "khủng" thật
**Liên quan đến biến đổi khí hậu không?**
Bà Abby Frazier và nhiều nhà khoa học khác cho rằng các đợt El Niño mạnh sẽ xuất hiện thường xuyên hơn khi Trái Đất tiếp tục nóng lên do việc đốt than đá, dầu mỏ và khí đốt. Tuy nhiên, bà nhấn mạnh hiện vẫn còn quá sớm để khẳng định đợt El Niño hiện nay có phải là hệ quả trực tiếp của xu hướng đó hay không.
**"Siêu El Niño" hay "Godzilla"? **
Ngay cả trước khi chính thức hình thành, hiện tượng El Niño lần này đã được giới chuyên môn và truyền thông đặt cho nhiều biệt danh như "siêu El Niño" hay "Godzilla". Nghe ghê rợn không các bạn!
Dù vậy, các chuyên gia cho rằng điều quan trọng không phải là hoảng sợ mà là chủ động chuẩn bị ứng phó.
"Thay vì sợ hãi, chúng ta nên khuyến khích mọi người chuẩn bị sẵn sàng", ông Ehsan nói. Đúng rồi, biết trước thì lo trước, đừng để lúc đến mới hoảng loạn nhé mọi người!
Trong khi đó, Cơ quan Khí tượng Vương quốc Anh (Met Office) cho biết El Niño có thể làm gia tăng khả năng xuất hiện các hình thái thời tiết bất ổn tại Anh vào cuối năm nay, bao gồm nguy cơ thời tiết ôn hòa hơn, mưa nhiều hơn và gió mạnh hơn trong mùa thu cũng như đầu mùa đông.
Nguồn: soha.vn
**El Niño đã "lên sóng" chính thức rồi nha!**
Ngày 11/6 vừa rồi, Cơ quan Quản lý Khí quyển và Đại dương Quốc gia Mỹ (NOAA) đã chính thức xác nhận: El Niño đã xuất hiện tại khu vực Thái Bình Dương gần xích đạo. Nhiệt độ mặt nước biển ở đó giờ cao hơn bình thường hẳn, và điều này đồng nghĩa với việc thời tiết khắp thế giới sắp "loạn" thật rồi ️
Các nhà khoa học đã cảnh báo trước đó rằng El Niño năm nay có thể là đợt mạnh nhất thế kỷ 21 luôn á! Thậm chí Tổng Thư ký LHQ António Guterres còn gọi đây là "cảnh báo khí hậu khẩn cấp" cơ đấy. Nghe nghiêm trọng ghê chưa?
Theo NOAA, khả năng El Niño phát triển mạnh đến mức vào top những sự kiện lớn nhất từ năm 1950 đến giờ là khoảng 63% trong giai đoạn cuối mùa thu và đầu mùa đông năm nay. Ơ hay, tức là 2 trong 3 khả năng sẽ có "siêu El Niño" thật sự đó!
**Mỹ sẽ đón nhận những gì từ El Niño?**
Ở Mỹ, El Niño thường mang đến thời tiết nhiều bão hơn ở các bang phía Nam, tăng nguy cơ ngập lụt do triều cường, thúc đẩy hiện tượng tảo nở hoa dọc bờ Tây và ảnh hưởng luôn cả đường di cư của các loài sinh vật biển nữa Nhưng đừng nghĩ chỉ riêng Mỹ chịu ảnh hưởng nhé!
El Niño có khả năng làm thay đổi dòng tia (jet stream) trong khí quyển và các kiểu mưa trên toàn cầu. Hệ quả là gì? Bão mạnh hơn, nhiệt độ tăng vọt và hạn hán ở khắp mọi nơi đó mọi người ơi
Ông Ken Graham, Giám đốc Cơ quan Thời tiết Quốc gia Mỹ (NWS), cho biết mỗi đợt El Niño đều có những đặc điểm riêng và tạo ra những dấu ấn khác nhau. May mắn là giờ công nghệ giám sát và hiểu biết về El Niño đã tiến bộ hơn nhiều, nên các cơ quan khí tượng có thể dự báo chính xác hơn và chuẩn bị tốt hơn rồi
Bà Abby Frazier, nhà khoa học khí hậu thuộc Clark University, giải thích rằng El Niño đưa lượng nhiệt khổng lồ lên bề mặt đại dương và khí quyển, từ đó "tiếp năng lượng" cho các hiện tượng thời tiết cực đoan trên thế giới. "Diễn biến có thể trở nên nghiêm trọng rất nhanh, đặc biệt tại khu vực Thái Bình Dương", bà cảnh báo.
**Từng khu vực trên thế giới sẽ bị ảnh hưởng ra sao? **
Okay, giờ đến phần quan trọng: ai sẽ hưởng lợi, ai sẽ gánh hậu quả? Bởi vì El Niño không "đối xử" giống nhau với mọi nơi đâu nhé!
Tin tốt là El Niño thường làm giảm hoạt động của mùa bão Đại Tây Dương (tức bờ Đông và vùng Vịnh của Mỹ sẽ ít bão hơn). Nhưng ngược lại, nó lại tăng số lượng và cường độ bão ở Thái Bình Dương Điều này có nghĩa là Hawaii và các đảo quốc Thái Bình Dương sẽ phải đối mặt với rủi ro lớn hơn nhiều.
El Niño cũng thường mang đến mùa đông ẩm ướt hơn cho bang California – điều mà họ đang rất cần sau những năm hạn hán kéo dài.
Ở Trung Đông, nơi đang chịu hạn hán nghiêm trọng, El Niño có thể mang lại lượng mưa cần thiết (yeah!). Nhưng nhiều nơi khác lại phải đối mặt với thiên tai gia tăng
Các khu vực phía tây Nam Mỹ – nơi El Niño lần đầu được ghi nhận từ nhiều thập kỷ trước – thường phải đối mặt với mưa lớn, lũ lụt và mùa hè nóng bất thường. Ấn Độ có nguy cơ xuất hiện các đợt nắng nóng dữ dội hơn, còn Australia có thể đối mặt với hạn hán, cháy rừng và nhiệt độ cực cao
Ông Muhammad Azhar Ehsan, chuyên gia về El Niño thuộc Columbia University, cho biết khu vực Đông Bắc châu Phi nhiều khả năng sẽ trải qua sự chuyển đổi đột ngột từ hạn hán nghiêm trọng sang những đợt mưa lớn nguy hiểm. Ối trời, từ hạn sang lụt luôn á!
**Kinh tế và nông nghiệp sẽ thế nào? **
Về mặt kinh tế, một số chuyên gia cho rằng El Niño có thể mang lại lợi ích nhất định cho ngành nông nghiệp Mỹ đấy. Ông Jon Gottschalck, phụ trách hoạt động tại Trung tâm Dự báo Khí hậu của NOAA, nói rằng nhiều khu vực sản xuất nông nghiệp của Mỹ có thể hưởng lợi từ những thay đổi về lượng mưa.
Ông Michael Ferrari, nhà khí tượng học kiêm trưởng bộ phận nghiên cứu của công ty đầu tư Moby, đánh giá điều kiện thời tiết tại 18 bang trồng trọt lớn của Mỹ đang khá thuận lợi cho ngũ cốc và cây lấy hạt, đặc biệt là đậu tương. Tuy nhiên, triển vọng cho ngành chăn nuôi bò sữa và gia súc lại không đồng đều lắm.
Nhưng đừng vội mừng! Nhiều chuyên gia cảnh báo El Niño có thể gây ra những cú sốc đối với nguồn cung lương thực toàn cầu. Các loại cây trồng như ngô và lúa gạo đặc biệt dễ bị tổn thương trước tình trạng hạn hán liên quan đến El Niño.
Nam Phi, Ấn Độ, Indonesia, Việt Nam và Brazil là những quốc gia có nguy cơ chứng kiến sản lượng nông nghiệp sụt giảm nếu điều kiện khô hạn kéo dài. Ối, Việt Nam mình cũng nằm trong danh sách này luôn á các bạn ơi!
Tại Mỹ, các khu vực phía bắc dãy núi Rocky và vùng Tây Nam, nơi đang trải qua tình trạng thiếu tuyết nghiêm trọng, có thể đón nhận những đợt mưa mùa hè mạnh hơn bình thường. Tuy nhiên, các chuyên gia cho biết tác động rõ rệt nhất của El Niño tại Mỹ thường xuất hiện vào mùa đông, khi các bang miền Nam trở nên ẩm ướt hơn, trong khi vùng Tây Bắc Thái Bình Dương lại ấm và khô hơn.
**Tổng thể kinh tế Mỹ có thể bị ảnh hưởng không?**
Xét trên tổng thể, tình trạng nhiệt độ gia tăng do El Niño có thể làm chậm tốc độ tăng trưởng kinh tế của Mỹ, theo ông Marshall Burke, chuyên gia kinh tế khí hậu tại Stanford University.
Một số nhà khoa học khí hậu dự báo năm 2027 có thể trở thành năm nóng nhất từng được ghi nhận do những tác động kéo dài của đợt El Niño hiện nay, vốn được dự báo đạt đỉnh vào mùa thu hoặc mùa đông tới. "Chúng tôi có bằng chứng khá rõ ràng cho thấy nền kinh tế Mỹ tăng trưởng chậm hơn khi nhiệt độ cao hơn mức bình thường", ông Burke nhận định. Đúng là nóng quá thì ai cũng uể oải, làm việc kém hiệu quả thôi
**Khi nào El Niño sẽ đạt đỉnh và kết thúc?**
Các chuyên gia cũng cho biết mức độ nghiêm trọng của những hiện tượng thời tiết cực đoan do El Niño gây ra còn phụ thuộc vào thời điểm hiện tượng này hình thành.
Thông thường, El Niño xuất hiện vào mùa hè, đạt đỉnh vào cuối mùa thu hoặc đầu mùa đông rồi suy yếu dần và chấm dứt vào mùa xuân năm sau.
Tuy nhiên, nhóm nghiên cứu của ông Muhammad Azhar Ehsan dự báo đợt El Niño lần này có thể đạt đỉnh sớm hơn từ một đến hai tháng dựa trên những tín hiệu mạnh xuất hiện trong vài tuần gần đây. Trong khi đó, ông Gabriel Vecchi, nhà khoa học khí hậu của Princeton University, cho rằng những đợt El Niño cường độ lớn như lần này thường có xu hướng kéo dài hơn bình thường.
Theo ông Vecchi, các dấu hiệu ban đầu như khối nước ấm đang dâng lên bề mặt Thái Bình Dương đã mạnh và rõ rệt đến mức hầu hết các cơ quan dự báo đều cùng đưa ra nhận định về một đợt El Niño cực mạnh. Ông lưu ý rằng vào thời điểm này trong năm, các dự báo về El Niño thường có nhiều khác biệt hơn – nhưng lần này thì ai cũng đồng ý là nó sẽ "khủng" thật
**Liên quan đến biến đổi khí hậu không?**
Bà Abby Frazier và nhiều nhà khoa học khác cho rằng các đợt El Niño mạnh sẽ xuất hiện thường xuyên hơn khi Trái Đất tiếp tục nóng lên do việc đốt than đá, dầu mỏ và khí đốt. Tuy nhiên, bà nhấn mạnh hiện vẫn còn quá sớm để khẳng định đợt El Niño hiện nay có phải là hệ quả trực tiếp của xu hướng đó hay không.
**"Siêu El Niño" hay "Godzilla"? **
Ngay cả trước khi chính thức hình thành, hiện tượng El Niño lần này đã được giới chuyên môn và truyền thông đặt cho nhiều biệt danh như "siêu El Niño" hay "Godzilla". Nghe ghê rợn không các bạn!
Dù vậy, các chuyên gia cho rằng điều quan trọng không phải là hoảng sợ mà là chủ động chuẩn bị ứng phó.
"Thay vì sợ hãi, chúng ta nên khuyến khích mọi người chuẩn bị sẵn sàng", ông Ehsan nói. Đúng rồi, biết trước thì lo trước, đừng để lúc đến mới hoảng loạn nhé mọi người!
Trong khi đó, Cơ quan Khí tượng Vương quốc Anh (Met Office) cho biết El Niño có thể làm gia tăng khả năng xuất hiện các hình thái thời tiết bất ổn tại Anh vào cuối năm nay, bao gồm nguy cơ thời tiết ôn hòa hơn, mưa nhiều hơn và gió mạnh hơn trong mùa thu cũng như đầu mùa đông.
Nguồn: soha.vn