MeoNgok2080
New member
Tuyến đường sắt Dĩ An-Lộc Ninh dài 129km được coi là một trong những dự án đầu tiên thuộc quy hoạch tổng thể Đường sắt xuyên Á của Việt Nam được phê duyệt cách đây nhiều năm rồi đó.
"Giấc mơ" đường sắt Xuyên Á đầu tiên của Việt Nam
Việt Nam tham gia mạng lưới đường sắt xuyên Á từ năm 2006 và được quy định rõ trong Hiệp định liên Chính phủ có hiệu lực từ tháng 12/2009. Theo VOV, các nước ASEAN đều phải đi qua Trung Quốc để kết nối với các quốc gia châu Á khác, thông qua 2 điểm trung chuyển là Côn Minh và Nam Ninh.
Các tuyến chính kết nối từ Côn Minh đi Vientiane (Lào) – Bangkok (Thái Lan), qua Hà Nội – TP HCM – Phnom Penh (Campuchia) - Bangkok, qua Mandalay và Yangon (Myanmar) - Bangkok; một tuyến nối từ Nam Ninh qua Hà Nội – TP HCM. Điểm cuối cùng là Singapore.
Tại Việt Nam, tuyến đường sắt xuyên Á đầu tiên được phê duyệt theo Quyết định 1556/QĐ-BGTVT ngày 06/6/2013 của Bộ Giao thông Vận tải, là tuyến TP HCM (Dĩ An)- Lộc Ninh dài 129km để kết nối với đường sắt Campuchia. Tuyến này đã hoàn thành báo cáo khả thi, dự kiến hoàn thành năm 2030, với tổng mức đầu tư khoảng 948,6 triệu USD và tốc độ khoảng 120 km/h. Nhưng mà đến giờ vẫn chưa kiếm được nguồn vốn để đầu tư
Sau nhiều năm được phê duyệt, năm 2020, khi trả lời cử tri tỉnh Bình Dương về việc dự án "đứng im", Bộ Giao thông Vận tải cho biết: "Thời gian qua Bộ chưa tổ chức công tác chuẩn bị đầu tư dự án. Trong thời gian tới, trường hợp có điều kiện về vốn hoặc có nhà đầu tư quan tâm đề xuất, Bộ GTVT sẽ phối hợp với các Bộ ngành, địa phương để xây dựng phương án và báo cáo trình Thủ tướng Chính phủ xem xét, quyết định chủ trương đầu tư theo quy định pháp luật".
Dự án sẽ được đầu tư, hoàn thành trước 2045?
Liên quan đến tuyến đường sắt xuyên Á, trong Quyết định 1769 của Thủ tướng Chính phủ vào tháng 10/2021 về Phê duyệt quy hoạch mạng lưới đường sắt thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 có đưa ra nội dung về kết nối đường sắt quốc tế.
Trong đó, sẽ phát triển mạng đường sắt Việt Nam kết nối xuyên Á, kết nối Á - Âu thông qua đường sắt Trung Quốc tại cửa khẩu Hữu Nghị và Lào Cai; kết nối với đường sắt ASEAN qua Lào (tại Mụ Giạ, Lao Bảo), qua Campuchia (tại Lộc Ninh).
Cụ thể là kết nối với đường sắt Trung Quốc thông qua hai tuyến hiện có Hà Nội - Đồng Đăng và Hà Nội - Lào Cai; kết nối với Lào thông qua tuyến Vũng Áng - Tân Ấp - Mụ Giạ và tuyến Mỹ Thủy - Đông Hà - Lao Bảo; kết nối với Campuchia thông qua tuyến TP HCM - Dĩ An - Lộc Ninh.
Chính phủ cũng ưu tiên hợp tác quốc tế về đường sắt, trong đó phối hợp thúc đẩy các dự án kết nối hạ tầng đường sắt giữa Việt Nam với Lào, Campuchia, Trung Quốc; đẩy mạnh thực hiện các hiệp định và thỏa thuận đã ký; tiếp tục triển khai sửa đổi Hiệp định đường sắt biên giới Việt - Trung.
Duy trì và phát triển vận tải đường sắt liên vận quốc tế giữa Việt Nam - Trung Quốc và quá cảnh qua Trung Quốc đến các nước trong khối OSJD và Châu Âu; đàm phán và thống nhất với phía Trung Quốc điểm nối ray Lào Cai (Việt Nam) - Hà Khẩu (Trung Quốc), phối hợp triển khai xây dựng để tăng cường kết nối tạo thuận lợi cho vận tải đường sắt qua biên giới.
Ngày 08/02/2023, Bộ Chính trị cũng có nhắc tới tuyến đường sắt xuyên Á trong kết luận: Đến năm 2045, hoàn chỉnh mạng lưới đường sắt đô thị tại Hà Nội (có tính kết nối với vùng Thủ đô) và TP HCM vào năm 2035. Hoàn thành toàn bộ tuyến đường sắt tốc độ cao Bắc-Nam trước năm 2045; tuyến đường sắt khu đầu mối Hà Nội, khu đầu mối TP HCM; tuyến đường sắt kết nối với các đầu mối vận tải có lưu lượng lớn (cảng biển, khu công nghiệp, khu kinh tế), các tỉnh Tây Nguyên; tuyến đường sắt ven biển, đường sắt xuyên Á.
Tuy nhiên động thái mới nhất về tuyến đường sắt này là vào tháng 4 năm nay, trong danh mục dự án đường sắt dự kiến đầu tư giai đoạn 2021-2030, tuyến TP HCM (Dĩ An)-Lộc Ninh được đưa vào nhưng lại không được xếp vào diện ưu tiên đầu tư sớm. Trong khi đó nguồn vốn trung hạn giai đoạn này Chính phủ dự kiến dành cho đường sắt là khoảng 240.000 tỷ đồng.
Như vậy với các nội dung mới nhất, dự án đường sắt xuyên Á này chưa có timeline cụ thể và có thể chậm nhất phải chờ đến 2045
Vì sao đường sắt xuyên Á gặp trở ngại?
17 năm trước, đại diện của 18 quốc gia, trong đó có Việt Nam, đã ký hiệp định liên chính phủ về xây dựng Hệ thống đường sắt xuyên Á (TAR) với mục tiêu tăng cường thương mại và phát triển cân bằng trong châu lục.
Theo hiệp định, hệ thống đường sắt xuyên Á dài 81.000km sẽ nối các thủ đô, hải cảng và trung tâm công nghiệp của 28 nước châu Á với châu Âu. Hệ thống này được đặt tên "Con đường sắt tơ lụa", phỏng theo "Con đường tơ lụa" - tuyến đường buôn bán cổ xưa giữa châu Âu và châu Á.
Nhưng mà ngay từ lúc đó, các chuyên gia đã chỉ ra nhiều rào cản của việc thực thi hiệp định này. Cụ thể như độ rộng đường ray giữa các nước không tương thích, các thủ tục kiểm dịch, nhập cảnh và bảo đảm an toàn cho hàng hóa cũng như hành khách trên tuyến đường ray này...
Trong khi đó, theo nghiên cứu của ASEAN, cần đầu tư tới 2,5 tỷ USD để nối hệ thống đường sắt khác nhau giữa các nước. Đây cũng là trở ngại lớn đấy
Tại Việt Nam, tuy dự án đường sắt xuyên Á được quy hoạch từ sớm nhưng chủ yếu vướng mắc ở vấn đề bố trí nguồn vốn để triển khai.
Ngoài ra, theo thống kê của Bộ Giao thông Vận tải, đường sắt Việt Nam trải dài trên địa bàn 34 tỉnh thành, gồm 7 tuyến chính, 12 tuyến nhánh với tổng chiều dài đường tuyến chính là 2.703km, đường ga và đường nhánh là 612km.
Trong khi đó lĩnh vực đường sắt yêu cầu về công nghệ - kỹ thuật phải đồng bộ, kết nối giữa các tuyến đường sắt phải thống nhất, quy mô phù hợp với yêu cầu khai thác toàn mạng lưới. Đây cũng được coi là một trong những trở ngại lớn khiến không ít dự án đường sắt tuy được quy hoạch nhưng chậm triển khai.
Nguồn: soha.vn