Trong thời đại mạng xã hội bùng nổ, gen Z được xem là thế hệ phải "gánh" nhiều áp lực về sức khỏe tinh thần vô cùng. Nhưng thay vì chìm đắm trong stress, nhiều bạn trẻ đã tìm ra "chân ái" - nguồn năng lượng tích cực từ việc theo dõi idol "Đu idol" giờ không chỉ đơn thuần là sở thích, mà đã trở thành "bình oxygen" tinh thần, giúp các bạn trẻ sống vui vẻ và tích cực hơn rất nhiều!
Mối quan hệ một chiều nhưng "real" đến không ngờ
"Parasocial relationship" - thuật ngữ nghe fancy nhưng thực chất là chỉ "mối quan hệ một chiều" giữa thần tượng và fan. Tuy chỉ là kết nối qua màn hình, nhưng mạng xã hội đã biến nó trở nên gần gũi và chân thực đến lạ Chính vì thế, mỗi động thái đời thường của idol đều có thể trở thành nguồn vui và động lực cho người hâm mộ. Trong bối cảnh nhiều bạn trẻ đang đối mặt với đủ thứ áp lực, không ít người đã tìm thấy sự an ủi, đồng cảm và thậm chí thay đổi tích cực hơn nhờ vào tình yêu dành cho thần tượng.
Chị Nguyễn Trà My (Hà Nội) từng trải qua quãng thời gian dài phải đối đầu với rối loạn lo âu và trầm cảm, rồi càng nặng nề hơn sau những biến cố gia đình. Trong khoảng thời gian sức khỏe "xuống dốc không phanh", Trà My như tìm thấy "chỗ dựa tinh thần" khi biết đến chương trình Anh trai vượt ngàn chông gai. "Giữa muôn vàn áp lực, Anh trai vượt ngàn chông gai giống như một sắc màu trong 'ly nước' mà cuộc sống mang đến cho mình. Sự chân thật và tích cực của chương trình đã giúp mình vui vẻ và hạnh phúc hơn, khiến mình quên mất bản thân đã từng có những đêm mất ngủ, trằn trọc vì lo âu đến mức nào", My tâm sự.
Kể từ khi trở thành "gai con" (tên fandom của chương trình Anh trai vượt ngàn chông gai), Trà My không chỉ có thêm nhiều niềm vui mà còn được "nạp năng lượng" từ thần tượng của mình. "Chỉ từ một lời khen của 'má Bảo' (biệt danh của anh tài BB Tran), mình đã đủ tự tin mặc những bộ đồ mà trước đây mình ngại ngùng không dám mặc, dù bản thân rất rất thích. Nhờ đó mà sự tự tin của mình cũng ngày càng lên level", Trà My chia sẻ.
Tiến sĩ Tâm lý học Nguyễn Văn Tường - Giảng viên trường ĐH KHXH&NV (ĐHQG TP. HCM) cho biết, việc theo dõi và ủng hộ thần tượng có thể xem là một "chiến lược giảm căng thẳng" cực kỳ hiệu quả đấy. Khi tham gia concert hay cộng đồng fan, người trẻ có cảm giác kết nối xã hội (social connectedness) vì thấy mình "thuộc về" một tập thể cùng sở thích. Điều này làm giảm cảm giác cô đơn – vốn là yếu tố nguy cơ của stress và trầm cảm. Ngoài ra, âm nhạc và bầu không khí trong concert còn giúp kích hoạt cảm xúc tích cực (positive emotions), trong khi hình ảnh thần tượng mang lại ý nghĩa và động lực sống (meaning & motivation), giúp khích lệ người trẻ nỗ lực và vượt qua khó khăn.
Từ "đu idol" đến việc lan tỏa yêu thương
Ngày nay, nhiều thần tượng không chỉ dừng lại ở "sự tỏa sáng cá nhân", mà còn tích cực lan tỏa điều tốt đẹp thông qua các hoạt động thiện nguyện. Với sức ảnh hưởng lớn đến cộng đồng fan, những nghĩa cử cao đẹp của idol còn giúp khơi gợi tinh thần sẻ chia của người hâm mộ. Từ tình yêu thần tượng, nhiều cộng đồng fan đã cùng "gieo mầm" yêu thương bằng cách quyên góp, hỗ trợ hoàn cảnh khó khăn, đồng hành cùng các em nhỏ vùng cao... Đặc biệt, các hoạt động ý nghĩa này thường được gửi gắm dưới tên thần tượng hoặc tên cộng đồng fan, như một lời tri ân, cũng như là cách lan tỏa những giá trị tốt đẹp, tích cực mà thần tượng truyền đến cho họ.
"Khi thần tượng làm điều tốt, người hâm mộ cảm thấy như chính bản thân mình cũng đang tham gia vào hành động đó. Đây được gọi là 'sự đồng nhất hóa' (identification), khi fan xem idol như tấm gương phản chiếu giá trị của chính mình. Bên cạnh đó, các hoạt động tốt của thần tượng còn khơi gợi những cảm xúc tích cực (pride, compassion), nhờ đó, người hâm mộ sẽ cảm thấy đồng cảm (social empathy) và cùng nhau làm những hoạt động thiết thực để lan tỏa thông điệp tốt đẹp trong cộng đồng. Tuy vậy, người trẻ cần học cách ngưỡng mộ tài năng nhưng cũng phải giữ được sự tỉnh táo, biết chọn lọc giá trị phù hợp để việc 'đu idol' trở thành trải nghiệm lành mạnh, nhằm góp phần định hình giá trị riêng của mình", Tiến sĩ tâm lý học Nguyễn Văn Tường chia sẻ.
Nguồn: svvn.tienphong.vn