Teena7fb27ca
New member
Bạn có tin không: thú vật cũng biết "tự cứu mình" khi ốm đau, thậm chí còn phòng bệnh trước cả! 
Drama năm 1987: Chú tinh tinh "tự bốc thuốc" khiến giới khoa học sốc nặng
Chuyện xảy ra ở Tanzania, khi chú tinh tinh tên Chausiku bỗng nhiên nhai vỏ cây lá đắng (hay còn gọi mật gấu) - thứ mà bình thường bọn tinh tinh không bao giờ đụng đến. Plot twist là cây lá đắng chính là "thuốc quý" của dân châu Phi, chữa từ sốt rét, đái tháo đường đến các bệnh tiêu hóa như kiết lỵ, chán ăn.
Ông Michael Huffman - nhà nghiên cứu linh trưởng tại Đại học Kyoto (Nhật Bản) đã nhận ra điều gì đó sai sai: Chausiku uể oải, chán ăn mấy ngày rồi. Nhưng plot twist thứ 2 nè: chỉ sau 22 giờ ăn lá đắng, chú đã "hồi sinh" với full năng lượng luôn!
Khám nghiệm mới biết Chausiku bị nhiễm giun sán ở ruột, và đây chính thức là lần đầu tiên khoa học ghi nhận động vật tự "bốc thuốc" chữa bệnh cho mình!
Theo ông Huffman, các nhà khoa học chỉ có thể đoán dựa trên hành vi và kết quả thôi. Có thể do bản năng sinh lý (thèm một vị nào đó) hoặc học hỏi xã hội (thấy đau bớt sau khi làm việc gì đó thì lặp lại). Nhưng ngày càng nhiều chuyên gia tin rằng động vật - đặc biệt là những loài gần gũi với con người - thực sự biết "tự cứu mình" đấy!
Sâu bướm cũng biết "uống thuốc đắng" để sống sót
Năm 1993, nhà sinh vật học Michael Singer từ Đại học Wesleyan (Mỹ) phát hiện loài sâu bướm gấu len làm một việc lạ lùng: gặm lung tung nhiều loại lá - điều mà sâu bướm bình thường không bao giờ làm (chúng chỉ ăn vài loại lá nhất định thôi).
Hoá ra chúng bị nhiễm ký sinh trùng! Và không phải ăn bừa đâu - chúng đang tìm kiếm cây độc như cây cúc dại chứa chất ancaloit pyrrolizidine. Ban đầu Singer còn không tin, nhưng nghiên cứu chứng minh: sâu bướm có 4 nụ vị giác và một nụ đặc biệt cảm nhận được chất độc này, thậm chí còn khiến nó có vị "ngon hơn"
Những con sâu bị nhiễm ký sinh trùng sẽ chủ động tìm ăn lá có chất độc này. Kết quả? Tỷ lệ sống sót cao hơn hẳn, mặc dù chất này vẫn nguy hiểm với những con khỏe mạnh.
Singer liên tưởng ngay đến tác dụng phụ của thuốc đối với con người - và đây là bằng chứng thuyết phục rằng động vật cũng biết "chữa bệnh" cho mình!
Khỉ mũ biết dùng rết làm "thuốc xịt muỗi" tự nhiên
Loài khỉ mũ ở Trung và Nam Mỹ không muốn bị ve muỗi quấy rầy nên nghĩ ra cách hay: bắt rết Orthoporus dorsovittatus, nghiền nát trong tay rồi phủ chất nhầy lên bộ lông!
Hành vi này xảy ra nhiều vào mùa muỗi hoành hành. Năm 2003, các nhà khoa học phát hiện chất nhầy trong rết chứa benzoquinone - một chất xua đuổi muỗi cực hiệu quả!
"Không dám chắc là chúng hiểu mình đang làm gì, có thể chỉ vì cảm thấy sướng thôi. Nhưng chúng ta biết hành vi này thực sự chống lại vết đốt và nhiễm trùng được đấy", nhà sinh vật học tiến hóa Jacobus De Roode từ Đại học Emory (Mỹ) chia sẻ.
Năm 2022 còn ghi nhận 19 trường hợp tinh tinh chăm sóc vết thương bằng cách nghiền nát côn trùng! Thậm chí có con tinh tinh cái bắt côn trùng đưa cho con đực để bôi lên vết thương của một anh khác - tình đồng đội max luôn!
Dù chưa chắc giúp vết thương lành nhanh hơn và có thể chỉ là hành vi xã hội, nhưng xét trong bối cảnh "bị thương" thì đây cũng được coi là biện pháp tự chữa bệnh rồi đấy!
Chim thành thị "tái chế" tàn thuốc lá để diệt ve rận
Ông Constantino de Jesús Macías García - nhà sinh thái học hành vi tại Đại học Nacional Anutónoma de México - phát hiện các loài chim ở Mexico hay dùng thuốc lá để làm tổ. Lý do? Nicotine trong sợi thuốc lá xua đuổi ký sinh trùng cực tốt! Chim sẽ nhặt mảnh vụn thuốc lá rải xuống tổ.
Nhóm của Constantino thử nghiệm với hơn 50 tổ chim sẻ nhà và chim sẻ địa phương. Kết quả: những tổ có tàn thuốc lá hun khói ít ve, chấy, rận hơn hẳn so với tổ "sạch sẽ"!
Cellulose - một chất nhựa khó phân hủy tự nhiên - cũng có khả năng xua đuổi sâu bọ. Đây chính là cách phòng bệnh của loài chim thành thị, dùng thuốc lá thay cho các loại cây thơm tự nhiên mà chúng không còn tìm thấy ở thành phố nữa. Adapt to survive đúng không nào!
Bướm chúa: Bà mẹ bất đắc dĩ biết bảo vệ con
Khi bướm chúa bị nhiễm ký sinh trùng Ophryocystis elektroscirrha, chúng sẽ ăn cây có chứa cardenolide - một chất độc để tiêu diệt ký sinh trùng. Sau khi thành bướm, nhiều con đẻ trứng trên những cây độc chứa cardenolide này, giúp giảm khả năng trứng nhiễm bệnh!
"Chúng ta có thể tin rằng những bà mẹ này đang bảo vệ con. Hoặc... chúng không biết mình bị bệnh, nhưng cơ thể khi nhiễm trùng sẽ thích những loại cây đắng hơn", ông De Roode giải thích.
Kết luận: Động vật xịn hơn bạn nghĩ!
Theo ông De Roode, việc sử dụng "thuốc" trong thế giới động vật phổ biến hơn nhiều so với suy nghĩ của giới khoa học. Điều này chứng minh động vật luôn tìm cách sinh tồn - không chỉ bằng việc tìm thức ăn, săn mồi, mà còn biết phòng tránh và điều trị bệnh nữa!
Nguồn: soha.vn
Drama năm 1987: Chú tinh tinh "tự bốc thuốc" khiến giới khoa học sốc nặng
Chuyện xảy ra ở Tanzania, khi chú tinh tinh tên Chausiku bỗng nhiên nhai vỏ cây lá đắng (hay còn gọi mật gấu) - thứ mà bình thường bọn tinh tinh không bao giờ đụng đến. Plot twist là cây lá đắng chính là "thuốc quý" của dân châu Phi, chữa từ sốt rét, đái tháo đường đến các bệnh tiêu hóa như kiết lỵ, chán ăn.
Ông Michael Huffman - nhà nghiên cứu linh trưởng tại Đại học Kyoto (Nhật Bản) đã nhận ra điều gì đó sai sai: Chausiku uể oải, chán ăn mấy ngày rồi. Nhưng plot twist thứ 2 nè: chỉ sau 22 giờ ăn lá đắng, chú đã "hồi sinh" với full năng lượng luôn!
Khám nghiệm mới biết Chausiku bị nhiễm giun sán ở ruột, và đây chính thức là lần đầu tiên khoa học ghi nhận động vật tự "bốc thuốc" chữa bệnh cho mình!
Theo ông Huffman, các nhà khoa học chỉ có thể đoán dựa trên hành vi và kết quả thôi. Có thể do bản năng sinh lý (thèm một vị nào đó) hoặc học hỏi xã hội (thấy đau bớt sau khi làm việc gì đó thì lặp lại). Nhưng ngày càng nhiều chuyên gia tin rằng động vật - đặc biệt là những loài gần gũi với con người - thực sự biết "tự cứu mình" đấy!
Sâu bướm cũng biết "uống thuốc đắng" để sống sót
Năm 1993, nhà sinh vật học Michael Singer từ Đại học Wesleyan (Mỹ) phát hiện loài sâu bướm gấu len làm một việc lạ lùng: gặm lung tung nhiều loại lá - điều mà sâu bướm bình thường không bao giờ làm (chúng chỉ ăn vài loại lá nhất định thôi).
Hoá ra chúng bị nhiễm ký sinh trùng! Và không phải ăn bừa đâu - chúng đang tìm kiếm cây độc như cây cúc dại chứa chất ancaloit pyrrolizidine. Ban đầu Singer còn không tin, nhưng nghiên cứu chứng minh: sâu bướm có 4 nụ vị giác và một nụ đặc biệt cảm nhận được chất độc này, thậm chí còn khiến nó có vị "ngon hơn"
Những con sâu bị nhiễm ký sinh trùng sẽ chủ động tìm ăn lá có chất độc này. Kết quả? Tỷ lệ sống sót cao hơn hẳn, mặc dù chất này vẫn nguy hiểm với những con khỏe mạnh.
Singer liên tưởng ngay đến tác dụng phụ của thuốc đối với con người - và đây là bằng chứng thuyết phục rằng động vật cũng biết "chữa bệnh" cho mình!
Khỉ mũ biết dùng rết làm "thuốc xịt muỗi" tự nhiên
Loài khỉ mũ ở Trung và Nam Mỹ không muốn bị ve muỗi quấy rầy nên nghĩ ra cách hay: bắt rết Orthoporus dorsovittatus, nghiền nát trong tay rồi phủ chất nhầy lên bộ lông!
Hành vi này xảy ra nhiều vào mùa muỗi hoành hành. Năm 2003, các nhà khoa học phát hiện chất nhầy trong rết chứa benzoquinone - một chất xua đuổi muỗi cực hiệu quả!
"Không dám chắc là chúng hiểu mình đang làm gì, có thể chỉ vì cảm thấy sướng thôi. Nhưng chúng ta biết hành vi này thực sự chống lại vết đốt và nhiễm trùng được đấy", nhà sinh vật học tiến hóa Jacobus De Roode từ Đại học Emory (Mỹ) chia sẻ.
Năm 2022 còn ghi nhận 19 trường hợp tinh tinh chăm sóc vết thương bằng cách nghiền nát côn trùng! Thậm chí có con tinh tinh cái bắt côn trùng đưa cho con đực để bôi lên vết thương của một anh khác - tình đồng đội max luôn!
Dù chưa chắc giúp vết thương lành nhanh hơn và có thể chỉ là hành vi xã hội, nhưng xét trong bối cảnh "bị thương" thì đây cũng được coi là biện pháp tự chữa bệnh rồi đấy!
Chim thành thị "tái chế" tàn thuốc lá để diệt ve rận
Ông Constantino de Jesús Macías García - nhà sinh thái học hành vi tại Đại học Nacional Anutónoma de México - phát hiện các loài chim ở Mexico hay dùng thuốc lá để làm tổ. Lý do? Nicotine trong sợi thuốc lá xua đuổi ký sinh trùng cực tốt! Chim sẽ nhặt mảnh vụn thuốc lá rải xuống tổ.
Nhóm của Constantino thử nghiệm với hơn 50 tổ chim sẻ nhà và chim sẻ địa phương. Kết quả: những tổ có tàn thuốc lá hun khói ít ve, chấy, rận hơn hẳn so với tổ "sạch sẽ"!
Cellulose - một chất nhựa khó phân hủy tự nhiên - cũng có khả năng xua đuổi sâu bọ. Đây chính là cách phòng bệnh của loài chim thành thị, dùng thuốc lá thay cho các loại cây thơm tự nhiên mà chúng không còn tìm thấy ở thành phố nữa. Adapt to survive đúng không nào!
Bướm chúa: Bà mẹ bất đắc dĩ biết bảo vệ con
Khi bướm chúa bị nhiễm ký sinh trùng Ophryocystis elektroscirrha, chúng sẽ ăn cây có chứa cardenolide - một chất độc để tiêu diệt ký sinh trùng. Sau khi thành bướm, nhiều con đẻ trứng trên những cây độc chứa cardenolide này, giúp giảm khả năng trứng nhiễm bệnh!
"Chúng ta có thể tin rằng những bà mẹ này đang bảo vệ con. Hoặc... chúng không biết mình bị bệnh, nhưng cơ thể khi nhiễm trùng sẽ thích những loại cây đắng hơn", ông De Roode giải thích.
Kết luận: Động vật xịn hơn bạn nghĩ!
Theo ông De Roode, việc sử dụng "thuốc" trong thế giới động vật phổ biến hơn nhiều so với suy nghĩ của giới khoa học. Điều này chứng minh động vật luôn tìm cách sinh tồn - không chỉ bằng việc tìm thức ăn, săn mồi, mà còn biết phòng tránh và điều trị bệnh nữa!
Nguồn: soha.vn