Cái chết của George Floyd đã khiến dân tình đặt ra hàng tá câu hỏi về việc động tác ghì cổ bằng đầu gối mà cảnh sát Mỹ dùng có nguy hiểm thật không nhỉ?
Động tác nguy hiểm vãi chưởng
Nạn nhân Floyd, một anh da màu 46 tuổi, vẫn tiếp tục bị ghì chặt bằng đầu gối dù đã van "em không thở được" rồi. FBI đang điều tra sự việc trong lúc làn sóng biểu tình phản đối cảnh sát nổ ra khắp nước Mỹ luôn.
Theo CNN, động tác ghì cổ bằng đầu gối đã bị cấm ở nhiều sở cảnh sát rồi, nhưng cảnh sát Minneapolis lại cho phép các sĩ quan dùng chiêu này nếu nghi phạm chống cự hoặc hung hãn. Vấn đề là Floyd không có vũ khí gì cả và đã bị còng tay khi nằm trên mặt đất rồi
Nhiều chuyên gia hành pháp nói động tác này nguy hiểm và không cần thiết chút nào.
Seth Stoughton, phó giáo sư luật tại Đại học South Carolina, cho biết tùy vào vị trí đầu người bị ghì và trọng lượng của người dùng đầu gối mà có thể gây tổn thương nghiêm trọng luôn.
Ông Stoughton - đồng tác giả của cuốn "Đánh giá Việc sử dụng Vũ lực của Cảnh sát" - đã chỉ ra 3 cách mà cảnh sát có thể gây tổn thương cho nghi phạm.
Nguy hiểm thứ nhất: Nghi phạm bị giữ ở tư thế nằm sấp (úp mặt xuống đất) trong khi tay bị còng sau lưng quá lâu. Đây là tư thế nguy vãi vì có thể gây ngạt thở do tư thế không hợp lý
Khi nằm kiểu này, người ta có thể hít thở được chút chút, nhưng không thể thở đầy đủ và dần dần sẽ thiếu oxy rồi bất tỉnh.
Ông Stoughton cho biết các sở cảnh sát cũng nhấn mạnh chỉ giữ người ta ở tư thế nằm sấp đủ lâu để khống chế thôi, sau đó phải chuyển sang tư thế khác, ví dụ như nằm nghiêng, cho ngồi hoặc đứng.
Nguy hiểm thứ hai: Áp lực đè lên cổ nghi phạm. Lực lớn và cân nặng từ người ghì đè lên cổ có thể gây chấn thương chết người luôn á
Ông Stoughton nói: "Các sĩ quan cần tránh đè lên cổ hoặc đầu nghi phạm; áp lực ở vị trí đó có thể làm rạn xương móng và cột sống cổ, tùy thuộc vào vị trí của người ghì".
Cuối cùng, bất kỳ sĩ quan nào dùng các động tác khống chế như vậy cũng phải theo dõi tình trạng sức khỏe của nghi phạm. Ghì cổ bằng đầu gối quá lâu có thể dẫn tới tử vong mà.
Cảnh sát không được đào tạo gì cả
Sở cảnh sát Minneapolis cho phép các sĩ quan dùng hai phương pháp khống chế cổ với nghi phạm, nhưng chỉ những người đã được đào tạo mới được phép dùng thôi.
Cụ thể, hai phương pháp này là: khống chế cổ "tỉnh táo" và khống chế cổ "bất tỉnh". Trong đó, phương pháp đầu tiên là gây áp lực nhẹ lên cổ nghi phạm bằng tay hoặc chân nhưng không chặn đường thở, còn phương pháp sau là gây áp lực đủ lớn để nghi phạm bất tỉnh nhưng không tử vong.
Cả hai đều có thể áp dụng khi nghi phạm chống cự, nhưng phương pháp khống chế bất tỉnh chỉ được phép dùng khi nghi phạm chống cự cực hung hãn và không thể khuất phục bằng cách khác.
Tuy nhiên, phương pháp mà cảnh sát dùng với Floyd không giống bất kỳ phương pháp nào nêu trên cả - ông Stoughton nói.
"Đó không phải là khống chế cổ. Cảnh sát không chỉ gây áp lực lên cổ người khác. Đó là hành động rất nguy hiểm," ông nói.
Theo bà Pruitt - chủ tịch Hiệp hội Cảnh sát Da màu Quốc gia Mỹ, việc dùng vũ lực chỉ thực hiện khi cần người ta tuân thủ lệnh bắt giữ. Trong khi đó, ông Floyd đã bị còng tay và đang nằm trên mặt đất rồi. Việc khống chế bằng lực là không cần thiết tí nào
Mấy năm trước, bà đã hỏi các thành viên sở cảnh sát liệu họ có được đào tạo ghì cổ bằng đầu gối không. Tuy nhiên, hầu như ai cũng phủ nhận vì nguy cơ gây chấn thương nghiêm trọng quá cao.
"Khi một người nói 'Tôi không thở được', đó là dấu hiệu khẩn cấp về y tế và cần hỗ trợ sơ cứu ngay lập tức. Vì vào thời điểm đó, nghi phạm đã trở thành bệnh nhân rồi," một chuyên gia nói.
Hiện tại, chưa có công bố pháp y về nguyên nhân Floyd tử vong. Theo báo cáo của sở cứu hỏa, Floyd không có mạch đập và không còn phản ứng khi được đưa lên xe cứu thương.
Ngoài ra, một số người cho rằng Sở cảnh sát Minneapolis đang dùng những thuật ngữ không chính xác. Cụ thể, không có biện pháp khống chế nào có thể coi là "không gây tử vong", mà đúng hơn nên là "ít khả năng gây tử vong".
"Trong nhiều năm qua, các đội hành pháp đã thừa nhận rằng bất kỳ hình thức khống chế nào cũng có thể gây tử vong - thậm chí ví dụ như xịt quá nhiều hơi cay," một sĩ quan nói.
Nguồn: soha.vn