Dịch Covid-19 bùng phát ở TP.HCM rồi lan ra các tỉnh lân cận và ĐBSCL nhanh vãi chưỡng, khiến các doanh nghiệp dù đã chuẩn bị phương án ứng phó trước nhưng vẫn lúng túng không biết xoay xở thế nào Chuyện "3 tại chỗ" nghe thì dễ nhưng làm thì... khó cực!
Ông Dương Nghĩa Quốc – Chủ tịch Hiệp hội Cá tra Việt Nam chia sẻ với PV Tiền Phong rằng tình hình các doanh nghiệp giờ vô cùng "éo le", khó nhất chính là chuyện thực hiện phương án "3 tại chỗ" (sản xuất tại chỗ, ăn uống tại chỗ, nghỉ ngơi tại chỗ) đó mọi người ạ.
Theo ông Quốc thì một số doanh nghiệp có mặt bằng rộng rãi thì còn ổn, chứ đa phần đều rơi vào thế khó xử lắm. "Mỗi nhà máy có hàng ngàn công nhân, việc tập trung ăn ở, nghỉ ngơi không đơn giản chút nào, mà nếu không đáp ứng thì phải dừng hoạt động, khó vô cùng luôn..." – ông Quốc than thở.
Về chuyện sản xuất, các doanh nghiệp có vùng nuôi, cá đến kỳ thu hoạch nhưng không thu gom được vì bị hạn chế đi lại. Người nuôi cá cũng ngậm ngùi khi cá đến lứa mà không ai đến bắt, đành phải "ngâm" và bỏ đói con cá thôi Các khâu đều bị đình trệ hết vì phải giãn cách xã hội, hạn chế lưu thông.
Nói về xuất khẩu, ông Quốc cho biết doanh nghiệp bán được, số liệu xuất khẩu có vẻ khả quan vì tăng trưởng tốt so với cùng kỳ năm trước. Nhưng mà hiệu quả thực tế thì... chưa hẳn đâu nha! Vì chi phí container, vận tải biển tăng 3-5 lần luôn á, thức ăn cũng tăng cao khiến giá thành sản xuất cứ đội lên mãi.
"Doanh nghiệp tồn kho phải bán thôi chứ, chịu đựng từ cuối năm 2019 đến giờ, bao nhiêu thứ tăng hết. Nghe số liệu xuất khẩu thì mừng vậy thôi chứ hiệu quả thì phải xem lại. Một kg cá tra nguyên liệu hiện nay khoảng 22.000 đồng, mặc dù tăng so với hồi cuối năm ngoái (17-18.000 đồng/kg) nhưng giá thành hiện ít nhất cũng 24.000 đồng/kg rồi" – ông Quốc dẫn chứng.
Vắc xin là ưu tiên số 1 luôn nha!
Chủ tịch Hiệp hội Cá tra Việt Nam cho biết, ưu tiên hàng đầu hiện giờ là công nhân phải được tiêm vắc xin ngừa Covid-19 gấp lắm rồi, hiệp hội cũng đã kiến nghị lên trung ương rồi đó. Ngoài nguồn vắc xin Chính phủ phân bổ, hiệp hội cũng kiến nghị cho phép các doanh nghiệp có tiềm lực tự mua vắc xin để phục vụ nhu cầu cấp bách này.
Bên cạnh đó, với tình hình sản xuất kinh doanh đình đốn thế này, các doanh nghiệp cần được hỗ trợ về tín dụng (tăng hạn mức, kéo dài thời gian), miễn giảm thuế phí... để "hà hơi tiếp sức" vượt qua giai đoạn khó khăn. Bởi theo Chủ tịch Hiệp hội Cá tra Việt Nam thì đa phần doanh nghiệp giờ đang "thở oxy" thật rồi đó mọi người
Theo Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu thủy sản Việt Nam (VASEP), các doanh nghiệp thủy sản ở ĐBSCL đã cố gắng thuyết phục công nhân, phụ cấp thêm để duy trì sản xuất. Nhiều doanh nghiệp không bố trí đủ nhà ở, đành phải thuê thêm bên ngoài... Tuy nhiên, sau khi thông báo thực hiện "3 tại chỗ" thì có 30%, thậm chí tới 50% công nhân xin nghỉ việc vì con nhỏ, hoàn cảnh gia đình hoặc vì đã tiếp xúc với người từ Bình Dương, Long An, TP.HCM về...
Hiện một số doanh nghiệp đã giảm công suất chế biến từ 30-90% do không thể sắp xếp được chỗ ở, nghỉ ngơi cho công nhân. Với đặc thú của ngành chế biến thủy sản thì không thể bố trí chỗ ở cho công nhân ngay tại nhà máy đông lạnh, thậm chí còn phải tách biệt với khu chế biến để đảm bảo an toàn thực phẩm nữa.
Một số doanh nghiệp với lực lượng lao động đông thì việc bố trí nơi ăn, ở, nghỉ ngơi, vệ sinh... cùng lúc cho hàng ngàn công nhân tại nơi làm việc là điều cực kỳ khó khăn. Những doanh nghiệp không thể bố trí được "3 tại chỗ" hay "1 cung đường - 2 địa điểm" thì buộc phải tạm đóng cửa nhà máy, cho công nhân nghỉ việc nhưng vẫn trả lương...
Với mặt hàng tôm, từ quý III, xuất khẩu tăng tốc vì đơn hàng nhiều và tôm bắt đầu rộ thu hoạch. Nhưng năm nay thì sao, đúng lúc nước rút thì Covid-19 lại bao vây ĐBSCL mất rồi Dù nguồn nguyên liệu dồi dào nhưng việc vận chuyển hàng hóa, nguyên liệu vẫn gặp nhiều khó khăn...
Trong khi công suất chế biến, lượng hàng mua - xuất đều giảm thì nhiều chi phí lại tăng như tiền điện trên mỗi kg sản phẩm, chi phí bao bì, phí xét nghiệm cho công nhân, tài xế vận chuyển hàng, chi phí logistic, cước vận tải biển... toàn tăng hết á!
Đại diện một doanh nghiệp cá tra tại ĐBSCL nói rằng: "Điều mong mỏi của lãnh đạo doanh nghiệp giờ này không phải là tăng trưởng bao nhiêu mà là công nhân, người lao động được tiêm vắc xin càng sớm càng tốt. Doanh nghiệp đang 'cầm hơi' sao cho cả ngàn công nhân không bị thất nghiệp. Doanh nghiệp chết sẽ kéo theo cả chuỗi (ngân hàng, nông ngư dân...) cùng chung số phận luôn đó"
Doanh nghiệp kêu cứu Bộ trưởng Nông nghiệp
Ngày 29/7, Công ty TNHH Chế biến thực phẩm xuất khẩu Vạn Đức Tiền Giang (Cty Vạn Đức) có đơn kêu cứu gửi Bộ trưởng Bộ NN&PTNT luôn đó mọi người.
Cụ thể, ngày 29/7, Cty Vạn Đức nhận được công văn của UBND tỉnh Tiền Giang về việc tạm dừng hoạt động đối với các doanh nghiệp trong khu, cụm công nghiệp đang hoạt động theo phương án "3 tại chỗ".
Theo doanh nghiệp này, đây thực sự là một cú sốc lớn cho những doanh nghiệp chấp hành tốt chủ trương của tỉnh như Cty Vạn Đức. Công ty đã chi hàng chục tỷ đồng để bố trí sản xuất "3 tại chỗ" rồi mà. Động thái này của UBND tỉnh Tiền Giang dẫn đến các thiệt hại khác nghiêm trọng hơn như: gãy chuỗi cung ứng, cá tra nuôi bị quá lứa do mùa thuận, cá tăng trưởng nhanh.
Việc sản xuất "3 tại chỗ" chỉ đạt 50% công suất, đã làm ảnh hưởng lớn đến kế hoạch sản xuất, nuôi và xuất khẩu rồi, nếu phải ngưng sản xuất đột ngột sẽ gây thiệt hại kép đến toàn chuỗi cung ứng, lãi ngân hàng, nợ quá hạn...; lại phải bồi thường cho các hợp đồng siêu thị, nguy cơ mất thị trường và phá sản... Doanh nghiệp không gánh nổi đâu!
"Doanh nghiệp nào làm sai thì xử ký doanh nghiệp đó, làm tốt thì phải cho duy trì chứ, sau này doanh nghiệp mới có niềm tin vào chỉ đạo của nhà nước. Chúng tôi khẩn thiết, kêu cứu đến Bộ trưởng có ý kiến đến UBND tỉnh Tiền Giang xem xét giúp cho công ty được tiếp tục sản xuất. Chúng tôi mong muốn thực hiện theo tinh thần thông báo số 175/TB-VPCP của Thủ tướng Chính phủ: quyết tâm thực hiện mục tiêu kép không để đứt gãy các chuỗi sản xuất, cung ứng toàn cầu, theo tinh thần chỉ đạo vừa sản xuất vừa chiến đấu với dịch bệnh" – Cty Vạn Đức kêu cứu.
Nguồn: svvn.tienphong.vn