"Xin chào, tôi không phải Thích Vy" - dòng chữ này xuất hiện trên mạng xã hội của nữ diễn viên khiến netizen ngơ ngác tột độ Gương mặt thì đúng là cô, giọng nói cũng y chang, nhưng cô lại khẳng định đó không phải mình mà là "Han Qingxia" - một avatar kỹ thuật số do chính tay cô tạo ra và tinh chỉnh từng chi tiết siêu tỉ mì: từ độ cong lông mày, nhịp thở, micro-expression cho đến từng khung hình một
Trong lúc hội đồng nghiệp bận rộn gửi đơn kiện vì bị AI "ăn cắp" mặt, thì Thích Vy lại chơi lớn theo hướng ngược hẳn: Biến nỗi lo bị xâm phạm thành chiến lược chủ động quản lý tài sản số của mình. Đúng kiểu "thà tự mở shop còn hơn để bị cướp" đấy các bạn ơi
Không phải người đầu tiên, nhưng là ngôi sao hạng A đầu tiên làm chuyện này
Thích Vy không phải diễn viên đầu tiên cấp phép hình ảnh cho AI đâu nhé, nhưng cô là "ngôi sao hạng A" đang hot nhất làm việc này đấy Trước đó, Vương Tổ Hiền - người đã nghỉ hưu hơn 20 năm - đã từng cấp phép hình ảnh AI thời đỉnh cao nhan sắc (20-30 tuổi) cho game Tianxia của NetEase. Nhưng hợp tác này được giới hạn rất chặt trong phạm vi IP Tianxia thôi, bao gồm phim ngắn, NPC và trang phục độc quyền trong game.
Còn Ngô Khải Hoa 62 tuổi thì chọn cách trực diện hơn: Ông bán luôn quyền sử dụng hình ảnh lúc 20 tuổi cho công ty sản xuất phim dùng AI. Nhận thù lao mà không cần đến phim trường, xem xong ông còn rất satisfied, chia sẻ cảm giác như được làm nam chính trở lại
Điểm chung của những nghệ sĩ này là gì? Đều đã qua thời kỳ đỉnh cao rồi - hoặc đã nghỉ hưu, hoặc đã có tuổi. AI giúp họ "tái xuất" trong môi trường số, một side hustle ít rủi ro nhưng lợi nhuận cao.
Nhưng case của Thích Vy khác hẳn nha! Ở tuổi 41, cô đang ở giai đoạn thăng hoa nhất sự nghiệp. Cô không bán hình ảnh quá khứ, mà là bán cả hiện tại lẫn tương lai luôn
Hình ảnh số của Thích Vy được cấp phép theo kiểu mở và chuẩn hóa, cho phép apply vào nhiều kịch bản thương mại: motion comics do AI tạo, livestream ảo, nội dung tương tác... Cô không chỉ làm một giao dịch nhất thời, mà đang build một tài sản số có thể tái sử dụng nhiều lần.
Chiến lược này khéo léo chuyển đổi tình thế từ nguy cơ thành nạn nhân sang vị thế làm chủ "shop" của riêng mình: Thay vì để người khác trục lợi từ việc chiếm dụng hình ảnh, cô chủ động tự định giá và set rules sử dụng. Nghe perfect nhỉ? Nhưng thách thức vẫn còn đó: Mở shop thì dễ, duy trì mới khó
Drama về phẩm giá nghệ thuật và bài toán kinh doanh tài sản số
Ngay sau thông báo của Thích Vy, drama nổ ra tưng bừng với dư luận chia rẽ sâu sắc luôn Một số người khen cô có tư duy đi trước thời đại, số khác lại bảo động thái này làm giảm vị thế của cô.
Cốt lõi tranh cãi không phải ở công nghệ AI, mà ở câu hỏi: Ai là người có quyền định đoạt giá trị của một diễn viên?
Trước đây, tài sản cốt lõi của diễn viên là thời gian và kỹ năng diễn xuất. Họ tham gia từng dự án, trau chuốt từng vai diễn, tạo giá trị từ những màn trình diễn chân thực không thể thay thế. Nhưng giờ đây, gương mặt có thể được copy và tái sử dụng vô hạn. Các diễn viên đang chuyển từ bán thời gian và công sức sang bán data - một sự thay đổi chạm đúng vào vấn đề cốt lõi của ngành
Plot twist: Chỉ mới vài tháng trước, cả ngành còn đồng loạt anti AI mà!
Tháng 4/2026, Ủy ban Diễn viên thuộc Liên đoàn các Tổ chức Xã hội về Phát thanh, Điện ảnh và Truyền hình Trung Quốc đã tuyên bố đanh thép, bác bỏ các hành vi xâm phạm quyền lợi như hoán đổi mặt bằng AI, sao chép giọng nói. Nhiều nghệ sĩ như Dương Tử, Địch Lệ Nhiệt Ba, Thành Nghị, Nhậm Gia Luân đã có động thái bảo vệ quyền lợi của mình.
Cùng tháng đó, iQIYI thông báo đưa 117 nghệ sĩ vào database nghệ sĩ AI. Hashtag "iQIYI phát điên rồi" trending ngay lập tức Trương Nhược Quân lên tiếng làm rõ anh chưa bao giờ ký giấy ủy quyền liên quan đến AI, còn fan Vương Sở Nhiên cũng phủ nhận thay thần tượng.
Lương Triều Vỹ có lập trường dứt khoát nhất tại Liên hoan phim Quốc tế Thượng Hải, ông tuyên bố rõ ràng sẽ không cho AI dùng hình ảnh của mình, đồng thời khẳng định: AI "không có linh hồn" Theo ông, AI chỉ có thể mô phỏng phản ứng chứ không thể tái tạo cảm xúc hay linh hồn con người.
Ở bên kia đại dương, Nicolas Cage cũng bày tỏ quan điểm mạnh mẽ không kém. Ông cảnh báo bất kỳ diễn viên nào cho phép AI thay đổi phần trình diễn của mình đều đang đi vào "ngõ cụt", vì robot không thể phản ánh chân thực bản chất con người. Nếu để AI thao túng diễn xuất, tính toàn vẹn, sự thuần khiết và chân thực của nghệ thuật sẽ bị thay thế hoàn toàn bởi lợi ích kinh tế đơn thuần
Những tiếng nói này phản ánh một giá trị cốt lõi: nghề diễn mang trong mình "phẩm giá" và không thể bị thay thế bởi thuật toán.
Nhưng thực tế đang diễn ra khác hẳn nhé!
Theo dữ liệu từ Hiệp hội Dịch vụ Phát sóng Trực tuyến Trung Quốc, khoảng 128.000 bộ phim ngắn (micro-drama) được phát hành trong quý đầu năm 2026, trong đó có tới 122.000 bộ do AI tạo ra, chiếm hơn 95% tổng số
Phim ngắn do AI sản xuất không còn là chuyện tương lai nữa. Chúng chính là thực tại của hiện tại đấy! Khi 95% nội dung mới trong ngành giải trí được tạo ra bởi AI, vấn đề các diễn viên phải đối mặt không còn là liệu có nên chấp nhận AI hay không, mà là làm sao để chấp nhận nó?
Xét về một khía cạnh nào đó, lựa chọn của Thích Vy thể hiện thái độ ứng phó sáng suốt nhất trước thực tế này đấy
Canh bạc đầy rủi ro nhưng tiềm năng khủng
Đối với Thích Vy, đây là một canh bạc đầy rủi ro nhưng cũng mang lại tiềm năng to lớn. Nếu thắng, cô sẽ trở thành diễn viên đầu tiên trong làng giải trí Trung Quốc chuyển đổi quyền sử dụng hình ảnh cá nhân thành tài sản số được chuẩn hóa, mở đường cho một hướng đi thương mại hoàn toàn mới
Ngược lại, nếu thua, avatar kỹ thuật số của cô có thể bị gắn liền với vô số nội dung kém chất lượng, làm suy giảm nghiêm trọng giá trị thương mại và hình ảnh thương hiệu của chính cô.
Tuy nhiên, kết quả của canh bạc này sẽ có tác động vượt xa phạm vi cá nhân Thích Vy. iQIYI hiện đang đặt nền móng cho mô hình "cấp phép theo dự án kết hợp chia sẻ doanh thu". Mặc dù thù lao cho mỗi dự án riêng lẻ có thể giảm xuống, nhưng khả năng tham gia vào số lượng tác phẩm lớn hơn đồng nghĩa với việc tổng thu nhập vẫn có thể tăng lên
Các nghệ sĩ hàng đầu có thể nhân rộng giá trị thương mại của mình trên quy mô lớn thông qua việc cấp phép sử dụng AI. Về mặt lý thuyết, số lượng dự án mà một diễn viên thực hiện mỗi năm có thể tăng từ 4 lên 14 luôn!
Khi "gương mặt kỹ thuật số" dần trở thành một phương thức sản xuất có thể tái sử dụng, mô hình kinh doanh của diễn viên sẽ chuyển dịch căn bản, từ việc cho thuê thời gian lao động sang bán các tài sản dữ liệu
Nguồn: svvn.tienphong.vn