Nhắc đến Việt Tú là nhắc đến "ông trùm" của những show diễn đỉnh cao, vừa hoành tráng vừa sâu sắc. Lần này chúng mình đã có dịp ngồi lại tâm sự thật thoải mái với anh, để nghe những suy nghĩ chân thật, quan điểm cá nhân và cả những ước mơ anh vẫn âm thầm ấp ủ cho nền nghệ thuật Việt Nam đương đại nha!
Tip cho các bạn du lịch nè: nếu lên TripAdvisor - trang web xịn sò về gợi ý địa điểm cho khách du lịch khắp thế giới, click vào Hà Nội và tìm top các show diễn được đánh giá cao nhất, bạn sẽ bắt gặp 1 cái tên quen quen lắm: Tứ Phủ.
Không chỉ quen vì là tên của một hoạt động tín ngưỡng nổi tiếng của Việt Nam đâu, Tứ Phủ còn khiến bạn "ơ hay hay" vì chắc hẳn đã từng nhìn thấy ít nhất một lần khi đi ngang qua phố. Đúng rồi đó, suốt gần 3 năm với 400 show diễn, Tứ Phủ là một trong những vở được diễn lâu nhất và đều đặn nhất ở Nhà hát Việt (tọa lạc ngay phố Tràng Tiền). Và Tứ Phủ, cùng với vở diễn thực cảnh đầu tiên tại Việt Nam - Ngày xưa (hay còn gọi là Thuở ấy xứ Đoài) là hai vở diễn dân gian thấm đẫm màu sắc văn hoá, được "chắp cánh" bởi bàn tay tài hoa của đạo diễn Việt Tú - người tiên phong trong việc ứng dụng những công nghệ đỉnh cao vào các show diễn giải trí đầy màu sắc.
Việt Tú là một cái tên đảm bảo cho thành công của bất cứ chương trình nào, cả về độ hoành tráng lẫn chiều sâu luôn á. Anh là người "nhạc nào cũng nhảy", vừa có thể dựng một chương trình rất… "thị trường", vừa có thể khiến người ta trầm trồ vì những vở diễn thấm đậm màu sắc văn hoá dân gian như một lão nông đích thực vậy.
Chọn đi cùng một lúc hai con đường khó, theo đuổi cả đỉnh cao về giải trí lẫn nghệ thuật, trên vai Việt Tú không chỉ là tầm vóc của một nghệ sĩ đương đại luôn trăn trở thay đổi mình, mà còn là trách nhiệm tự anh chọn gánh vác để mang văn hoá dân gian gần hơn tới đại chúng. Chúng mình đã có một buổi trò chuyện thật gần gũi với anh, để có thể lắng nghe những suy nghĩ, quan điểm và cả những ước mơ anh vẫn đang nuôi dưỡng với nền nghệ thuật Việt Nam đương đại.
"Sau 20, 30 năm, rối nước với khán giả thế giới đã không còn gì mới lạ nữa"
Thật ra là về mặt bản chất, tôi không muốn theo ngành nghệ thuật dân tộc đâu, mà tôi chỉ muốn dùng những chất liệu của nghệ thuật dân tộc để có thể đi xa hơn trên con đường sáng tạo của mình thôi. Và tôi nghĩ là một trong những cách quan trọng để làm được điều đó chính là sự pha trộn, bởi nếu không có nó - mọi thứ sẽ rất nhàm chán luôn.
Chúng ta có thể thấy trước đây: Thế giới phẳng chưa định hình, tất cả mọi thứ có sự phân loại rất dễ dàng. Còn giờ đây, với sự phẳng hoá của thế giới, mọi thứ được pha trộn, trở thành khái niệm toàn cầu, điều đó trở thành sự thách thức của người làm nghệ thuật luôn. Tất cả mọi thứ có thể được nhận diện ngay, bạn hôm nay xem cái này ở đây, thì ngày mai cả thế giới đã biết đến nó rồi, người làm nghệ thuật trở nên bình đẳng về mặt kiến thức với chính khán giả của mình. Vì thế, thách thức của người làm nghệ thuật chính là sự mới lạ.
Và tôi nghĩ rằng, tôi đi ra nước ngoài để tìm con đường tư duy cho những thứ quen thuộc của nền văn hoá dân tộc mình được nhìn qua lăng kính của một người "bên ngoài" rồi quay trở lại quê hương. Trên thế giới có rất nhiều nghệ sĩ đã chọn cách làm mới sáng tạo như vậy, với mục đích đưa văn hoá dân tộc, hình ảnh đất nước mình trở nên đẹp đẽ, khác lạ hơn trong con mắt du khách toàn cầu. Đấy chính là con đường mà tôi chọn khi quyết định đi Mỹ học đấy.
"Nghệ thuật đương đại dạy tôi: Đừng sợ khi muốn tạo ra điều khác biệt"
Tôi đến với nghệ thuật đương đại trước khi đặt chân đến Mỹ. Ngày trước, nhà bác tôi ở trong trường ĐH Mỹ thuật, các anh chị họ thì học vẽ nên cả tuổi thơ tôi gắn liền với khu nội trú của trường Yết Kiêu luôn. Lớn lên một chút, tôi hay la cà với các anh thuộc thế hệ nghệ sĩ đương đại hàng đầu Việt Nam bây giờ. Từ đó, mình đã nhìn thấy một thế giới rất điên rồ của nghệ thuật, lúc đó mình vẫn còn mù mờ lắm, nhưng nghệ thuật đương đại dạy tôi một điều: Đừng sợ, đừng băn khoăn khi bạn muốn tạo ra một điều khác biệt. Bởi đấy là bản chất của nghệ thuật. Nếu bạn sợ hãi trong sáng tạo, và bạn muốn tìm đến những vùng an toàn - không sớm thì muộn, bạn sẽ trở thành những người cũ kỹ và lạc hậu thôi.
Ở bên cạnh những nghệ sĩ ấy, họ cho tôi cảm giác về một cuộc sống rất siêu thực, dám làm điều mình nghĩ và dám chấp nhận một cuộc sống rất khó khăn để theo đuổi tận cùng giấc mơ. Tôi vẫn còn nhớ rõ không khí của khu nội trú trường ĐH Mỹ thuật hồi đó. Đây chính là một giai đoạn quan trọng, xây dựng nên nhân sinh quan, thế giới quan của tôi về nghệ thuật luôn.
"Nghề chọn người, chứ không phải người chọn nghề"
Cho đến bây giờ thì đạo diễn sân khấu cũng không có nhiều, số lượng đạo diễn được khách hàng chỉ mặt gọi tên lại càng ít hơn. Thời điểm cách đây gần 20 năm khi tôi mới bước vào nghề chỉ có 4-5 người, đến thời điểm này chắc cũng chỉ có vậy thôi. Tôi nghĩ ban đầu là nghề chọn người, vì Nhật Thực được thực hiện ở thời điểm tôi còn chưa có ý thức gì về nghề đạo diễn sân khấu ca nhạc cả, rồi thì sau cú "bom tấn" đó tôi mới bắt đầu thực sự đầu tư vào sự nghiệp của mình. Tôi là người luôn thích làm những gì mới, thử thách, và nghề đạo diễn âm nhạc thì đúng là phù hợp với con người tôi.
Nguồn: kenh14.vn