ThoMai8007
New member
Cấp trên cầm tay chỉ việc cho cấp dưới là chuyện xưa rồi!
Nhắc đến chuyện đi làm nói chung hay đời sống công sở nói riêng, ai cũng nghĩ ngay: Người có kinh nghiệm chỉ người mới vào nghề, sếp giao việc cho nhân viên, và thường thì ai hỏi ai xin tư vấn? Đương nhiên là cấp dưới rồi!
Thế mà plot twist đây: Vài năm trở lại đây, câu chuyện đang quay 180 độ luôn á! Nhân sự trẻ - đặc biệt là Gen Z, đang lên làm "thầy" cho chính sếp của mình đó
Nghe hơi sốc não nhỉ? Nhưng thật sự ngày càng nhiều công ty nhận ra rằng có những thứ sếp không thể học từ sách vở hay các khóa đào tạo quản lý đâu, mà phải học từ chính... nhân viên của mình!
Thuật ngữ "Reverse Mentoring" (tạm dịch: Cố vấn ngược) đang hot rần rần trên thế giới đây này. Thay vì lãnh đạo dạy nhân viên, giờ công ty chủ động ghép một bạn trẻ với một ông sếp cấp cao, và lần này vai trò "thầy giáo" thuộc về bạn trẻ chứ không phải quản lý nha!
Ý tưởng này cũng không phải mới tinh đâu. Một trong những chương trình "Reverse mentoring" đầu tiên được ghi nhận diễn ra từ tận năm 1999, khi Jack Welch - CEO của General Electric lúc đó, yêu cầu các lãnh đạo cấp cao học Internet từ những nhân viên trẻ. Ban đầu mục tiêu khá đơn giản thôi: Giúp sếp bắt kịp công nghệ.
Nhưng hơn hai thập kỷ sau, các doanh nghiệp phát hiện giá trị của "Reverse mentoring" còn to hơn nhiều!
Patrice Gordon - CEO của công ty tư vấn lãnh đạo Eminere cho rằng đây chính là cách để những người vốn không có nhiều quyền lực trong tổ chức được cất lên tiếng nói của mình.
Theo bà, khi lãnh đạo dành thời gian lắng nghe những trải nghiệm thực tế từ nhân viên, họ sẽ hiểu con người trong tổ chức sâu sắc hơn, từ đó xây dựng được sự đồng cảm - điều mà không một bảng khảo sát nội bộ nào có thể phản ánh đầy đủ.
Khái niệm "Reverse mentoring" ngày nay cũng không còn bó hẹp ở chuyện người trẻ dạy người lớn tuổi nữa đâu. Theo Gordon, bất kỳ nhân viên nào thuộc nhóm ít có tiếng nói trong tổ chức đều có thể trở thành người hướng dẫn. Nói cách khác, không cần phải "gạo cội" đâu, chỉ cần có góc nhìn mới lạ, quan điểm độc đáo là đủ ăn!
Garry Clarke Strange - Nhà sáng lập Think Inclusion Consulting, cũng vibe này luôn. Ông nhận định "Reverse mentoring" giống như một bước ngoặt trong chiến lược xây dựng môi trường làm việc công bằng, lành mạnh và cởi mở. Theo ông, nhiều lãnh đạo luôn mang tâm lý phải tỏ ra biết mọi thứ. Chính điều đó khiến họ ngại đặt câu hỏi, ngại thừa nhận có những điều mình chưa biết và cũng khó tạo ra những cuộc trò chuyện thật lòng với nhân viên.
"Reverse mentoring" giúp phá vỡ bức tường quyền lực ấy. Khi vị trí "người học" được trao cho lãnh đạo, họ dần nhận ra rằng việc chưa biết điều gì đó không phải là điểm yếu, miễn là sẵn sàng học hỏi thôi!
Theo báo cáo của tổ chức FutureDotNow, khoảng 18% lực lượng lao động tại Anh vẫn thiếu các kỹ năng số cần thiết trong môi trường làm việc hiện đại. Và "Reverse mentoring" được xem là một giải pháp xịn xò giúp cải thiện điều này, đồng thời tăng năng suất làm việc và nâng cao nhận thức về an ninh mạng.
Nhưng mà lợi ích của mô hình này không chỉ dừng ở công nghệ đâu nhé!
Khảo sát của IRIS Software Group được công bố vào 2/2026 cho thấy: 59% người lao động tại Anh sẽ cân nhắc nghỉ việc nếu doanh nghiệp cắt giảm các cam kết về đa dạng và hòa nhập (EDI). Điều này cho thấy nhân viên ngày càng kỳ vọng môi trường làm việc phải phản ánh nhiều góc nhìn khác nhau thay vì chỉ có tiếng nói từ ban lãnh đạo.
Patrice Gordon từng trực tiếp tham gia chương trình "Reverse mentoring" với Craig Kreeger - khi đó là CEO của Virgin Atlantic. Bà mô tả trải nghiệm ấy giống như một "cuộc cách mạng" luôn!
Theo Gordon, "Reverse mentoring" không chỉ giúp lãnh đạo thay đổi góc nhìn mà còn khiến những nhân viên trẻ cảm thấy ý kiến của họ có giá trị thật sự, từ đó tăng cảm giác gắn bó với tổ chức.
Stacy Johnson - Giáo sư tại Đại học Nottingham (Anh), cũng cho rằng mô hình này giúp thu hẹp khoảng cách giữa nhân viên tuyến đầu và đội ngũ lãnh đạo.
Ở nhiều doanh nghiệp, nhân viên thường có cảm giác ban lãnh đạo là "một thế giới khác", chỉ đưa ra quyết định mà không thực sự hiểu công việc hằng ngày của họ ra sao. "Reverse mentoring" khiến các lãnh đạo trở nên down-to-earth hơn, đồng thời giúp nhân viên nhận ra rằng những người đứng đầu doanh nghiệp cũng có những băn khoăn, lo lắng và cần học hỏi giống bất kỳ ai thôi!
Dĩ nhiên, "Reverse mentoring" không đơn giản là ghép bừa một nhân viên với một lãnh đạo rồi chờ mọi chuyện tự khắc tốt đẹp đâu nhé. Các chuyên gia cho rằng doanh nghiệp trước hết phải xác định rõ mình muốn giải quyết vấn đề gì, từ thiếu kết nối giữa các phòng ban, tăng sự gắn kết của nhân viên trẻ hay cải thiện văn hóa hòa nhập.
Một thách thức khác là yếu tố thời gian. Khi công việc ngập đầu, các buổi gặp rất dễ bị hủy hoặc hoãn mãi. Nếu hai bên không duy trì đối thoại đều đặn, chương trình khó tạo ra tác động thực sự. Ngoài những buổi trao đổi truyền thống, một số doanh nghiệp còn áp dụng hình thức "Reverse shadowing" - lãnh đạo sẽ theo chân nhân viên trong một ngày làm việc để trực tiếp trải nghiệm công việc của họ (kiểu như "ngày làm CEO" nhưng ngược lại ấy ).
Trong một môi trường làm việc ngày càng đa thế hệ và biến đổi nhanh đến choáng váng, kiến thức không còn chỉ chảy theo một chiều nữa rồi. Đôi khi, người giúp lãnh đạo nhìn thấy những điều mình chưa từng nhận ra lại chính là nhân viên trẻ đang ngồi ở bàn làm việc ngay bên cạnh đó. Khi việc học hỏi trở thành hoạt động hai chiều, không chỉ lãnh đạo thay đổi mà cả văn hóa doanh nghiệp cũng trở nên cởi mở, gắn kết và sẵn sàng thích ứng hơn với những thay đổi của thời đại.
(Nguồn: People Management)
Nguồn: kenh14.vn