Hơn nửa thế kỷ rồi mà cuốn nhật ký này vẫn khiến ai đọc cũng phải rơi nước mắt
Sau hơn 50 năm kể từ ngày anh linh trẻ Hoàng Hữu Thảo ngã xuống trên chiến trường Quảng Trị, cuốn nhật ký cùng những lá thư, bài thơ và đồ kỷ niệm của anh vẫn được gia đình giữ gìn cẩn thận như báu vật. Đặc biệt, những dòng nhật ký được viết chỉ một ngày trước khi hy sinh đã trở thành chứng tích lịch sử đầy ám ảnh, khiến bất cứ ai đọc cũng nghẹn lòng về sự khốc liệt của chiến tranh và sự hy sinh của thế hệ tuổi đôi mươi vì độc lập dân tộc.
Lật giở cuốn nhật ký cũ kỹ, ông Hoàng Lương Thiện (77 tuổi), anh trai liệt sĩ Hoàng Hữu Thảo, không giấu được sự xúc động. Hơn nửa thế kỷ đã trôi qua nhưng ký ức về ngày nhận tin em trai hy sinh vẫn hiện rõ như mới hôm qua.
Ngày nhận tin dữ khiến cả đời không quên
Ông Thiện kể, sáng 28/5/1972, khi đơn vị dừng chân nghỉ sau cuộc hành quân tại cao điểm Đồng Toàn, ông bất ngờ gặp hai đồng đội của em trai. Chỉ nhìn ánh mắt của họ, ông đã linh cảm có điều chẳng lành.
"Khi nghe đồng đội báo tin Thảo đã hy sinh trong lúc trực tiếp chỉ huy trận địa pháo, tôi như chết lặng. Cảm giác đau đớn như có tiếng sét đánh ngang tai. Nhưng rồi tôi tự nhủ phải biến nỗi đau mất em thành ý chí chiến đấu, quyết tâm hoàn thành nhiệm vụ để xứng đáng với sự hy sinh của đồng đội và của chính em trai mình", ông Hoàng Lương Thiện nghẹn ngào nhớ lại.
Liệt sĩ Hoàng Hữu Thảo sinh năm 1952 tại xã Quảng Minh, thị xã Ba Đồn, tỉnh Quảng Bình (nay là xã Nam Gianh, tỉnh Quảng Trị). Tháng 5/1970, khi đang là học sinh lớp 12 Trường THPT Lê Hồng Phong, chàng trai trẻ đã tạm gác sách vở, tình nguyện lên đường nhập ngũ theo tiếng gọi thiêng liêng của Tổ quốc và tham gia chiến đấu tại chiến trường Quảng Trị.
Những dòng nhật ký cuối cùng giữa mưa bom, bão đạn
Trong suốt thời gian chiến đấu, người lính trẻ luôn mang theo cuốn nhật ký để ghi lại những cảm xúc, suy nghĩ về quê hương, gia đình, đồng đội và cuộc sống nơi chiến trường. Bên cạnh đó là những lá thư chưa kịp gửi và những bài thơ chứa đựng khát vọng hòa bình, niềm tin vào ngày đất nước thống nhất.
Đặc biệt, trang nhật ký cuối cùng được viết vào tối 14/4/1972, chỉ một ngày trước khi anh hy sinh, đã khắc họa chân thực khung cảnh khốc liệt nơi tuyến lửa Quảng Trị.
Người lính trẻ viết: "Tối vẫn hành quân 8 giờ sáng tới nơi, đào công sự, vừa nằm thì đã sáng. Sáng tinh mơ đã có tiếng súng đánh nhau cho đến 6 giờ tối tạm dừng. Tiếng súng đạn chen chúc nhau nổ như ngô rang. Cảnh chiến trường ác liệt. Qua một đêm lại đi tải thương binh…"
Chỉ vài dòng ngắn ngủi nhưng đủ để tái hiện bầu không khí căng thẳng, khốc liệt của chiến trường những ngày ác liệt nhất. Đó cũng là những dòng chữ cuối cùng mà người lính tuổi chưa tròn 20 để lại trước khi anh dũng hy sinh
Trang nhật ký khép lại cũng là lúc hành trình chiến đấu của người lính trẻ dừng lại mãi mãi. Với những cống hiến cho sự nghiệp giải phóng dân tộc, liệt sĩ Hoàng Hữu Thảo được Nhà nước truy tặng Huân chương Kháng chiến chống Mỹ, cứu nước hạng Ba.
Đến năm 1980, hài cốt của liệt sĩ được tìm thấy và chính quyền địa phương bàn giao cho gia đình đưa về an táng tại Nghĩa trang Liệt sĩ xã Quảng Minh, nay thuộc xã Nam Gianh, tỉnh Quảng Trị.
Gần 54 năm nâng niu từng kỷ vật của người lính ️
Không chỉ cuốn nhật ký, gia đình liệt sĩ Hoàng Hữu Thảo còn lưu giữ gần như nguyên vẹn nhiều kỷ vật được đơn vị bàn giao sau ngày anh hy sinh. Đó là ba lô, giấy báo tử, những lá thư chưa kịp gửi, cuốn lịch, bộ quân phục cùng nhiều vật dụng cá nhân.
Ông Hoàng Minh Sơn (69 tuổi), cháu ruột hiện đang thờ cúng liệt sĩ tại thôn Nam Minh Lệ, xã Nam Gianh cho biết, sau khi bác hy sinh năm 1972, đơn vị đã bàn giao toàn bộ di vật cho gia đình.
Suốt gần 54 năm qua, những kỷ vật ấy luôn được con cháu nâng niu, cất giữ cẩn thận. Dù giấy đã úa vàng, nét mực có phần phai nhạt theo thời gian nhưng giá trị tinh thần của chúng chưa bao giờ phai mờ.
"Mỗi lần mở cuốn nhật ký của bác, cả gia đình đều không cầm được nước mắt. Qua từng trang viết, chúng tôi cảm nhận được tình yêu quê hương, tình cảm dành cho gia đình và đồng đội của một người lính trẻ luôn mang trong mình lý tưởng cao đẹp", ông Sơn chia sẻ.
Những trang nhật ký trở thành tư liệu lịch sử quý giá
Khi biết gia đình vẫn còn lưu giữ gần như nguyên vẹn các kỷ vật của liệt sĩ Hoàng Hữu Thảo, chính quyền xã Nam Gianh đã chủ động phối hợp với gia đình để sưu tầm, nghiên cứu và bảo tồn những hiện vật quý giá này.
Theo ông Nguyễn Thanh Minh, Trưởng phòng Văn hóa - Xã hội xã Nam Gianh, đây không chỉ là kỷ vật của một gia đình mà còn là nguồn tư liệu lịch sử có giá trị đặc biệt đối với địa phương.
"Các trang nhật ký, đặc biệt là những dòng được viết ngay trước ngày hy sinh, giúp chúng tôi cảm nhận rõ hơn hình ảnh người lính kiên cường, lạc quan giữa chiến trường ác liệt. Đây là những tư liệu rất quý phục vụ công tác giáo dục truyền thống cho thế hệ trẻ", ông Nguyễn Thanh Minh chia sẻ.
Trong khi đó, ông Nguyễn Ngọc Phái, Chi hội trưởng Hội Cựu chiến binh thôn Nam Minh Lệ cho biết đã đề nghị gia đình đồng ý để Phòng Văn hóa - Xã hội, Ban Chỉ huy Quân sự cùng chính quyền địa phương sưu tầm, lưu giữ các kỷ vật trong khuôn khổ Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ.
Theo ông Phái, mong muốn lớn nhất của địa phương là những trang nhật ký, lá thư và kỷ vật của liệt sĩ sẽ được bảo tồn lâu dài, giới thiệu rộng rãi để nhiều người, đặc biệt là thế hệ trẻ, hiểu rõ hơn về sự hy sinh của các anh hùng liệt sĩ.
Trong những ngày tháng Bảy tri ân, cuốn nhật ký đã úa màu cùng những lá thư chưa kịp gửi của liệt sĩ Hoàng Hữu Thảo tiếp tục được gìn giữ như một thông điệp thiêng liêng từ quá khứ. Không chỉ kể lại câu chuyện về một người lính tuổi đôi mươi đã hiến trọn tuổi xuân cho Tổ quốc, những kỷ vật ấy còn nhắc nhở các thế hệ hôm nay về giá trị của hòa bình, độc lập và lòng biết ơn đối với những người đã ngã xuống vì đất nước
Nguồn: techz.vn