Không phải cuốn hộ chiếu nào cũng được sinh ra bình đẳng đâu các bạn ơi. Có những cuốn cho phép bạn "flex" khắp thế giới không cần visa, nhưng cũng có những cuốn khiến chủ nhân phải "đau đầu" mỗi lần muốn đi du lịch.
Ở Việt Nam mình thì có CCCD/CMND để xác định "ai là ai", nhưng ra nước ngoài thì tất cả được gói gọn trong một cuốn sổ nhỏ xinh mang tên hộ chiếu. Nghe thì đơn giản, nhưng plot twist là: không phải hộ chiếu nào cũng giống nhau đâu nhé!
Khi hộ chiếu cũng có "đẳng cấp"
Hộ chiếu của một số quốc gia "xịn sò" hơn hẳn phần còn lại, vì cho phép công dân của họ thoải mái check-in ở nhiều nước mà không cần xét duyệt visa (basically là đi thẳng luôn á). Ngược lại, có những cuốn bị "nerf" nặng, thậm chí còn trở thành trở ngại cho chính người sở hữu nó.
Case của anh Mehdi Parsa là một ví dụ "đau thương" điển hình. Từ một thầy giáo dạy vật lý, năm 2008 anh quyết định bỏ việc để đi "bụi" khắp thế giới. Sau 10 năm, giờ đây anh kiếm tiền bằng cách tổ chức các tour du lịch giá rẻ. Nhưng mỗi lần muốn đi đâu, câu hỏi đầu tiên luôn là: "Ủa visa ở đó có dễ xin không nhỉ?"
Lý do? Vì anh có quốc tịch Iran - một "debuff" cực mạnh vì các lý do chính trị. "Hộ chiếu của tôi thực sự là một rào cản, to như quả núi ấy," anh Parsa tâm sự với Business Insider. "Với nhiều người, hộ chiếu chỉ đơn giản là vé để du lịch dễ dàng. Còn với tôi thì... là một cái bẫy."
Theo The Quality of Nationality Index - bảng xếp hạng "quyền lực" hộ chiếu do Henley & Partners (công ty tư vấn về công dân và nhập cư toàn cầu) công bố, hộ chiếu Iran đứng thứ 137/168 quốc gia. Tức là có rất ít nước cho người Iran "vào free", mà phải xin visa mới được. Xin được hay không lại là... một chuyện khác luôn
"Bạn không thể chọn cha mẹ, không thể chọn nơi sinh, và cũng không thể tùy ý chọn nơi mình sẽ đến," chuyên gia nhập cư Araxia Abrahamian nhận xét. "Bạn không có sự lựa chọn."
Nhưng thực ra... có một "life hack" đấy, chỉ là không phải ai cũng đủ tiền thôi
Khi "quyền công dân" thành ngành kinh doanh tỷ đô
Abrahamian tiết lộ rằng trong vài thập kỷ qua, đã xuất hiện một ngành công nghiệp mới với mặt hàng là... các cuốn hộ chiếu "xịn". Đừng lo, nó hoàn toàn hợp pháp nha, vì nhiều quốc gia cho phép điều này luôn.
"Giao dịch được hoàn thành với sự tham gia của kế toán, ngân hàng, luật sư... Quyền công dân được bán bằng cách định lượng toàn bộ lợi thế có thể nhận được khi trở thành công dân quốc gia đó," Abrahamian giải thích.
Và đây không chỉ là một ngành công nghiệp bình thường, mà là một ngành công nghiệp CỰC KHỦNG. Dominic Volek - quản lý đối tác của Henley & Partners tại Singapore cho biết mỗi năm họ nhận được vô số khách hàng có nhu cầu "mua" quốc tịch.
Vậy "mua" quyền công dân là sao?
Hóa ra mọi thứ đơn giản hơn mình nghĩ nhiều. Bạn chỉ cần bỏ tiền ra đầu tư vào quốc gia mong muốn một cách hợp pháp. Lúc này, bạn sẽ được nhập tịch dưới danh nghĩa "công dân đầu tư".
"Hầu hết mọi người muốn quốc tịch thứ 2 chỉ để di chuyển thuận tiện hơn thôi," Volek share. "Như người dân Caribbean và Moldova được thoải mái nhập cảnh vào Schengen, Singapore... - giúp việc làm ăn và đi chơi được ez game hơn nhiều."
Mức đầu tư sẽ khác nhau tùy quốc gia bạn chọn. Nếu là Dominica (quốc đảo ở Trung Mỹ) thì chỉ cần khoảng $100,000 (tầm 2,2 tỷ đồng thôi nha). Nhập tịch Cộng hòa Síp cần khoảng 2 triệu đô (gần 45 tỷ đồng), còn Áo thì... 24 triệu đô luôn Mỹ và Canada cũng có chính sách nhập cư dành cho nhà đầu tư nè.
Và... mặt tối đằng sau những cuốn hộ chiếu "xịn sò"
Volek tiết lộ hiện có khoảng 80 quốc gia có chương trình nhập tịch kiểu đầu tư. Tuy nhiên, chỉ có khoảng 30 chương trình đang hoạt động hiệu quả, bao gồm các quốc gia ở Caribbean, Bắc Mỹ, châu Âu, Đông Nam Á, châu Đại Dương, và gần đây là Trung Á.
Việc "buôn bán" hộ chiếu này cũng gây tranh cãi rất nhiều. Phe ủng hộ thì nói có nhiều quốc gia đã hưởng lợi nhờ bán quyền công dân. Ví dụ như đảo Saint Kitts và Nevis ở Caribbean, chương trình này đã giúp họ "hồi sinh" cả nền kinh tế sau khi ngành sản xuất đường sụp đổ.
Thậm chí sau khi hứng chịu 2 cơn bão khủng là Maria và Irma, một số quốc gia Caribbean còn quyết định... sale giá hộ chiếu để tăng quỹ dự phòng khẩn cấp nữa
Phe phản đối - như Abrahamian - thì cho rằng chuyện này có vấn đề. "Nó giống như cuốn hộ chiếu đang bị mất giá trị, nhìn từ góc độ của một công dân. Nếu chỉ cần bỏ tiền là có thì hộ chiếu còn ý nghĩa gì nữa?"
"Liệu nó còn là thứ gắn liền với quyền lợi và trách nhiệm không? Nó còn là thứ đặc biệt mà chỉ bạn và những người được chọn mới có thể sở hữu không?"
Dù sao thì các chuyên gia vẫn dự đoán ngành công nghiệp này sẽ còn "boom" hơn nữa trong tương lai. Theo Volek, số liệu cho thấy lượng người Mỹ đăng ký quốc tịch thứ 2 đang tăng đều. Đặc biệt trong năm 2018, chi nhánh của ông nhận được siêu nhiều đơn đăng ký với mong muốn sở hữu hộ chiếu Singapore.
Nguồn: kenh14.vn