Ủa trời ơi, chắc bạn nào cũng nghĩ chỉ có ma túy, rượu bia mới là thứ "giết" não đúng không? Nhưng thực ra còn nhiều thứ khác nữa cũng "xịn" không kém đấy!
Mình cũng từng ngây thơ nghĩ vậy, cho đến khi biết thêm về mấy "ông tổ" phá não khác. Giờ mình sẽ kể cho các bạn nghe nhé, đảm bảo các bạn sẽ phải "ủa là sao" ngay!
Stress kéo dài - kẻ giết não thầm lặng
Cái này thì ai cũng biết stress không tốt rồi, nhưng mà nó hại não đến mức nào thì ít ai ngờ. Khi bạn stress kéo dài (kiểu học liên tục mấy tuần không nghỉ, hoặc lo lắng thái quá về một chuyện gì đó), cơ thể sẽ tiết ra hormone cortisol quá nhiều. Và guess what? Cortisol này nó làm tổn thương vùng hải mã (hippocampus) - nơi quản lý trí nhớ của não bạn đó!
Kết quả? Mất tập trung, quên lãng, học không vào đầu. Nghe quen quen không?
Thiếu ngủ - cướp mất tuổi thanh xuân của não bộ
Gen Z mình hay thức khuya lắm đúng không? Cày phim, chơi game, lướt TikTok đến 2-3h sáng là chuyện thường. Nhưng mà ôi thôi, não bạn đang khóc thét đấy!
Khi ngủ, não mới có thời gian "dọn rác" - loại bỏ các chất độc hại tích tụ trong ngày. Thiếu ngủ mãn tính sẽ khiến não không kịp "dọn dẹp", dẫn đến tổn thương tế bào não lâu dài. Đặc biệt là những bạn thường xuyên ngủ dưới 6 tiếng/ngày, nguy cơ suy giảm trí nhớ và tăng nguy cơ sa sút trí tuệ khi về già cao hơn hẳn!
Đường và đồ ăn chế biến sẵn - "kẹo ngọt" hại não
Các bạn có hay uống trà sữa, ăn đồ ăn nhanh không? Mình biết mấy cái này ngon lắm, nhưng đường và chất béo trans trong đồ ăn chế biến sẵn có thể gây viêm nhiễm não, làm giảm khả năng học tập và ghi nhớ.
Nghiênứu cho thấy chế độ ăn nhiều đường có thể co nhỏ vùng hải mã não (lại nó nữa rồi!), giảm khả năng sản xuất BDNF - một protein quan trọng cho sự phát triển và tồn tại của tế bào não. Kiểu như bạn đang "bóp nghẹt" não của chính mình vậy!
Cô đơn và thiếu giao tiếp xã hội
Sau đại dịch, nhiều bạn quen với việc ở nhà, hạn chế gặp gỡ bạn bè. Nhưng não người được thiết kế để giao tiếp xã hội đấy! Sống cô độc kéo dài có thể làm tăng nguy cơ suy giảm nhận thức, thậm chí ngang với hút 15 điếu thuốc mỗi ngày!
Tương tác xã hội giúp kích thích não, tăng cường trí nhớ và giảm nguy cơ mắc các bệnh thần kinh. Vậy nên đừng "ở ỉn" mãi nhé các bạn!
Ngồi quá nhiều - não cũng "lười biếng" theo
Bạn có biết ngồi liên tục quá 8 tiếng/ngày mà không vận động có thể làm mỏng vỏ não giữa (medial temporal lobe) không? Đây là vùng não quan trọng cho việc hình thành ký ức mới đấy!
Vận động thể chất không chỉ tốt cho cơ thể mà còn giúp tăng lưu lượng máu lên não, thúc đẩy sự phát triển của tế bào não mới. Vậy nên đừng ngồi "đơ" cả ngày nha!
Kết luận chơi
Thấy chưa? Não bộ của chúng mình rất dễ tổn thương, không chỉ vì ma túy hay rượu bia đâu. Những thói quen hàng ngày tưởng chừng như vô hại cũng có thể làm hại não nghiêm trọng đấy!
Vậy nên từ hôm nay, hãy:
• Quản lý stress tốt hơn (thiền định, yoga, hoặc đơn giản là nghe nhạc thư giãn)
• Ngủ đủ giấc (7-9 tiếng/đêm nhé!)
• Ăn uống lành mạnh hơn (giảm đường, tăng rau xanh)
• Giao tiếp nhiều hơn với bạn bè
• Vận động thường xuyên
Nguồn: tinhte.vn