NhimMap366
New member
Hè hè, NASA vừa thả một bức ảnh vệ tinh xịn xò làm dân tình phải "óa lên": một "dòng sông vàng" lấp lánh bất ngờ hiện hình giữa vùng đất nâu cằn cỗi ở Nam Phi đó các bạn ơi!
Nhìn nó gần giống như một tác phẩm art installation siêu to khổng lồ, kiểu ai đó bày biện lá vàng thành hình dòng sông trên mặt đất ấy Visual thì đẹp mê ly, nhưng sự thật đằng sau lại khá là... căng đét!
Theo Reuters thì "dòng sông vàng" này không phải trend nghệ thuật gì đâu các bạn êi - nó chính là chất thải từ vụ vỡ đập cực khủng tại một mỏ kim cương ở Nam Phi. Mỏ này từng thuộc về De Beers (có tiếng lắm nha), nhưng hiện tại đã đóng cửa rồi.
Con đập bị sập vào ngày 11 tháng 9 năm 2022 tại Jagersfontein, Nam Phi. Khoảng 2 giờ sáng, một anh tài xế xe tải đã nhìn thấy vết nứt trên đập và báo cho quản đốc, nhưng mà... không ai làm gì cả luôn The New York Times đưa tin thế đó.
Chỉ khoảng 4 tiếng sau, một "đại hồng thủy" chất thải từ mỏ kim cương đã tràn qua hàng rào sập, làm ít nhất 40 người bị thương theo Reuters. Tình hình lúc đó chắc kinh khủng lắm á!
Theo NASA, hàng trăm con vật đã tử vong vì những chất thải này và "trận đại hồng thủy" đã phá hủy hơn 160 ngôi nhà luôn Quá đau lòng!
Mỏ Jagersfontein là một mỏ lộ thiên bị bỏ hoang gần thị trấn Jagersfontein ở Nam Phi. Từ khi được khai thác năm 1870, hai trong mười viên kim cương lớn nhất hành tinh đều được tìm thấy ở đây đó nha! Flexing mạnh đấy chứ.
Plot twist là hình ảnh NASA chụp được gần một tháng sau thảm họa ban đầu, chứng tỏ impact của vụ vỡ đập còn kéo dài lâu lắm, không phải vụ "qua cơn là hết" đâu
Chất thải này thường là combo của nước, đá nghiền, một ít kim loại như đồng, thủy ngân, cadmium và kẽm, cộng thêm các chất phụ gia dùng trong khai thác như axit sunfuric và xyanua theo Earthworks. Nghe đã thấy toxic rồi á!
Những chất thải này thường được lưu trữ dạng hỗn hợp ướt sau các đập làm bằng đất nén. Vì chứa kim loại độc hại nên nếu chảy vào nguồn nước thì các hệ sinh thái gg luôn
Theo nhà địa chất Dave Petley từ Đại học Hull, dòng chất thải tràn ra khỏi mỏ Jagersfontein dài khoảng 5,3 dặm về phía đông nam và rộng khoảng một dặm. Bro ơi, số đo này khủng khiếp!
Theo NASA, ô nhiễm đã làm hư hại hơn 10 dặm vuông đất chăn thả gia súc, xâm nhập vào các tuyến đường thủy như sông Prosesspruit và các hệ thống nước dùng cho sinh hoạt cùng nông nghiệp. Thảm họa toàn diện luôn á!
Petley viết: "Một lần nữa, chất thải quặng đã gây ra thiệt hại về người và môi trường nghiêm trọng". NASA cho biết những điểm sáng nhất trong ảnh vệ tinh có lẽ không phải chất lỏng, mà là chất thải khô và bùn để lại khi nước bốc hơi. Khi chất tràn khô hơn nữa, gió và mưa sẽ bắt đầu phân tán các chất cặn còn lại đi khắp nơi ️
Khoảng 9,6 triệu carat (1.900 kg) kim cương chất lượng cao đã được khai thác trong thời gian hoạt động của mỏ, chỉ bị gián đoạn bởi hai cuộc Thế chiến và Đại khủng hoảng. Sau ba mươi chín năm khai thác mỏ lộ thiên, thợ mỏ đã chuyển sang khai thác ngầm vào khoảng năm 1909.
Ngày càng có nhiều lo ngại về sự ổn định của các đập chứa chất thải trong những năm gần đây sau vụ vỡ đập ở Brazil năm 2019 khiến hơn 250 người thiệt mạng, theo The New York Times. Số case tương tự đang tăng lên đáng báo động đó mọi người!
Số vụ sập đập đã tăng lên những năm gần đây, với một nửa số vụ trong 70 năm qua diễn ra từ năm 1990 đến 2009 theo Earthworks. Pattern này đáng sợ thật sự
Đập chất thải kém ổn định hơn đập nước vì chúng là nơi chứa chất thải. Do đó, các đập này được xây dựng theo thời gian và các công ty khai thác thường cắt giảm chi phí trong quá trình xây dựng. Chơi kiểu "đu đưa trên dây" vậy á!
Trong trường hợp của đập Jagersfontein, tình trạng bất ổn càng gia tăng khi những chủ mới của đập bắt đầu phân loại chất thải để tìm kim cương còn dư trong quá trình khai thác ban đầu theo The New York Times. Tham thì thâm vậy đó!
De Beers đã bán mỏ và chất thải cho một tập đoàn khác vào năm 2010, và cuối cùng nó được kiểm soát bởi Stargems, một công ty kim cương có trụ sở tại Dubai.
Vào năm 2021, khu mỏ đã bị đóng cửa tạm thời khi có thông tin tiết lộ rằng những người điều hành đã lưu trữ lượng chất thải gấp hơn hai lần rưỡi so với mức an toàn phía sau con đập. Red flag cực mạnh mà vẫn cứ thả thính vậy!
Nghiên cứu của nhà sử học Steve Lunderstedt vào năm 2005 đã xác nhận rằng mỏ Jagersfontein là hố khai thác đào thủ công lớn nhất thế giới với diện tích bề mặt 19,65 hécta. Excelsior và Reitz (hiện gọi là Jubilee) được khai thác từ mỏ Jagerfontein.
Sự cố vỡ đập Jagersfontein chỉ là một ví dụ về di sản độc hại do khai thác mỏ ở Nam Phi để lại. Thực tế có hàng trăm đập chất thải khác tồn tại ở quốc gia này theo Thời báo New York. Một "legacy" không ai muốn nhận vậy đó
Mỏ Jagersfontein, một trong những mỏ kim cương lâu đời nhất thế giới, cũng chính là nơi khai thác những viên đá quý đầu tiên bị những người định cư châu Âu lấy đi vào năm 1870. Lịch sử đầy drama!
Các mỏ kim cương không phải nguồn gây ô nhiễm duy nhất ở Nam Phi đâu nha. Ví dụ, các mỏ vàng Witwatersrand đã để lại cả đập chất thải và hệ thống thoát nước mỏ axit theo Earth. Mariette Liefferink cho biết: "Hơn 120 năm qua, tại hơn 120 mỏ, các công ty chỉ đơn giản là khai thác, họ không giải quyết các tác động môi trường lâu dài, đặc biệt là tác động đối với nước. Họ đã tối đa hóa lợi nhuận của mình và ngoại hóa chi phí".
Nguồn: kenh14.vn