Nghe hơi rùng rợn nhưng đây là sự thật đáng buồn ở châu Phi: người ta tin rằng chỉ cần có được một phần cơ thể của người bạch tạng thì sẽ... giàu có phát tài luôn!
Một đêm tháng 10 tại Mtwara, cực Nam Tanzania, chị Zainab Muhamed suýt tim đứng khi một nhóm đàn ông đập liên hồi vào cửa nhà. Họ không nói rõ đến làm gì, chỉ nhìn chằm chằm vào mấy đứa con bạch tạng của chị. Lúc này, chị mới nhận ra những gì dân làng cảnh báo đã thành hiện thực rồi
Năm 2007, khi sinh cô con gái đầu lòng bị bạch tạng, Muhamed đã nghe đủ thứ lời nói khó nghe. "Người thân bảo sao không bỏ con đi. Còn người làng thì nói bọn trẻ không phải người mà là quỷ đầu thai", chị kể lại. Lý do? Vì trẻ em bạch tạng không được cộng đồng ở đây chào đón, và bé gái đó là người bạch tạng đầu tiên ở khu vực. Hai năm sau, chị sinh tiếp bé gái thứ hai cũng bị bạch tạng. Và đúng ngày đó, chồng chị bỏ đi luôn
Chỉ trong vài ngày, nhiều đàn ông lạ mặt liên tục gõ cửa nhà chị và muốn đưa con đi. Tại nhiều vùng nông thôn Tanzania, người ta vẫn tin rằng chỉ cần có được một phần tay, chân, ngón tay, da hoặc tóc của người bạch tạng thì sẽ trở nên giàu có. Vì vậy, những đứa con của chị vô tình trở thành nạn nhân của lòng mê tín dị đoan
Khi mê tín biến thành ác mộng
Một bộ phận người Tanzania có quan niệm siêu kỳ quặc: dùng các bộ phận cơ thể người bạch tạng làm "bùa chú" sẽ giàu có, nuôi gia súc thì nhiều con hơn, đánh cá thì được nhiều cá hơn. Điều mê tín này đã ăn sâu vào tiềm thức nhiều người Tanzania và đặc biệt từ năm 2006, nó đã tạo nên một làn sóng bạo lực cực kỳ khắc nghiệt với người bạch tạng
Người "góp phần" lan truyền niềm tin kinh dị này chính là các thầy mo. Ở các vùng nghèo, ít hiểu biết, lời nói của thầy mo "nặng" hơn cả trưởng làng. Người dân tin rằng thầy mo đại diện cho thần thánh, có khả năng thần bí, giúp họ có cuộc sống ấm no. Thầy mo khiến nông dân nghèo nghĩ rằng bộ phận cơ thể người bạch tạng có sức mạnh huyền bí, mang lại của cải tiền tài
Có thể nói, người bạch tạng thực chất đang là nạn nhân của các thầy mo. Tại Tanzania, nạn giết người bạch tạng được xem là "chuyện thường ngày ở huyện". Sau đó, những kẻ giết người còn chôn xác trong nhà mình, hoặc biến xác thành hình nhân canh giữ mồ mả, hay chôn trong các ngôi mộ bằng đá với thanh kim loại và xi măng để phòng trộm mộ. Tất cả đều là "chỉ dẫn thần thánh" của các thầy mo bày cho kẻ giàu có.
Mối đe dọa này bắt đầu thu hút sự chú ý của truyền thông thế giới sau vụ Mariam Staford, một người mẹ bị "đội quân dao dài" chặt đứt cả hai cánh tay năm 2008
"Trong khi cô ấy đang điều trị ở bệnh viện thì chị em cô vẫn tiếp tục bị truy lùng, tấn công nên phải tạm nghỉ học", Anna Nyamubi, người hỗ trợ hai cô gái bạch tạng và là một trong những người ủng hộ quyền cho người bạch tạng hàng đầu ở Tanzania cho biết. Nyamubi đang điều hành một trường nội trú ở miền Trung Bắc Tanzania dành cho 250 trẻ em bạch tạng. Theo bà, một số trẻ đã suýt bị chặt chân tay nên phải nghỉ học
Sống trong địa ngục và trốn chạy
Mặc dù bị săn lùng gắt gao nhưng những năm gần đây, ở nhiều nơi, người bạch tạng Tanzania đã được cộng đồng dần dần chấp nhận hơn. "Trước đây, chúng tôi luôn bị kỳ thị, nếu lên xe buýt, nhất định không ai chịu ngồi cùng", ông Abdilm Omari ở Thủ đô Dar es Salaam nói.
Omari cho biết, thậm chí không có doanh nghiệp, công ty nào thuê người bạch tạng làm việc. Nhưng kể từ khi nước này thông qua luật Người khuyết tật tháng 4/2010, tình trạng phân biệt đối xử giảm đáng kể, đặc biệt là quy định các công ty phải phân bổ ít nhất 3% vị trí lao động cho người bạch tạng. Đã tiến bộ hơn rồi nhưng vẫn còn xa lắm
Thành công của luật này một phần nhờ nỗ lực của bà Al-Shaymaa Kwegyir, người bạch tạng đầu tiên trong Quốc hội Tanzania. Bà nhớ lại, hồi nhỏ khi sống ở Tanga, Kwegyir luôn bị bắt nạt vì làn da của mình. Bà nói: "Những bạn khác thay nhau trêu chọc, nhổ nước bọt vào tôi. Tôi hỏi mẹ, tại sao da tôi màu trắng, còn các anh em trai lại có màu đen. Bà bảo, thế là bình thường, đừng lo, chỉ khác nhau về màu sắc thôi mà"
Lần đầu ứng cử Quốc hội năm 2005, bà Kwegyir nghe nhiều lời dè bỉu rằng làm sao chọn được một phụ nữ có màu da như thế, nhưng nhờ quyết tâm, bà đã trở thành thành viên Quốc hội vào năm 2010. Bà cho biết, thách thức lớn nhất đối với người bạch tạng ở đây chính là vấn đề y tế
Hầu hết người bạch tạng có thị lực kém do thiếu melanin, nhiều quốc gia còn công nhận người bạch tạng là người mù. Chưa kể, họ còn có làn da dễ bị cháy nắng nghiêm trọng và ung thư da, cho nên với nhiều người Tanzania, chi phí điều trị là ngoài tầm với
Nhưng ngay cả tại Thủ đô Tanzania, điều mê tín về người bạch tạng vẫn chưa bị xóa bỏ hoàn toàn. Chị Muhamed đã phải bỏ nhà đưa hai con gái bạch tạng đến một khu ổ chuột ở phía Nam Dar es Salaam. Tại nơi ở mới này, ba mẹ con vẫn bị bọn tội phạm rình mò
Năm ngoái, một ngày Muhamed vắng nhà, ba người đàn ông lạ đến đây và sục sạo đòi người hàng xóm cho xem mặt trẻ con. Rất may, người hàng xóm tốt bụng đã kịp giấu con của Muhamed trước khi bọn chúng xông vào căn nhà trống. Nhờ vậy, bọn chúng mới bỏ đi. Muhamed đã báo cảnh sát nhưng hiện giờ, hiếm khi chị cho con ra ngoài sân chơi vì sợ bị chú ý.
Một tia hy vọng nhỏ nhoi
Trước tình hình trên, Chính phủ các quốc gia châu Phi đã bắt đầu thấy cần thiết vào cuộc để bảo vệ người bạch tạng sau khi con số nạn nhân ngày một tăng. Họ lập ra những trung tâm cho người bạch tạng cư trú an toàn và cử tình nguyện viên tới những làng quê hẻo lánh để tuyên truyền về căn bệnh bạch tạng, bác bỏ những niềm tin mê tín dị đoan không có căn cứ
Một vài tổ chức phi lợi nhuận đã giúp nâng cao ý thức cho những người mắc bệnh này để họ hiểu rõ hơn về nguy cơ mắc bệnh ung thư da, một trong những căn bệnh cướp đi sinh mạng của nhiều người. Họ cung cấp kem chống nắng, thiết bị bảo vệ khỏi ánh nắng cho người bệnh bạch tạng.
Tuy nhiên, vận động tuyên truyền không phải việc làm đơn giản bởi những tín ngưỡng ấy đã ăn sâu vào tâm trí người dân nơi đây từ đời này qua đời khác. Hy vọng rằng, với nỗ lực của các tổ chức và Chính phủ các nước này, những bệnh nhân bạch tạng sớm có được một cuộc sống bình yên và được chăm sóc y tế cần thiết. Cuộc đấu tranh đòi bình đẳng của người bị bệnh bạch tạng còn rất khó khăn và là một chặng đường dài. Hiện tại, cuộc sống của người bạch tạng vẫn chỉ là địa ngục và trốn chạy
Nguồn: soha.vn